Από τις τράπεζες μέχρι το Netflix: Πώς ένα χτύπημα στα καλώδια του Ορμούζ θα παρέλυε τον κόσμο
Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ αποκτά πλέον μια νέα και πολύ πιο ανησυχητική διάσταση.
Πέρα από το πετρέλαιο, τα tankers και τις θαλάσσιες μεταφορές, το Ιράν φαίνεται να στρέφει το βλέμμα του σε μία από τις πιο κρίσιμες αλλά αόρατες υποδομές του σύγχρονου κόσμου: τα υποθαλάσσια καλώδια δεδομένων που διασχίζουν τον Περσικό Κόλπο και συνδέουν την Ευρώπη, την Ασία και τη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα και πληροφορίες που επικαλείται το CNNi, η Τεχεράνη εξετάζει την επιβολή τελών στις διεθνείς εταιρείες τεχνολογίας για τη χρήση των καλωδίων που περνούν από την περιοχή, ενώ αφήνει ανοιχτό και το ενδεχόμενο πολύ πιο επιθετικών κινήσεων.
Και κάπου εκεί, η γεωπολιτική κρίση μετατρέπεται σε πιθανή παγκόσμια ψηφιακή απειλή.
Τα καλώδια που κρατούν όρθιο το διαδίκτυο
Οι περισσότεροι φαντάζονται το internet ως κάτι «ασύρματο» ή cloud based.
Στην πραγματικότητα όμως, η παγκόσμια οικονομία βασίζεται σε χιλιάδες χιλιόμετρα υποθαλάσσιων καλωδίων οπτικών ινών που μεταφέρουν σχεδόν όλη την παγκόσμια διαδικτυακή και χρηματοοικονομική κίνηση.
Μέσα από αυτά περνούν:
- τραπεζικές συναλλαγές
- cloud υποδομές
- AI data traffic
- τηλεργασία
- streaming πλατφόρμες
- gaming
- διεθνείς αγορές και χρηματιστηριακά δεδομένα
- στρατιωτικές επικοινωνίες
Μία μόνο σύγχρονη οπτική ίνα μπορεί να μεταφέρει δεδομένα ισοδύναμα με περίπου 150 εκατομμύρια ταυτόχρονες τηλεφωνικές κλήσεις.
Και αρκετές από αυτές τις γραμμές περνούν από το πιο επικίνδυνο γεωπολιτικό σημείο του πλανήτη.
Το Ιράν αναζητά «ασύμμετρη ισχύ»
Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι η Τεχεράνη δεν μιλά μόνο για στρατιωτική πίεση.
Αντιθέτως, φαίνεται να επιδιώκει μια στρατηγική «ασύμμετρου πολέμου», χρησιμοποιώντας τη γεωγραφική της θέση ως μοχλό πίεσης προς τη Δύση και τους συμμάχους της.
Η ιρανική πλευρά εξετάζει:
- επιβολή τελών διέλευσης
- υποχρεωτική συμμόρφωση Big Tech εταιρειών με ιρανικούς κανόνες
- αποκλειστικά δικαιώματα συντήρησης καλωδίων σε ιρανικές εταιρείες
- αυξημένο έλεγχο στη διέλευση δεδομένων
Στο στόχαστρο βρίσκονται ονόματα όπως:
- Microsoft
- Meta
- Amazon
αν και παραμένει ασαφές κατά πόσο ένα τέτοιο μοντέλο μπορεί πρακτικά να εφαρμοστεί λόγω των αμερικανικών κυρώσεων.
Το πραγματικό σενάριο που φοβούνται οι αγορές
Η μεγάλη ανησυχία δεν είναι μόνο τα τέλη.
Είναι το ενδεχόμενο σαμποτάζ ή σοβαρής διαταραχής στα ίδια τα καλώδια.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι το IRGC διαθέτει:
- δύτες μάχης
- μικρά υποβρύχια
- underwater drones
τα οποία θα μπορούσαν θεωρητικά να στοχοποιήσουν κρίσιμες υποδομές στον βυθό.
Ακόμη και περιορισμένες ζημιές θα μπορούσαν να προκαλέσουν:
- επιβράδυνση διεθνών χρηματοοικονομικών συναλλαγών
- outages σε cloud υπηρεσίες
- προβλήματα σε data centers
- καθυστερήσεις σε trading systems
- disruptions σε τηλεπικοινωνίες
- σοβαρά προβλήματα σε επιχειρήσεις outsourcing και AI υποδομές
Οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο
Οι πρώτες επιπτώσεις θα αφορούσαν πιθανότατα:
- χώρες του Κόλπου
- Ινδία
- Ανατολική Αφρική
- διαδρομές δεδομένων μεταξύ Ευρώπης και Ασίας
Η Ινδία ειδικά θεωρείται ιδιαίτερα ευάλωτη, καθώς μεγάλο μέρος της παγκόσμιας outsourcing βιομηχανίας και των back office υπηρεσιών της εξαρτάται από αυτές τις συνδέσεις.
Παράλληλα, οποιαδήποτε σημαντική διαταραχή θα μπορούσε να επηρεάσει ακόμη και high frequency trading, διεθνή χρηματιστήρια και cross border payment systems.
Το Ορμούζ μετατρέπεται σε «ψηφιακό choke point»
Για δεκαετίες, τα Στενά του Ορμούζ θεωρούνταν κυρίως ενεργειακό choke point.
Σήμερα όμως αποδεικνύεται ότι αποτελούν και ένα από τα σημαντικότερα ψηφιακά choke points του πλανήτη.
Και αυτό αλλάζει εντελώς το επίπεδο του γεωπολιτικού κινδύνου.
Το Ιράν φαίνεται να κατανοεί ότι στη σύγχρονη οικονομία, η ροή δεδομένων μπορεί να είναι εξίσου κρίσιμη με τη ροή πετρελαίου.
Strategist Insight
Η νέα διάσταση της κρίσης στον Περσικό αποκαλύπτει κάτι πολύ βαθύτερο:
Η παγκόσμια οικονομία δεν εξαρτάται πλέον μόνο από φυσικές πρώτες ύλες και ενεργειακές ροές αλλά από αόρατες ψηφιακές υποδομές που ελάχιστοι πολίτες γνωρίζουν ότι υπάρχουν.
Τα υποθαλάσσια καλώδια είναι ουσιαστικά οι «νευρικές απολήξεις» της παγκοσμιοποίησης.
Και όπως ακριβώς η πανδημία αποκάλυψε την ευθραυστότητα των supply chains, έτσι η κρίση στο Ορμούζ αποκαλύπτει πόσο ευάλωτο είναι και το ίδιο το internet infrastructure του πλανήτη.
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι ένας σύγχρονος γεωπολιτικός πόλεμος δεν χρειάζεται πλέον απαραίτητα πυραύλους για να προκαλέσει παγκόσμιο χάος.
Αρκεί να χτυπήσει τα σωστά καλώδια.
