Το διπλωματικό αδιέξοδο παρατείνεται στη Μέση Ανατολή. Η ιρανική Κυβέρνηση απέκλεισε χθες Τρίτη την ιδέα να τροποποιήσει τις προτάσεις της, επιδιώκοντας συμβιβασμό για να τερματιστεί με διάρκεια ο πόλεμος, που ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έκρινε πως είναι «εντελώς απαράδεκτες», «για τα σκουπίδια».
«Δεν υπάρχει εναλλακτική επιλογή πέραν της αποδοχής των δικαιωμάτων του ιρανικού λαού, όπως παρατίθενται στην πρόταση 14 σημείων. Οποιαδήποτε άλλη προσέγγιση θα είναι εντελώς άκαρπη», ανέφερε, μέσω X, ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, επικεφαλής διαπραγματευτής της Ισλαμικής Δημοκρατίας, έναν και πλέον μήνα αφότου κηρύχθηκε η εύθραυστη κατάπαυση του πυρός.
Ο κ. Γαλιμπάφ, απόστρατος υποστράτηγος των Φρουρών της Επανάστασης, σήμερα Πρόεδρος του Κοινοβουλίου, έκρινε ακόμη, αναφερόμενος στους Αμερικανούς διαπραγματευτές, πως «όσο περισσότερο σέρνουν τα πόδια τους, τόσο μεγαλύτερο τίμημα θα πληρώνουν οι Αμερικανοί φορολογούμενοι», καθώς οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν στα ύψη.
Η τοποθέτησή του μοιάζει με απάντηση στον Αμερικανό Πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ, που απέρριψε την ιρανική αντιπρόταση και παρομοίασε την κατάπαυση του πυρός από την 8η Απριλίου με ασθενή σε «μηχανική υποστήριξη της αναπνοής».
Το περιεχόμενο της αρχικής πρότασης της Ουάσιγκτον στην Τεχεράνη δεν έχει δημοσιοποιηθεί.
Σύμφωνα με κάποια ΜΜΕ, περιείχε πρωτόκολλο συμφωνίας για να τερματιστούν οι εχθροπραξίες, οι οποίες στοίχισαν τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους—στη μεγάλη πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο—αφότου άρχισε ο πόλεμος την 28η Φεβρουαρίου, καθώς και πλαίσιο διαπραγμάτευσης για το ζήτημα του προγράμματος πυρηνικής ενέργειας της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Στην απάντησή της, η Τεχεράνη απαιτεί άμεσο τερματισμό του πολέμου σε όλη την περιφέρεια, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, όπου οι ανταλλαγές πυρών του στρατού του Ισραήλ και του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά δεν σταματούν, παρότι έχει στη θεωρία τεθεί σε εφαρμογή χωριστή κατάπαυση του πυρός.
Ακόμη, η ιρανική Κυβέρνηση αξίωσε να αρθεί ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό και να αποδεσμευτούν πόροι του Ιράν που έχουν παγώσει στο εξωτερικό, σύμφωνα με το ΥΠΕΞ.
Στην άλλη πλευρά, ο Αμερικανός Πρόεδρος Τραμπ επέσεισε προχθές Δευτέρα την απειλή να διατάξει να ξαναρχίσει η επιχείρηση συνοδείας εμπορικών πλοίων που θέλουν να φύγουν από τον Κόλπο διασχίζοντας το Στενό του Ορμούζ, που έχει κλείσει de facto το Ιράν.
Παρά τις διαβεβαιώσεις του ρεπουμπλικάνου ότι οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν αποδεκατιστεί εξαιτίας των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων, η Τεχεράνη διατηρεί μεγάλες δυνατότητες ως προς το πυραυλικό της οπλοστάσιο, σύμφωνα με αξιωματικούς των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών που μίλησαν υπό τον όρο να μην κατονομαστούν στη New York Times.
Το Ιράν διατηρεί σε επιχειρησιακή ετοιμότητα 30 από τις 33 εγκαταστάσεις εκτόξευσης πυραύλων που εκτιμάται πως διαθέτει κατά μήκος του στενού του Ορμούζ και περίπου 70% του προπολεμικού πυραυλικού οπλοστασίου του, σημείωσαν οι πηγές της εφημερίδας.
Στην Τεχεράνη, η Μαριάμ, 43χρονη εικαστικός, δεν έκρυβε την απόγνωσή της μιλώντας τηλεφωνικά σε μια δημοσιογράφο του Γαλλικού Πρακτορείου στο Παρίσι. Είπε πως ζει «μέρα τη μέρα», καθώς «το μέλλον είναι πολύ αβέβαιο».
Τα βλέμματα πλέον στρέφονται στο Πεκίνο, όπου θα βρίσκεται ο Αμερικανός Πρόεδρος Τραμπ, που αναμένεται να συναντηθεί με τον ομόλογό του Σι Τζινπίνγκ.
Σύμφωνα με την αμερικανική Κυβέρνηση, εννοεί να ασκήσει πίεση προκειμένου η Κίνα, ο κυριότερος εισαγωγέας ιρανικού πετρελαίου, να ασκήσει την επιρροή της στην Τεχεράνη.
Ο Ντόναλντ Τραμπ είπε πως αναμένει να κάνει «μακρά συζήτηση» με τον ομόλογό του Σι για τον πόλεμο. Προτού φανεί να παίρνει πίσω το σχόλιο αυτό, λίγα λεπτά αργότερα: «Έχουμε πολλά πράγματα να συζητήσουμε. Και δεν θα έλεγα πως το Ιράν είναι μέρος τους».
Ο Αμερικανός Πρόεδρος διαβεβαίωσε εξάλλου πως δεν έχει καμιά «ανάγκη για βοήθεια όσον αφορά το Ιράν» από το Πεκίνο.
Η παρατεινόμενη παράλυση στα Στενά του Ορμούζ, θαλάσσια αρτηρία στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων και όχι μόνο, ανέβασε κι άλλο τις τιμές των καυσίμων, με το βαρέλι του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας να αγγίζει τα 108 δολάρια περί τα μεσάνυχτα.
«Το Ιράν δεν πρέπει να χρησιμοποιεί το στενό σαν όπλο, για να ασκεί πίεση», είπε ο Σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Αμπντελραχμάν αλ Θάνι, Πρωθυπουργός του Κατάρ, που πλήττεται ιδιαίτερα από τον αποκλεισμό του.
«Ο μοχλός του Ορμούζ είναι κεφαλαιώδης», έκρινε ο Τομά Ζινό, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οτάβας, σύμφωνα με τον οποίο η Τεχεράνη εκτιμά πως ο Αμερικανός Πρόεδρος Τραμπ θα χάσει την υπομονή του εξαιτίας της αύξησης των τιμών των καυσίμων στα πρατήρια καθώς πλησιάζει οι εκλογές του μέσου της θητείας του, την 3η Νοεμβρίου. Κι αυτό ενώ το κόστος του πολέμου, σύμφωνα με το Πεντάγωνο, πλησιάζει τα 29 δισεκατομμύρια δολάρια.
Στον Λίβανο, το άλλο κύριο θέατρο του πολέμου, το Υπουργείο Υγείας ανακοίνωσε χθες Τρίτη ότι δεκατρείς άνθρωποι, ανάμεσά τους στρατιώτης και δυο διασώστες, σκοτώθηκαν σε ισραηλινά αεροπορικά πλήγματα σε τρεις τοποθεσίες στο νότιο τμήμα της χώρας.
Πέντε άνθρωποι βρήκαν τον θάνατο σε ισραηλινό βομβαρδισμό στην πόλη Ναμπατία. Μεταξύ των θυμάτων είναι δύο μέλη της υπηρεσίας Πολιτικής Προστασίας, διευκρίνισε το Υπουργείο Υγείας του Λιβάνου. Λίγα χιλιόμετρα μακρύτερα, στην πόλη Ζιμπτσίτ, σκοτώθηκαν τέσσερις άνθρωποι, ανάμεσά τους στρατιώτης και Σύρος υπήκοος.
Τέσσερις άμαχοι (μεταξύ των οποίων γυναίκα και παιδί) σκοτώθηκαν και άλλοι 12 τραυματίστηκαν εξαιτίας ισραηλινού πλήγματος στο Μπιντ Τζμπέιλ.
Σύμφωνα με τον πιο πρόσφατο απολογισμό του Υπουργείου Υγείας του Λιβάνου, πριν τα τελευταία πλήγματα, τουλάχιστον 380 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί και 1.122 έχουν τραυματιστεί εξαιτίας των ισραηλινών πληγμάτων στη χώρα από τις 17 Απριλίου, όταν ανακοινώθηκε κατάπαυση του πυρός. Από την πλευρά του, το Ισραήλ έχει ανακοινώσει πως πέντε στρατιώτες του έχουν σκοτωθεί σε μάχες στον νότιο Λίβανο.
Νέες συνομιλίες, που υποτίθεται ότι θα ανοίξουν τον δρόμο για να διεξαχθούν ειρηνευτικές οργανώσεις, έχει αναγγελθεί πως θα οργανωθούν αύριο Πέμπτη και μεθαύριο Παρασκευή στην Ουάσιγκτον ανάμεσα στις Κυβερνήσεις των δυο κρατών.
Όμως ο Γενικός Γραμματέας της Χεζμπολά, Ναΐμ Κάσεμ, τόνισε χθες ότι το ζήτημα του αφοπλισμού της παράταξής του, που απαιτεί η κυβέρνηση του Ισραήλ, δεν θα τεθεί «στις διαπραγματεύσεις με τον εχθρό».
Στο μεταξύ, ο Κινέζος Υπουργός Εξωτερικών Ουάνγκ Γι παρότρυνε το Πακιστάν να «εντατικοποιήσει» τις προσπάθειές του να μεσολαβήσει ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν κι εξέφρασε την πρόθεση του Πεκίνου να συνεχίσει να υποστηρίζει το εγχείρημα, μετέδωσε το επίσημο Πρακτορείο Ειδήσεων Νέα Κίνα.
Ο κ. Ουάνγκ συζήτησε χθες Τρίτη τηλεφωνικά με τον Πακιστανό ομόλογό του Ισάκ Νταρ, ανέφερε το Πρακτορείο.
Ο ΥΠΕΞ Ουάνγκ «κάλεσε το Πακιστάν να εντατικοποιήσει τις προσπάθειές του να μεσολαβήσει και να συμβάλει να αντιμετωπιστούν με προσήκοντα τρόπο τα ζητήματα που συνδέονται με το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ», σύμφωνα με το Νέα Κίνα.
«Η Κίνα θα συνεχίσει να υποστηρίζει τις μεσολαβητικές προσπάθειες του Πακιστάν και θα συνεισφέρει τη δική της συμβολή προς τον σκοπό αυτό», είπε ακόμη ο Ουάνγκ Γι, κατά το Πρακτορείο.
«Τα δυο μέρη τόνισαν τη σημασία που έχει να τηρηθεί διαρκής κατάπαυση του πυρός και να υπάρξουν εγγυήσεις για την ομαλή κυκλοφορία (των πλοίων) διαμέσου του στενού του Ορμούζ», σημείωσε από την πλευρά του το Υπουργείο Εξωτερικών του Πακιστάν.
Η διπλωματική διαδικασία με πακιστανική μεσολάβηση για να τερματιστεί η κρίση έχει περιέλθει σε αδιέξοδο.
Στο μεταξύ, η πολεμική αεροπορία της Σαουδικής Αραβίας εξαπέλυσε πολυάριθμους—μυστικούς ως τώρα—βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν κατά τη διάρκεια της αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης εναντίον του Ιράν από την 28η Φεβρουαρίου, αποκάλυψε χθες Τρίτη το Πρακτορείο Ειδήσεων Ρόιτερς, επικαλούμενο δυο «δυτικούς αξιωματούχους» ενημερωμένους σχετικά με τον φάκελο, καθώς και δυο πηγές του στην κυβέρνηση του Ιράν.
Οι σαουδαραβικές στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι οποίες διεξήχθησαν στα τέλη Μαρτίου, σε «αντίποινα» για ιρανικά πλήγματα, σύμφωνα με τους δυτικούς αξιωματούχους που επικαλέστηκε το Πρακτορείο, σηματοδοτούν την πρώτη φορά στην ιστορία που γίνεται γνωστό πως το βασίλειο επιτέθηκε στην Ισλαμική Δημοκρατία.
Δεν είναι σαφές ποιοι ήταν οι στόχοι.
Όταν του ζητήθηκε να σχολιάσει, το Υπουργείο Εξωτερικών στο Ριάντ δεν έκανε σαφές αν όντως έγιναν τέτοιες επιχειρήσεις.
Το Υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν δεν έδωσε καμιά συνέχεια όταν του ζητήθηκε σχόλιο από το Ρόιτερς.
Η Σαουδική Αραβία, που έχει στενή σχέση με τις ΗΠΑ, βασίζεται στον αμερικανικό στρατό για την προστασία του, αλλά ο πόλεμος των 10 εβδομάδων έδειξε ότι το βασίλειο είναι ευάλωτο σε επιθέσεις που τρύπησαν την αντιπυραυλική ομπρέλα.
Τα ΗΑΕ επίσης διεξήγαγαν βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν, ανέφερε προχθές Δευτέρα η Wall Street Journal. Η εμπλοκή των δυο βασιλείων αποκαλύπτει ότι στην πορεία, ο πόλεμος προσέλαβε περιφερειακό χαρακτήρα.
Εξάλλου, το Υπουργείο Εξωτερικών στην Τεχεράνη καταδίκασε τη σύλληψη τεσσάρων Ιρανών στο Κουβέιτ που φέρονται να «ομολόγησαν» ότι είναι μέλη των Φρουρών της Επανάστασης, υποστηρίζοντας ότι κατά την εκτέλεση περιπολίας εισήλθαν στα χωρικά ύδατα του Κουβέιτ λόγω προβλήματος στο σύστημα πλοήγησης.
Παράλληλα, το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών απέρριψε τους ισχυρισμούς του Κουβέιτ ότι η Τεχεράνη σχεδίαζε «εχθρικές ενέργειες» εναντίον της χώρας.
