Η αβεβαιότητα στην οικονομία και η έλευση της AI «στεγνώνουν» τις entry-level δουλειές
Από την πυραμίδα στο “διαμάντι”: Πώς αλλάζει η εργασία με την AI
Η παγκόσμια αγορά εργασίας για νέους πτυχιούχους περνά τη δυσκολότερη φάση της εδώ και χρόνια, καθώς η οικονομική αβεβαιότητα και η ταχεία ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης περιορίζουν δραστικά τις θέσεις εισόδου στην αγορά εργασίας. Οι συνέπειες, προειδοποιούν αναλυτές, μπορεί να αποδειχθούν δομικές και μακροχρόνιες για μια ολόκληρη γενιά.
Σύμφωνα με τους Financial Times, η παγκόσμια προσληπτική δραστηριότητα παραμένει περίπου 20% χαμηλότερα από τα προ πανδημίας επίπεδα, ενώ η κινητικότητα εργαζομένων βρίσκεται στο χαμηλότερο σημείο της τελευταίας δεκαετίας. Ταυτόχρονα, η AI απορροφά μεγάλο μέρος των καθηκόντων που παραδοσιακά ανατίθεντο σε junior ρόλους, ιδιαίτερα σε τομείς όπως marketing, επικοινωνία, HR και customer service.
Σκληρός ανταγωνισμός, λιγότερες ευκαιρίες
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι εργοδότες μειώνουν ή «παγώνουν» τις προσλήψεις νέων αποφοίτων. Έρευνα του Institute of Student Employers δείχνει ότι οι προσλήψεις μειώθηκαν κατά 8%, με έως 140 αιτήσεις ανά θέση, αριθμός σχεδόν διπλάσιος σε σχέση με πριν δύο χρόνια. Όσες εταιρείες προσλαμβάνουν, προτιμούν πλέον πιο έμπειρους υποψηφίους για θέσεις που παλαιότερα θεωρούνταν entry-level.
Ανάλογη εικόνα καταγράφεται και στις ΗΠΑ, όπου η ανεργία στους νέους πτυχιούχους αυξάνεται ταχύτερα από τον γενικό πληθυσμό. Στοιχεία της Federal Reserve δείχνουν ποσοστό 5,8% για ηλικίες 22–27, έναντι 4,1% συνολικά.
Η AI αλλάζει την πυραμίδα των εταιρειών
Σύμφωνα με τους FT, μεγάλες εταιρείες στις ΗΠΑ και την Ευρώπη μειώνουν σταθερά το ποσοστό junior εργαζομένων. Τομείς όπως νομικές υπηρεσίες, λογιστική και real estate καταγράφουν τις μεγαλύτερες απώλειες, ενώ ακόμη και κλάδοι που αναπτύσσονταν δυναμικά — όπως το consulting — εμφανίζουν αναστροφή τάσης.
Ειδικοί προειδοποιούν ότι το παραδοσιακό εταιρικό μοντέλο πυραμίδας μετασχηματίζεται σε «διαμάντι»:
λιγότεροι juniors στη βάση, ένας διογκωμένος μεσαίος κορμός εξειδικευμένων εργαζομένων και μικρότερη κορυφή ηγεσίας.
«Σπασμένο» κοινωνικό συμβόλαιο
Για πολλούς νέους, το μήνυμα ότι «οι καλές σπουδές εξασφαλίζουν καριέρα» μοιάζει πλέον ξεπερασμένο. Τα social media κατακλύζονται από μαρτυρίες αποφοίτων που στέλνουν εκατοντάδες αιτήσεις χωρίς απάντηση, ενώ οι αυτοματοποιημένες διαδικασίες επιλογής και τα φίλτρα AI συχνά οδηγούν σε σιωπηρές απορρίψεις.
Παράλληλα, πολλαπλασιάζονται υπηρεσίες coaching, ακριβές «εγγυήσεις καριέρας» και επί πληρωμή internships, τα οποία — σύμφωνα με καταγγελίες — εκμεταλλεύονται την απόγνωση των νέων.
Τι σημαίνει αυτό για το μέλλον
Οι FT επισημαίνουν ότι η συρρίκνωση της γενιάς των νέων εργαζομένων ενέχει σοβαρούς κινδύνους και για τις ίδιες τις επιχειρήσεις, καθώς περιορίζει την ανανέωση δεξιοτήτων και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του ανθρώπινου δυναμικού.
Την ίδια στιγμή, αρκετοί νέοι επανεξετάζουν την αξία του πτυχίου ή στρέφονται σε μεταπτυχιακά και εξειδίκευση στην AI και τα δεδομένα, θεωρώντας τα πιο ασφαλές εισιτήριο για απασχόληση στο νέο περιβάλλον.
Με πληροφορίες από: Financial Times