Μια νέα, εξαιρετικά ευαίσθητη παράμετρος προστίθεται στη σύγκρουση με το Ιράν, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θα ζητήσει εξηγήσεις από τον Βλαντίμιρ Πούτιν για καταγγελίες ότι ρωσικοί δορυφόροι βοήθησαν την Τεχεράνη να στοχεύσει αμερικανικές εγκαταστάσεις στη Μέση Ανατολή.
Ο Τραμπ εμφανίστηκε επιφυλακτικός απέναντι στους ισχυρισμούς, λέγοντας ότι δεν πιστεύει πως υπήρξε βοήθεια «σε υψηλό επίπεδο» και ότι, εάν υπήρξε, η επίδρασή της ήταν περιορισμένη. Παρά ταύτα, η δέσμευσή του να θέσει το θέμα απευθείας στον Ρώσο πρόεδρο δείχνει ότι η Ουάσινγκτον δεν μπορεί να το αγνοήσει.
Οι καταγγελίες του Κιέβου
Το ζήτημα ανέδειξε ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος υποστήριξε ότι από τις αρχές Ιουλίου υπήρχε αυξημένη ρωσική δορυφορική παρακολούθηση χωρών του Κόλπου και αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων. Κατά τον ίδιο, ορισμένες από τις εικόνες κατέληξαν στην ιρανική πλευρά.
Η καταγγελία αφορά τόσο φωτογραφίες πριν από επιθέσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για σχεδιασμό στόχων, όσο και εικόνες μετά τα πλήγματα για αποτίμηση ζημιών. Ιδιαίτερη προσοχή έχει δοθεί σε βάσεις στο Μπαχρέιν, την Ιορδανία και το Κουβέιτ.
Οι ισχυρισμοί δεν έχουν επιβεβαιωθεί δημοσίως με ανεξάρτητα στοιχεία. Το αμερικανικό Πεντάγωνο διαθέτει, ωστόσο, τεχνικά μέσα για να εξετάσει τις τροχιές, τον χρόνο λήψης και τις δυνατότητες των δορυφόρων που πέρασαν πάνω από τις επίμαχες περιοχές.
Γιατί η δορυφορική εικόνα είναι κρίσιμη
Οι σύγχρονοι εμπορικοί και στρατιωτικοί δορυφόροι μπορούν να καταγράφουν μετακινήσεις αεροσκαφών, οχημάτων, αντιαεροπορικών συστημάτων και πλοίων. Η πρόσβαση σε εικόνες υψηλής ανάλυσης μειώνει το πληροφοριακό πλεονέκτημα του αντιπάλου και επιτρέπει καλύτερο σχεδιασμό επιθέσεων.
Η Ρωσία έχει ανεπτυγμένη υποδομή παρατήρησης της Γης και μακρά στρατηγική σχέση με το Ιράν. Από μόνη της, όμως, η διέλευση ρωσικού δορυφόρου πάνω από μια περιοχή δεν αποδεικνύει μεταφορά δεδομένων. Απαιτείται συσχέτιση με τον χρόνο των επιθέσεων, τις δυνατότητες του αισθητήρα και άλλες πληροφορίες.
Οι ΗΠΑ διατηρούν περίπου 45.000 στρατιωτικούς στην ευρύτερη περιοχή, γεγονός που μετατρέπει οποιαδήποτε εξωτερική βοήθεια προς την Τεχεράνη σε ζήτημα άμεσης εθνικής ασφάλειας.
Η δύσκολη ισορροπία του Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην προσωπική του γραμμή επικοινωνίας με τον Πούτιν και στην ανάγκη να προστατεύσει τις αμερικανικές δυνάμεις από πιθανή ρωσική υποστήριξη προς το Ιράν.
Μια επιβεβαιωμένη μεταφορά δορυφορικών δεδομένων θα σήμαινε ότι η Μόσχα δεν περιορίζεται σε πολιτική στήριξη της Τεχεράνης, αλλά συνεισφέρει επιχειρησιακά στη δυνατότητα στοχοποίησης αμερικανικών θέσεων. Αυτό θα αύξανε σημαντικά τον κίνδυνο παράλληλης κλιμάκωσης μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας.
Μέχρι να υπάρξουν τεχνικές αποδείξεις, το θέμα παραμένει στο επίπεδο σοβαρής καταγγελίας. Η δημόσια τοποθέτηση του Τραμπ, όμως, μεταφέρει πλέον το βάρος στον Πούτιν: η απάντησή του θα κριθεί όχι μόνο από τις δηλώσεις, αλλά και από όσα μπορούν να επιβεβαιώσουν οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
