Άρθρο γνώμης του Γιάννη Μισιρλή, Προέδρου του Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων
Η πρόσφατη κατάρρευση μπαλκονιών σε πολυκατοικία στη Λεμεσό δεν είναι ένα ακόμη τεχνικό περιστατικό που μπορεί να περάσει στα ψιλά. Είναι ακόμη μία προειδοποίηση ότι το υφιστάμενο πλαίσιο για τις κοινόκτητες οικοδομές έχει φτάσει στα όριά του.
Λίγους μήνες μετά την τραγική κατάρρευση οικοδομής, επίσης στη Λεμεσό, που στοίχισε τη ζωή σε δύο ανθρώπους, και μετά τις εκκενώσεις πολυκατοικιών σε διάφορες περιοχές της Κύπρου, το ζήτημα δεν μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται ως μεμονωμένο. Αφορά την ασφάλεια πολιτών, ενοίκων και ιδιοκτητών, αλλά και την αξία ενός μεγάλου μέρους του οικιστικού αποθέματος της χώρας.
Το πρόβλημα δεν είναι καινούργιο
Στην Κύπρο υπάρχουν χιλιάδες κοινόκτητες οικοδομές που ανεγέρθηκαν πριν από δεκαετίες και σήμερα χρειάζονται συστηματική συντήρηση, αποκατάσταση και έλεγχο. Σε αρκετές περιπτώσεις, όμως, η διαχείριση παραμένει αποσπασματική, χωρίς επαρκή εργαλεία, χωρίς σταθερή χρηματοδότηση και χωρίς ουσιαστική εποπτεία.
Το αποτέλεσμα είναι γνωστό σε πολλούς ιδιοκτήτες και ενοίκους: δυσκολία στην είσπραξη κοινοχρήστων, αδύναμες ή ανενεργές διαχειριστικές επιτροπές, καθυστερήσεις σε αναγκαίες εργασίες και συνεχής μετάθεση ευθύνης. Όσο αυτά μένουν άλυτα, το κόστος ανεβαίνει και ο κίνδυνος μεγαλώνει.
Η πραγματικότητα είναι απλή: η ασφάλεια των πολιτών δεν μπορεί να εξαρτάται από την τύχη.
Γιατί χρειάζεται νέο πλαίσιο
Ο Σύνδεσμος Ανάπτυξης Ακινήτων έχει επισημάνει εδώ και μήνες ότι η νέα Βουλή πρέπει να θέσει ως άμεση προτεραιότητα την ψήφιση του Περί Διαχείρισης Κοινόκτητων Οικοδομών και Συναφών Θεμάτων Νόμου του 2023.
Η ανάγκη δεν είναι τυπική. Είναι πρακτική και επείγουσα. Το σημερινό πλαίσιο δεν αρκεί για να καλύψει τις πραγματικές ανάγκες διαχείρισης πολυκατοικιών και κοινόκτητων οικοδομών, ειδικά όταν πρόκειται για παλαιότερα κτήρια με αυξημένες ανάγκες συντήρησης.
Ένα σύγχρονο πλαίσιο πρέπει να προβλέπει ξεκάθαρες ευθύνες, αποτελεσματική διαχείριση και τακτική συντήρηση. Χωρίς αυτά, η φθορά δεν σταματά. Απλώς γίνεται ακριβότερη και πιο επικίνδυνη.
Τι πρέπει να αλλάξει
Η μεταρρύθμιση για τις κοινόκτητες οικοδομές πρέπει να κινηθεί σε συγκεκριμένη κατεύθυνση. Χρειάζεται ανεξάρτητη εποπτική αρχή, κοινός και σαφής κανονισμός λειτουργίας, ενισχυμένες αρμοδιότητες για τις διαχειριστικές επιτροπές και πραγματικοί μηχανισμοί συμμόρφωσης.
Εξίσου κρίσιμη είναι η δημιουργία υποχρεωτικών αποθεματικών ταμείων για έκτακτες και μεγάλες δαπάνες συντήρησης. Χωρίς οικονομικό απόθεμα, κάθε σοβαρή βλάβη μετατρέπεται σε διαφωνία, κάθε διαφωνία σε καθυστέρηση και κάθε καθυστέρηση σε μεγαλύτερο ρίσκο.
Παράλληλα, πρέπει να θεσμοθετηθούν υποχρεωτικοί περιοδικοί έλεγχοι καταλληλότητας των οικοδομών, ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα δομικά προβλήματα, φθορές και κίνδυνοι που σήμερα συχνά αποκαλύπτονται μόνο όταν είναι αργά.
Από θέμα ακινήτων, ζήτημα δημόσιας ασφάλειας
Το θέμα των κοινόκτητων οικοδομών δεν αφορά μόνο την αγορά ακινήτων. Αφορά τη δημόσια ασφάλεια, την ποιότητα ζωής στις πόλεις και την προστασία της περιουσίας χιλιάδων πολιτών.
Η Κύπρος δεν μπορεί να περιμένει το επόμενο σοβαρό περιστατικό για να αναγνωρίσει αυτό που ήδη γνωρίζει. Η πρόληψη δεν είναι πολυτέλεια. Είναι υποχρέωση.
Η μεταρρύθμιση στη διαχείριση των κοινόκτητων οικοδομών είναι πλέον ζήτημα δημόσιας ασφάλειας. Και αυτό σημαίνει ότι πρέπει να προχωρήσει χωρίς άλλη καθυστέρηση.
Γιάννης Μισιρλής, Πρόεδρος Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων
