Το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο Διεθνούς Εμπορίου ανέστειλε αργά την Τετάρτη πολλούς από τους ευρείας κλίμακας δασμούς που επέβαλε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ σχεδόν σε κάθε ξένο κράτος και απεφάνθη ότι οι επιβαρύνσεις υπερβαίνουν τη νομική εξουσία του Προέδρου.
Η απόφαση — που εκδόθηκε από πάνελ δικαστών του Δικαστηρίου Διεθνούς Εμπορίου των ΗΠΑ — ανέστειλε τους γενικευμένους δασμούς ύψους 10% που επέβαλε ο Τραμπ σε σχεδόν όλους τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ τον περασμένο μήνα, ενώ είχαν ανακοινωθεί και υψηλότεροι δασμοί για δεκάδες χώρες.
«Οι περισσότεροι από τους δασμούς που επέβαλε ο Πρόεδρος Τραμπ ανεστάλησαν αργά το βράδυ της Τετάρτης από το Δικαστήριο Διεθνούς Εμπορίου των ΗΠΑ, σε μια αυστηρή αποδοκιμασία της εμβληματικής πολιτικής εμπορικού πολέμου του προέδρου», ανέφερε η Washington Post.
Το δικαστήριο μπλόκαρε επίσης ξεχωριστό σύνολο δασμών που είχαν επιβληθεί σε Κίνα, Μεξικό και Καναδά από την κυβέρνηση Τραμπ, η οποία είχε επικαλεστεί τη διακίνηση ναρκωτικών και την παράτυπη μετανάστευση ως αιτίες για τις αυξήσεις.
Υπενθυμίζεται ότι η κυβέρνηση Τραμπ είχε δικαιολογήσει τους δασμούς επικαλούμενη τον Νόμο περί Διεθνών Οικονομικών Εξουσιών Έκτακτης Ανάγκης του 1977 (IEEPA), ο οποίος παρέχει στον πρόεδρο τη δυνατότητα να ρυθμίζει τις εισαγωγές σε ορισμένες περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης. Όμως το δικαστήριο απέρριψε την ερμηνεία του νόμου από την κυβέρνηση και έκρινε ότι θα ήταν αντισυνταγματικό οποιοσδήποτε νόμος του Κογκρέσου να δίνει στον πρόεδρο ανεξέλεγκτη εξουσία να επιβάλλει δασμούς.
«Το δικαστήριο δεν ερμηνεύει τον IEEPA (International Emergency Economic Powers Act) ως μέσο που παραχωρεί τόσο απεριόριστη εξουσία και ακυρώνει τους δασμούς που επιβλήθηκαν βάσει αυτού του νόμου και τους απαγορεύει μόνιμα», σημείωσαν οι δικαστές την Τετάρτη.
Το δικαστήριο έκρινε ότι οι γενικευμένοι δασμοί ύψους 10% του Τραμπ δεν καλύπτονται από τον IEEPA, καθώς αποσκοπούν στην αντιμετώπιση εμπορικών ανισορροπιών μεταξύ ΗΠΑ και υπολοίπου κόσμου — κάτι που κατά τους δικαστές πρέπει να ρυθμίζεται με μη-έκτακτη νομοθεσία.
Επίσης, οι δασμοί κατά της Κίνας, του Καναδά και του Μεξικού κρίθηκαν παράνομοι, επειδή «δεν αφορούν τις απειλές που προσδιορίζονται στις σχετικές προεδρικές εντολές».
Οι τρεις δικαστές που εξέδωσαν την απόφαση είχαν διοριστεί από τον Ρόναλντ Ρέιγκαν, τον Μπαράκ Ομπάμα και τον ίδιο τον Τραμπ κατά την πρώτη του θητεία.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει δηλώσει, μέσω νομικών εγγράφων, ότι θα ασκήσει έφεση κατά της απόφασης στο Ομοσπονδιακό Εφετείο.
Ο Αναπληρωτής Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Κους Ντεσάι, απάντησε στην απόφαση υπερασπιζόμενη τη λογική των δασμών, λέγοντας ότι τα εμπορικά ελλείμματα των ΗΠΑ με άλλες χώρες έχουν «δημιουργήσει μια εθνική κρίση που έχει αποδεκατίσει τις αμερικανικές κοινότητες».
«Δεν είναι δουλειά μη εκλεγμένων δικαστών να αποφασίζουν πώς πρέπει να αντιμετωπίζεται μια εθνική κρίση. Ο Πρόεδρος Τραμπ δεσμεύτηκε να βάλει την Αμερική Πρώτα, και η Κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να αξιοποιήσει κάθε μέσο εκτελεστικής εξουσίας για να αντιμετωπίσει αυτή την κρίση και να αποκαταστήσει τη Μεγαλοσύνη της Αμερικής», δήλωσε ο Ντεσάι.
Οι δασμοί αποτελούν βασικό στοιχείο της ατζέντας του Προέδρου Τραμπ για τη δεύτερη θητεία του. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι οι επιβαρύνσεις είναι απαραίτητες για την ενίσχυση της αμερικανικής βιομηχανίας και τον τερματισμό των άδικων εμπορικών πρακτικών.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει επιμείνει στη στρατηγική του για δασμούς, αλλά έχει «παγώσει» πολλούς από αυτούς, υποσχόμενος διαπραγματεύσεις με τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ.
Σύνολο δασμών για δεκάδες χώρες ανεστάλη επίσης τον Απρίλιο για τουλάχιστον τρεις μήνες, ενώ τα αγαθά που υπάγονται στη Συμφωνία ΗΠΑ–Μεξικού–Καναδά εξαιρέθηκαν από δασμούς 25%. Τεράστιοι δασμοί σε κινεζικά προϊόντα έχουν επίσης μειωθεί εν μέσω διαπραγματεύσεων.
Οι. δασμοί έχουν προκαλέσει σειρά αγωγών από επιχειρήσεις, πολιτείες με Δημοκρατικούς κυβερνήτες και άλλους φορείς.
Σύμφωνα με το CBS η απόφαση της Τετάρτης συνδέεται επίσης με δύο αγωγές: μία από ομάδα επιχειρήσεων που υποστηρίζουν ότι υπέστησαν ζημία από τους δασμούς και μία από αρκετές πολιτείες.
Οι επιχειρήσεις — V.O.S. Selections, Genova Pipe, MicroKits, FishUSA και Terry Cycling — ανέφεραν προβλήματα στην προμήθεια αγαθών και στη ρευστότητα ως συνέπεια των δασμών που επέβαλε ο πρόεδρος τον Απρίλιο.
Η αγωγή αυτή κατατέθηκε από το Liberty Justice Center, έναν μη κομματικό οργανισμό με έδρα το Όστιν.
Το δικαστήριο επεσήμανε ότι ο νόμος IEEPA προβλέπει πως ο Πρόεδρος μπορεί να ασκεί τις εξουσίες του έκτακτης ανάγκης «μόνο για την αντιμετώπιση μιας ασυνήθιστης και εξαιρετικής απειλής σε σχέση με την οποία έχει κηρυχθεί εθνική έκτακτη ανάγκη».
«Πήρε ένα μεγάλο ρίσκο ο Πρόεδρος Τραμπ βασίζοντας αυτή την πολιτική σε εξουσίες έκτακτης ανάγκης. Αυτό το ρίσκο απέτυχε», δήλωσε ο Πίτερ Χάρελ, πρώην νομικός σύμβουλος της κυβέρνησης Μπάιντεν, ο οποίος συνέταξε υπόμνημα εκ μέρους 148 μελών της Βουλής υπέρ της αγωγής που υπέβαλαν 12 πολιτείες.
