Την πρόταση του ΑΚΕΛ για την επιβολή έκτακτου τέλους στα απροσδόκητα κέρδη των τραπεζών παρουσίασε ο ΓΓ του ΑΚΕΛ στον νέο Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου Χριστάκη Πατσαλίδη σε συνάντηση που είχαν την Πέμπτη, εξηγώντας του ότι στόχος του ΑΚΕΛ δεν είναι η διασάλευση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητα, αλλά η στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων “απέναντι στην αλαζονική συμπεριφορά που χαρακτηρίζει σήμερα τις τράπεζες”, υιοθετώντας προς τούτο το αντίστοιχο παράδειγμα της Ισπανίας.
Κατά την άποψη μου, η πρόταση του ΑΚΕΛ για την επιβολή έκτακτου τέλους στα απροσδόκητα κέρδη των τραπεζών μπορεί να χαρακτηριστεί ως επιπόλαια και ανεύθυνη για διάφορους λόγους. Ας δούμε πιο αναλυτικά γιατί:
Οικονομικός Λαϊκισμός: Η πρόταση αυτή μοιάζει περισσότερο με πολιτικό λαϊκισμό παρά με σοβαρή οικονομική πολιτική. Το ΑΚΕΛ φαίνεται να εκμεταλλεύεται τη δυσαρέσκεια των πολιτών απέναντι στις τράπεζες για να κερδίσει πολιτικά οφέλη, χωρίς να λαμβάνει υπόψη τις μακροπρόθεσμες συνέπειες. Η επιβολή έκτακτων φόρων μπορεί να δώσει την εντύπωση ότι η κυβέρνηση παίρνει μέτρα, αλλά στην πραγματικότητα δεν επιλύει τα υποκείμενα προβλήματα του χρηματοπιστωτικού τομέα.
Καταστροφή της Επενδυτικής Εμπιστοσύνης: Ένα τέτοιο μέτρο θα μπορούσε να στείλει ένα αρνητικό μήνυμα στις αγορές και στους επενδυτές, υπονομεύοντας την εμπιστοσύνη τους στην κυπριακή οικονομία. Οι ξένοι επενδυτές, βλέποντας την Κύπρο να επιβάλλει απρόβλεπτους και έκτακτους φόρους, μπορεί να αποφασίσουν να αποσύρουν ή να μειώσουν τις επενδύσεις τους στη χώρα, κάτι που θα είχε αρνητικές συνέπειες για την οικονομική ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας.
Δημιουργία Μιας Μη Βιώσιμης Οικονομικής Πολιτικής: Αντί να προωθείται η ανάπτυξη και η βιωσιμότητα μέσω δομικών μεταρρυθμίσεων, η επιβολή έκτακτου τέλους στα κέρδη των τραπεζών είναι μια προσωρινή λύση που δεν αντιμετωπίζει τις βαθύτερες οικονομικές ανισορροπίες. Είναι σαν να βάζεις ένα αυτοκόλλητο σε μια πληγή που απαιτεί χειρουργική επέμβαση. Χρειάζονται ουσιαστικές αλλαγές στο ρυθμιστικό πλαίσιο και στην εποπτεία των τραπεζών για να επιτευχθεί μακροπρόθεσμη σταθερότητα και ανάπτυξη.
Αδικία και Παραλογισμός: Οι τράπεζες είναι επιχειρήσεις που λειτουργούν με βάση την κερδοφορία. Επιβάλλοντας φόρους στα απροσδόκητα κέρδη τους, δημιουργείται ένα προηγούμενο όπου η κυβέρνηση παρεμβαίνει αυθαίρετα στην αγορά. Αυτό αποτελεί μια μορφή οικονομικού παρεμβατισμού που αντίκειται στις αρχές της ελεύθερης αγοράς και μπορεί να θεωρηθεί άδικο για τους μετόχους και τους επενδυτές των τραπεζών. Επιπλέον, ποιος θα καθορίσει ποια κέρδη είναι “απροσδόκητα”; Η υποκειμενικότητα αυτού του όρου μπορεί να οδηγήσει σε κατάχρηση εξουσίας.
Επιπτώσεις στους Καταναλωτές: Οι τράπεζες πιθανότατα θα μετακυλήσουν το κόστος του έκτακτου τέλους στους καταναλωτές. Αυτό σημαίνει ότι τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις, τα οποία το ΑΚΕΛ υποτίθεται ότι θέλει να προστατεύσει, θα αντιμετωπίσουν υψηλότερα επιτόκια δανεισμού και αυξημένες τραπεζικές χρεώσεις. Έτσι, το μέτρο αυτό μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που υποτίθεται ότι επιδιώκει.
Συνολικά, η πρόταση του ΑΚΕΛ είναι πρόχειρα σχεδιασμένη και πιθανότατα θα προκαλέσει περισσότερα προβλήματα από όσα θα λύσει. Αντί να καταφεύγει σε βραχυπρόθεσμες λύσεις που κερδίζουν εύκολα πολιτικά σημεία, το ΑΚΕΛ και η κυβέρνηση θα έπρεπε να επικεντρωθούν στη δημιουργία ενός σταθερού και δίκαιου οικονομικού περιβάλλοντος μέσω σοβαρών και μακροπρόθεσμων μεταρρυθμίσεων.
