Η Λευκωσία συνδέει πλέον ανοιχτά δύο διαφορετικά τεστ για τον Great Sea Interconnector: την απάντηση στις τουρκικές απειλές και την απόδειξη ότι το έργο παραμένει τεχνικά και οικονομικά βιώσιμο.
Ο υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός δήλωσε ότι «πρέπει να αρθρώνεται» ανάλογος λόγος απέναντι στις τουρκικές απειλές, παραπέμποντας στις ανακοινώσεις της Άγκυρας για θαλάσσια πάρκα και άλλες ενέργειες.
Δύο παράλληλες προϋποθέσεις
Η γεωπολιτική κάλυψη απαντά στο ερώτημα αν οι έρευνες και η πόντιση μπορούν να προχωρήσουν χωρίς εξωτερικό βέτο. Η μελέτη βιωσιμότητας απαντά σε διαφορετικό ερώτημα: αν το κόστος, οι τεχνικές παραδοχές, η χρηματοδότηση και η κατανομή κινδύνων εξακολουθούν να δικαιολογούν τη δέσμευση δημοσίου χρήματος.
Η μία προϋπόθεση δεν υποκαθιστά την άλλη. Πολιτική αποφασιστικότητα χωρίς επαρκές οικονομικό σχέδιο μπορεί να επιβαρύνει τους καταναλωτές. Θετική οικονομική μελέτη χωρίς δυνατότητα υλοποίησης στη θάλασσα μπορεί να μείνει θεωρητική.
Τι περιμένει το Υπουργείο Οικονομικών
Ο Κεραυνός αναφέρθηκε στην κοινή θέση των ηγεσιών Κύπρου και Ελλάδας ότι απαιτείται επικαιροποίηση της μελέτης, επειδή υπάρχουν οικονομικές και τεχνικές πτυχές που χρειάζονται νέα αποσαφήνιση. Το Υπουργείο Οικονομικών αναμένει το αναθεωρημένο υλικό πριν σχηματίσει πλήρη θέση.
Αυτό σημαίνει ότι οι πολιτικές δηλώσεις υπέρ του έργου δεν ισοδυναμούν ακόμη με κλειδωμένη τελική χρηματοδοτική απόφαση. Η ευθύνη για τις τεχνικές πτυχές παραμένει στο Υπουργείο Ενέργειας.
Η στρατηγική αξία και ο λογαριασμός
Η άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου έχει σαφή στρατηγική αξία. Η διασύνδεση μπορεί να ενισχύσει την ασφάλεια εφοδιασμού και την ενσωμάτωση περισσότερων ΑΠΕ. Όμως η αξία αυτή πρέπει να μεταφραστεί σε μετρήσιμα οφέλη, ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα και καθαρή κατανομή κόστους.
Το νέο μήνυμα της Λευκωσίας είναι ότι το GSI δεν θα κριθεί μόνο από το αν η Κύπρος και η Ελλάδα θέλουν να προχωρήσει. Θα κριθεί από το αν μπορούν να το προστατεύσουν γεωπολιτικά και να το δικαιολογήσουν οικονομικά.
- Ο Κεραυνός ζήτησε σαφή λόγο απέναντι στις τουρκικές απειλές.
- Η Λευκωσία αναμένει επικαιροποιημένη μελέτη βιωσιμότητας.
- Το έργο αντιμετωπίζει ταυτόχρονα γεωπολιτικό και οικονομικό τεστ.