Έναν νέο πολυετή κύκλο δημόσιων επενδύσεων, συνολικού ύψους περίπου €23 δισ., ενεργοποιεί η Ελλάδα μέσω του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης για την περίοδο 2026-2030. Το πρόγραμμα καλείται να καλύψει μέρος του επενδυτικού κενού που θα αφήσει η ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, χρηματοδοτώντας έργα σε υποδομές, μεταφορές, πολιτική προστασία, επιχειρηματικότητα, ψηφιακό μετασχηματισμό και περιφερειακή ανάπτυξη.
Η επίσημη αποτίμηση του προγράμματος ανέρχεται σε €22,4 δισ., ποσό που παρουσιάζεται στρογγυλοποιημένο στα €23 δισ.. Σύμφωνα με το ελληνικό Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο προϋπολογισμός είναι υπερδιπλάσιος από εκείνον της περιόδου 2021-2025.
Η βασική διαφορά είναι ότι η χρηματοδότηση προέρχεται αποκλειστικά από εθνικούς πόρους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Το νέο πλαίσιο θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς το ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης, χωρίς να εξαρτάται από τις ίδιες ευρωπαϊκές προθεσμίες και επιλεξιμότητες.
Οι επτά άξονες του προγράμματος
Το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης οργανώνεται γύρω από επτά βασικές προτεραιότητες. Στην κοινωνική συνοχή περιλαμβάνονται παρεμβάσεις για απασχόληση, δεξιότητες, ευάλωτες ομάδες και απομακρυσμένες περιοχές.
Στις υποδομές και τις μεταφορές προβλέπονται έργα αναβάθμισης του οδικού δικτύου, οδικής ασφάλειας, αεροδρομίων, υδατοδρομίων και άλλων κρίσιμων συνδέσεων. Στην πολιτική προστασία εντάσσονται αντιπλημμυρικά έργα, πυροπροστασία, συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στην κλιματική κρίση.
Η ανταγωνιστικότητα συνδέεται με παραγωγικούς τομείς όπως ο τουρισμός, ο πολιτισμός, η αγροδιατροφή και η βιομηχανία. Ξεχωριστός άξονας αφορά τον ψηφιακό μετασχηματισμό και την τεχνητή νοημοσύνη, με επενδύσεις σε ψηφιακές υπηρεσίες, κυβερνοασφάλεια, προστασία δεδομένων και νέες δεξιότητες.
Η πράσινη ανάπτυξη περιλαμβάνει ενεργειακή μετάβαση, κυκλική οικονομία και διαχείριση φυσικών πόρων. Ο τελευταίος άξονας αφορά την τεχνική και διοικητική υποστήριξη των φορέων, ώστε τα έργα να παρακολουθούνται και να υλοποιούνται αποτελεσματικότερα.
Περιφέρειες, δήμοι και ιδιωτικά κεφάλαια
Οι πόροι θα κατανεμηθούν σε υπουργεία, περιφέρειες και δήμους, έπειτα από διαβούλευση με την τοπική αυτοδιοίκηση. Το πρόγραμμα θα μπορεί να χρηματοδοτεί νέα έργα, αλλά και ώριμες παρεμβάσεις που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόβλεψη για μεγαλύτερη χρήση Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα, εγγυήσεων και δανείων. Στόχος είναι κάθε ευρώ δημόσιας χρηματοδότησης να κινητοποιεί πρόσθετα ιδιωτικά κεφάλαια, αυξάνοντας το συνολικό επενδυτικό αποτύπωμα πέραν του ονομαστικού προϋπολογισμού.
Η επιτυχία αυτού του μοντέλου θα κριθεί από την ωριμότητα των έργων, την ταχύτητα των αδειοδοτήσεων και την ικανότητα των δημόσιων φορέων να προσελκύουν ιδιώτες χωρίς να μεταφέρουν δυσανάλογο κίνδυνο στο Δημόσιο.
MoneyMatters View
Το πραγματικό στοίχημα δεν είναι η ανακοίνωση των €23 δισ., αλλά η μετατροπή τους σε παραγωγικές υποδομές και ιδιωτικές επενδύσεις πριν χαθεί η δυναμική του Ταμείου Ανάκαμψης.
Η Ελλάδα αποκτά ένα εθνικά χρηματοδοτούμενο εργαλείο μεγαλύτερης διάρκειας και ευελιξίας. Αυτό μειώνει την εξάρτηση από έκτακτους ευρωπαϊκούς πόρους, αλλά αυξάνει την ευθύνη για σωστή επιλογή έργων, διαφάνεια και μετρήσιμη απόδοση. Εάν οι πόροι διασκορπιστούν σε μικρές παρεμβάσεις χωρίς αναπτυξιακό αποτέλεσμα, το μέγεθος του προγράμματος δεν θα αρκεί. Εάν κατευθυνθούν σε ώριμες υποδομές, παραγωγικότητα και τεχνολογία, μπορούν να λειτουργήσουν ως γέφυρα προς την οικονομία μετά το 2026.
Πηγή στοιχείων: Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών της Ελλάδας.
The post Ελλάδα: Το επενδυτικό σχέδιο των €23 δισ. για την περίοδο 2026-2030 appeared first on moneymatters.cy.
