Συγκρατημένα αισιόδοξες παραμένουν οι προοπτικές της ελληνικής αγοράς ακινήτων, υπό την προϋπόθεση ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή θα αποκλιμακωθούν σύντομα, σύμφωνα με την έκθεση του διοικητή της Τράπεζα της Ελλάδος για το 2025.
Παρά το διεθνές περιβάλλον αβεβαιότητας, η αγορά κατοικίας αναμένεται να διατηρήσει την ανοδική της πορεία, αν και με πιο ήπιους ρυθμούς σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Στεγαστικό: Η λύση πέρα από τα αστικά κέντρα
Κεντρικός άξονας της έκθεσης είναι η ανάγκη αποσυμφόρησης των μεγάλων πόλεων και η ενίσχυση της περιφέρειας ως εναλλακτικού πόλου κατοικίας.
Η ανάπτυξη υποδομών και η βελτίωση της συνδεσιμότητας μεταξύ περιφερειακών περιοχών και μεγάλων αστικών κέντρων θεωρείται κρίσιμη για την ανακατανομή της ζήτησης και τη βελτίωση της προσιτότητας της κατοικίας.
Σε αυτό το πλαίσιο, έργα μεταφορών, επεκτάσεις δικτύων σταθερής τροχιάς και πολεοδομικές αναπλάσεις μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά την ελκυστικότητα νέων περιοχών για μόνιμη εγκατάσταση.
Το βασικό πρόβλημα: Περιορισμένη προσφορά
Βραχυπρόθεσμα, η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης περνά κυρίως από την αύξηση της προσφοράς κατοικιών.
Η έκθεση προτείνει συγκεκριμένα μέτρα:
- αξιοποίηση δημόσιας ακίνητης περιουσίας για ανάπτυξη κατοικιών
- μετατροπή κενών επαγγελματικών χώρων σε κατοικίες
- επανένταξη εγκαταλελειμμένων ή ανενεργών ακινήτων στην αγορά
- παροχή κινήτρων για κατασκευή κατοικιών κύριας χρήσης
Οι παρεμβάσεις αυτές κρίνονται απαραίτητες για τον περιορισμό των ανοδικών πιέσεων στις τιμές και τη βελτίωση της οικονομικής προσιτότητας.
Γραφειοκρατία: Ένα διαχρονικό εμπόδιο
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη μείωση της γραφειοκρατίας, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί βασικό φραγμό για την ανάπτυξη της αγοράς.
Η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει ότι η απλοποίηση διαδικασιών — όπως οι μεταβιβάσεις, οι πολεοδομικές άδειες και οι τακτοποιήσεις — μπορεί να επιταχύνει την ανάπτυξη νέων έργων και να ενισχύσει τη διαθεσιμότητα ακινήτων.
Παράλληλα, ένα σταθερό και προβλέψιμο νομικό και φορολογικό πλαίσιο θεωρείται καθοριστικό για την προσέλκυση επενδύσεων.
Επενδυτικές τάσεις και ποιότητα κατασκευών
Το επενδυτικό ενδιαφέρον αναμένεται να μετατοπιστεί προς:
- ακίνητα υψηλής ποιότητας
- ενεργειακά αποδοτικά κτίρια
- περιοχές με ισχυρές υποδομές και πρόσβαση σε μεταφορικά δίκτυα
Η στροφή αυτή αντικατοπτρίζει τη νέα πραγματικότητα της αγοράς, όπου η βιωσιμότητα και η ποιότητα αποκτούν μεγαλύτερη σημασία από την απλή τοποθεσία.
Ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης
Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, η Τράπεζα της Ελλάδος υπογραμμίζει την ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο εθνικό σχεδιασμό στέγασης.
Η στρατηγική αυτή θα πρέπει να στοχεύει:
- στην ισορροπημένη ανάπτυξη μεταξύ κέντρου και περιφέρειας
- στη δημιουργία νέων οικιστικών ζωνών
- στη βελτίωση της προσβασιμότητας και των υποδομών
Η μετάβαση σε ένα πιο ισορροπημένο μοντέλο ανάπτυξης μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη σταθεροποίηση της αγοράς και στη μακροπρόθεσμη βελτίωση της προσιτότητας της κατοικίας.