Την έκδοση δύο διαταγμάτων, που ρυθμίζουν θέματα ανακλήσεων οχημάτων ανακοίνωσε τη Δευτέρα ο Υπουργός Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων Αλέξης Βαφεάδης, σύμφωνα με τα οποία ακινητοποιούνται άμεσα 276 συνολικά οχήματα, 138 λόγω ανάκλησης για αερόσακους Τακάτα και ακόμη 138 λόγω ανάκλησης για πρόβλημα στα φρένα.
Όπως ανέφερε, το πρώτο διάταγμα αφορά στη διαδικασία ανάκλησης και προνοεί άμεση ενημέρωση των ιδιοκτητών από τους διανομείς και το ΤΟΜ, καθώς και υλοποίηση ανακλήσεων γενικής φύσεως εντός 18 μηνών, ή σε περίπτωση που το ΤΟΜ κρίνει πως πρέπει να επιταχυνθεί η διαδικασία γρηγορότερα.
Σύμφωνα με τον Υπουργό, το δεύτερο διάταγμα για ενημέρωση μέσω βεβαιώσεων και δηλώσεων υποχρεώνει όσους εγγράφουν ή μεταβιβάζουν οχήματα να προσκομίζουν στην αρμόδια αρχή βεβαίωση ότι το όχημα δεν υπόκειται σε ανάκληση και ότι έχει ενταχθεί στη βάση δεδομένων του διανομέα για μελλοντική ενημέρωση σχετικά με ανακλήσεις.
Αναφορικά με τις ακινητοποιήσεις, σημείωσε ότι για 138 οχήματα, που τυγχάνουν ανάκλησης για αερόσακους Τακάτα οι κατασκευαστές έχουν καταλήξει ότι πρέπει να ακινητοποιηθούν, έχει ανασταλεί το Πιστοποιητικό Καταλληλότητας και ακυρώθηκε η άδεια κυκλοφορίας, ενώ είπε ότι για ακόμα 138 με ανάκληση για πρόβλημα στα φρένα έχει επίσης ανασταλεί το Πιστοποιητικό Καταλληλότητας και ακυρώθηκε η άδεια κυκλοφορίας, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των οχημάτων που ακινητοποιούνται στα 276.
Συμπλήρωσε ότι περίπου 80.000 αυτοκίνητα τυγχάνουν ανάκλησης για αερόσακους, οι ιδιοκτήτες των οποίων, όπως ανέφερε, καλούνται να αποταθούν στους διανομείς των κατασκευαστών για περισσότερη ενημέρωση σχετικά με την επικινδυνότητα και για ορισμό ημερομηνίας υλοποίησης της ανάκλησης.
Συμπλήρωσε ότι το ΤΟΜ έχει αναθεωρήσει τον χρόνο που δίνεται για τη συγκεκριμένη περίπτωση ολοκλήρωσης των ανακλήσεων για αερόσακους Τακάτα από 18 σε 8 μήνες.
Εξαιρέσεις εφαρμόζονται για τις περιπτώσεις που δεν υπάρχει κατασκευαστής (π.χ. Saab), δεν υπάρχει γνωστή διαδικασία ανάκλησης (όπως για οχήματα μεγάλης ηλικίας για τα οποία δεν τηρούνται στοιχεία) ή δεν υπάρχει αντιπρόσωπος ή διανομέας του κατασκευαστή στην Κύπρο (όπως π.χ. για οχήματα που εισάγονται μεταχειρισμένα).
Όπως σημείωσε, σε περιπτώσεις εξαιρέσεων, οι ιδιοκτήτες θα υποβάλλουν δήλωση για τις ανακλήσεις συνοδευόμενες με πιστοποιητικά από έρευνα που θα διεξάγουν στην ιστοσελίδα των κατασκευαστών ή άλλο οργανισμό πιστοποίησης που θα ανακοινώσει το ΤΟΜ.
Είπε επίσης ότι η εν λόγω διευθέτηση εφαρμόζεται για όσο ισχύουν τα έκτακτα μέτρα που προνοεί η νομοθεσία, με το ΤΟΜ να εργάζεται για να ενισχύσει την αλυσίδα ενημέρωσης των ιδιοκτητών οχημάτων και θα επιχειρήσει την ένταξη των οχημάτων αυτών στις βάσεις δεδομένων των κατασκευαστριών εταιρειών ή τη συνεργασία με οργανισμούς πιστοποίησης του εξωτερικού που διαθέτουν πρόσβαση στο μητρώο των κατασκευαστών, δράση που αναμένεται να ολοκληρωθεί σύντομα.
Σε ερώτηση για το τι διαφοροποιεί τα πρώτα 138 οχήματα που ακινητοποιήθηκαν και αν θα υπάρξουν και άλλες ακινητοποιήσεις, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι για τα συγκεκριμένα οχήματα ο κατασκευαστής έχει αποτιμήσει τον κίνδυνο και έχει κρίνει ότι δεν πρέπει να κυκλοφορούν, με ρητή ενημέρωση προς τους ιδιοκτήτες «μην οδηγείτε».
Ερωτηθείς αν έχει βρεθεί ο αριθμός των αερόσακων που απαιτούνται για τις αντικαταστάσεις σε 80.000 οχήματα εντός 8 μηνών, ο Υπουργός είπε ότι οι αερόσακοι πρέπει να εντοπιστούν στα εργοστάσια παραγωγής, με τις πρώτες ενδείξεις εκ μέρους κάποιων κατασκευαστών να κάνουν λόγο, όπως είπε, για επαρκή αποθέματα, προσθέτοντας ότι η προσπάθεια που θα ακολουθήσει αμέσως μετά αφορά το πλάνο υλοποίησης από τους διανομείς σε συνεργασία με το Υπουργείο Μεταφορών.
«Είναι μια προσπάθεια που τώρα ξεκινά και για αυτό λέμε ότι εμείς χρειαζόμαστε τη συνεργασία όλων για να μπορέσουμε να λύσουμε αυτό το πρόβλημα», σημείωσε σχετικά, προσθέτοντας πως το ζήτημα είναι να ολοκληρωθεί η διαδικασία το συντομότερο δυνατό, καθώς όσο παρατείνεται τόσο μεγαλύτερη είναι και η ταλαιπωρία των πολιτών και ο κίνδυνος.
Σε ερώτηση για τα οχήματα στα οποία θα δοθεί προτεραιότητα, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι η προτεραιότητα δίνεται από τους διανομείς, επαναλαμβάνοντας ότι προσπάθεια του Υπουργείου είναι να υπάρξει καλή συνεργασία με τους διανομείς ώστε να δοθεί προτεραιότητα όπου αρμόζει.
Ερωτηθείς αν βρέθηκε λύση με την Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή σχετικά με όσους ιδιοκτήτες κληθούν να πληρώσουν για την αντικατάσταση των προβληματικών αερόσακων, ο Υπουργός είπε ότι η ενημέρωση του Υπουργείου είναι ότι η αντικατάσταση θα είναι δωρεάν ως ευθύνη των κατασκευαστριών εταιρειών και πως αν κάπου προκύπτουν χρεώσεις είναι ζήτημα της Υπηρεσίας Προστασίας Καταναλωτή.
Σε ερώτηση αν έχει υπολογιστεί το κόστος από την όλη υπόθεση για το Υπουργείο και το κράτος και ποιον βαραίνει η ευθύνη για τις ανακλήσεις, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι η ευθύνη και το κόστος για τις ανακλήσεις βαραίνει τους κατασκευαστές, προσθέτοντας ότι μέχρι σήμερα δεν έχουν εντοπιστεί περιπτώσεις κατά τις οποίες οι κατασκευαστές να μην έχουν συμφωνήσει να πληρώσουν το κόστος της ανάκλησης. «Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα αντιμετωπίσουμε κάτι τέτοιο στο μέλλον, θα το χειριστούμε όταν το αντιμετωπίσουμε», σημείωσε.
Διευκρίνισε στη συνέχεια ότι σε αντίθεση με τα οχήματα με ευρωπαϊκή έγκριση τύπου, οι ανακλήσεις για τα οποία καλύπτονται από τους κατασκευαστές, την ευθύνη ανάκλησης για τα οχήματα που εισάγονται από χώρες όπως η Ιαπωνία έχει όποιος τοποθετεί το όχημα για πρώτη φορά στην αγορά. Συμπλήρωσε ότι στην πορεία διεφάνη ότι οι κατασκευαστές συνεχίζουν να διατηρούν και να πληρώνουν τις ανακλήσεις, όμως υπάρχει πάντα η πιθανότητα άρνησης κάλυψης του κόστους μελλοντικά.
Σε άλλη ερώτηση για το πώς θα καλυφθούν οι ανάγκες οικογενειών που θα στερηθούν το όχημά τους λόγω ακινητοποίησης, ο Υπουργός είπε ότι η απόφαση ακινητοποίησης ανήκει στον κατασκευαστή με κριτήριο την ασφάλεια των οδηγών και κάθε ιδιοκτήτης θα πρέπει να υλοποιεί τις ανακλήσεις άμεσα.
«Το κράτος δεν δύναται σε κάθε περίπτωση να έρχεται να διευθετεί εναλλακτικά μέσα για κάποιον που έχει ανάκληση. Ιδιαίτερα σε περιπτώσεις που το κοινό δεν ανταποκρίνεται μια ανάκληση μπορεί να πάρει μήνες και για αυτό υπάρχει η διαδικασία με την οποία ενημερώνεται το ΤΟΜ για να ενεργήσει και αυτό προς ενημέρωση των πολιτών. Είναι μέρος της κουλτούρας μας που πρέπει να διορθωθεί με κάποιο τρόπο», σημείωσε ακολούθως, προσθέτοντας πως είναι ευθύνη των ιδιοκτητών να διατηρούν τα οχήματά τους σε καλή κατάσταση.
Επεσήμανε ακόμη ότι προς όσους ιδιοκτήτες τα οχήματα των οποίων ακινητοποιηθούν ή θα επιλέξουν να τα ακινητοποιήσουν, το Υπουργείο θα παρέχει, στη βάση της πρότασης που θα κατατεθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο, δωρεάν μεταφορά με δημόσια μέσα συγκοινωνίας.
Ερωτηθείς αναφορικά με τη διαδικασία υλοποίησης των ανακλήσεων και αν θα υπάρξει διαφορετική αντιμετώπιση προς τους ιδιοκτήτες μεταχειρισμένων αυτοκινήτων από τους διανομείς, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι πρόκειται για μια ιδιωτική διαχείριση μεταξύ του ιδιοκτήτη του μεταχειρισμένου αυτοκινήτου και του διανομέα στην οποία το κράτος δεν μπορεί να παρέμβει.
Πρόσθεσε ότι με βάση τη μέχρι τώρα εμπειρία, οι διανομείς διαχειρίζονται όλες τις περιπτώσεις ανάλογα με την προέλευση, την κατάσταση και την κυκλοφορία κάθε οχήματος ύστερα από τον σχετικό έλεγχο, συμπληρώνοντας πως το Υπουργείο θα περιμένει την ανταπόκριση της αγοράς πριν προβεί ενδεχομένως σε έκδοση νέου διατάγματος για την επιστράτευση επιπλέον μηχανικών.
«Η προσπάθειά μας σε αυτή τη φάση είναι να πείσουμε τους διανομείς τους ίδιους να επεκτείνουν τη συνεργασία τους με άλλους μηχανικούς για να αυξηθεί ο ρυθμός αλλαγής των εξαρτημάτων, αλλά παράλληλα να διατηρηθεί η ευθύνη για την ποιότητα της εργασίας στους διανομείς, να παραμείνει το κόστος της όλης εργασίας ως κόστος που θα επιβαρυνθεί η κατασκευάστρια εταιρεία και στο τέλος της ημέρας θα είναι πιο καλή ποιοτικά η εργασία. Συνεπώς, σε αυτό το στάδιο εμείς παραμένουμε συγκεντρωμένοι στο να υλοποιηθεί ποιοτικά, δωρεάν και γρήγορα η ανάκληση από τους διανομείς και στη συνέχεια, αν αυτό βλέπουμε ότι δεν εξυπηρετείται στους ρυθμούς που εμείς θεωρούμε σωστό, τότε θα εκδώσουμε άλλο διάταγμα, το οποίο πιθανόν να διαφοροποιεί αυτή την κατάσταση», επεσήμανε επί του θέματος.
Ερωτηθείς αν θα κατονομαστούν οι διανομείς που δεν συνεργάστηκαν, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι το Υπουργείο δεν προτίθεται να το πράξει, προσθέτοντας πως επιδιώκεται μια καλή συνεργασία με τους διανομείς ούτως ώστε να καταρτιστεί ένα πλάνο υλοποίησης της ανάκλησης, με κάποιους εξ αυτών, όπως ανέφερε, να έχουν ήδη αποταθεί για κάποιου είδους βοήθεια από το κράτος, όπως για παράδειγμα τον εντοπισμό υποστατικών για επέκταση των δραστηριοτήτων τους ώστε να υλοποιήσουν τις ανακλήσεις, με το Υπουργείο, όπως είπε, να διάκειται θετικά προς αυτά τα αιτήματα.
Πρόσθεσε, απαντώντας και σε σχετική ερώτηση, πως το Υπουργείο δεν έχει δεσμευτεί ως προς την υποβολή εγγυητικών για την παραγγελία των αερόσακων, έχει όμως ζητηθεί από όλους τους διανομείς να υποβάλουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν για να διαφανεί πώς μπορεί να βοηθήσει το Υπουργείο, με μοναδικό στόχο, όπως είπε, την αύξηση του ρυθμού αντικατάστασης των αερόσακων.
Σε ερώτηση αν με το κλείσιμο του κύκλου των διαταγμάτων υπάρχει πρόθεση να ανοίξει και ο κύκλος των ευθυνών, ο Υπουργός είπε ότι ο κύκλος των ευθυνών δεν έχει σταματήσει, προσθέτοντας ότι ήδη η Νομική Υπηρεσία χειρίζεται το θέμα και έχει ήδη υποβληθεί από την Παρασκευή η διοικητική έρευνα, που είχε ζητήσει από αρμόδιο λειτουργό του Υπουργείου πριν από ένα μήνα.
«Συνεπώς το θέμα προχωρά και όπου υπάρχουν ευθύνες να είστε σίγουροι ότι θα αποδοθούν», σημείωσε σχετικά.
Υπογράμμισε ότι από το 2010 κανείς δεν έχει διαχειριστεί το ζήτημα των ανακλήσεων οχημάτων, που εισάγονται στην Κύπρο χωρίς ευρωπαϊκή έγκριση τύπου και σημείωσε ότι ο στόχος είναι να διαφανεί μέσα από τη διοικητική έρευνα γιατί προέκυψε μια τέτοια κατάσταση.
Σε ερώτηση αν υπήρχε γνώση του γεγονότος ότι οι διανομείς προχωρούσαν στην υλοποίηση των ανακλήσεων κατά τη διάρκεια της προγραμματισμένης συντήρησης των οχημάτων και την ίδια ώρα πωλούσαν οχήματα με αερόσακους Τακάτα, ο Υπουργός είπε ότι η υλοποίηση ανακλήσεων από έναν διανομέα είναι κάτι το πολύ θετικό είτε ενημερωθεί ο ιδιοκτήτης είτε όχι, καθώς χωρίς να ταλαιπωρηθεί κανείς το όχημα επανέρχεται στην κατάσταση που πρέπει, χαρακτηρίζοντάς το ως «το ιδανικό σενάριο για το μέλλον».
Ερωτηθείς για τι διαφοροποιεί τα ακινητοποιημένα οχήματα σε σχέση με τα υπόλοιπα, ο κ. Βαφεάδης είπε ότι η αποτίμηση του κινδύνου απαιτεί εξειδικευμένη γνώση που μπορεί να γίνει μόνο από τον κατασκευαστή και στη βάση αυτή λαμβάνονται οι σχετικές αποφάσεις.
