Το εκλογικό κόστος του πολέμου στο Ιράν και η αντιπαράθεση Τραμπ και Βανς για την επόμενη ημέρα κυριαρχούν στη διεθνή αρθρογραφία. Οι αναλύσεις εξετάζουν αν η αποδυνάμωση της αμερικανικής ηγεσίας διευκολύνει τη διπλωματία ή αυξάνει τον κίνδυνο νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης, ενώ συνδέουν τις εξελίξεις με το ισραηλινό κυβερνητικό αδιέξοδο. Στο επίκεντρο παραμένουν οι εγγυήσεις μιας συμφωνίας με την Τεχεράνη και η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Παράλληλα, ο ασιατικός Τύπος φωτίζει τις ιστορικές παρεμβάσεις στο Ιράν και την ένταση με τη Βόρεια Κορέα, ενώ ο ρωσικός και ο ουκρανικός εξετάζουν τις πολιτικές και πολιτιστικές συνέπειες των συγκρούσεων.
Ο δυτικός Τύπος
Στην αμερικανική Wall Street Journal, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, η συντακτική επιτροπή, στο κύριο άρθρο «Η θεωρία του Τζέι Ντι Βανς για την εκλογική ήττα», επικρίνει την απόδοση της ρεπουμπλικανικής συντριβής αποκλειστικά στον πόλεμο με το Ιράν. Υποστηρίζει ότι ο Αντιπρόεδρος παρακάμπτει τη διαφθορά, τους δασμούς και τη σκληρή μεταναστευτική πολιτική, παρότι επηρέασαν αποφασιστικά τους ψηφοφόρους. Αναγνωρίζει το κόστος του πολέμου και των καυσίμων, αλλά αντιπαραβάλλει την ακόμη εντονότερη απόρριψη των δασμών στις δημοσκοπήσεις εξόδου. Κατά την εφημερίδα, η επιλεκτική αυτή αυτοκριτική εξυπηρετεί τις προεδρικές φιλοδοξίες του Βανς, ο οποίος έχει στηρίξει τις άλλες επίμαχες πολιτικές. Η βασική της ένσταση αφορά όμως τη διαπραγμάτευση: όταν η αμερικανική ηγεσία δηλώνει δημόσια ότι χρειάζεται επειγόντως να τερματίσει τον πόλεμο για εσωτερικούς πολιτικούς λόγους, ενισχύει τη θέση της Τεχεράνης. Το άρθρο θεωρεί ότι ο ναυτικός αποκλεισμός και οι επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ προσφέρουν πλεονεκτήματα στην Ουάσιγκτον, τα οποία ο Αντιπρόεδρος υπονομεύει. Αμφισβητεί, συνεπώς, την αξιοπιστία του ως επικεφαλής διαπραγματευτή. Καταλήγει στο δίλημμα του Τραμπ: αν θα διατηρήσει την πίεση για ουσιαστικές ιρανικές παραχωρήσεις ή θα αποδεχθεί έναν γρήγορο τερματισμό που, κατά τη συντακτική επιτροπή, θα εκληφθεί ως νίκη της Τεχεράνης.
Στο βρετανικό BBC, με ημερομηνία έκδοσης την 5η Νοεμβρίου, ο Ντάνιελ Μπους, στην ανάλυση «Ο Βανς ισορροπεί σε τεντωμένο σχοινί απέναντι στον Τραμπ, αποδίδοντας την εκλογική ήττα στον πόλεμο του Ιράν», εξετάζει τα όρια της διαφοροποίησης του Αντιπροέδρου. Επισημαίνει ότι η δημόσια απόδοση της ήττας σε μια κεντρική επιλογή εξωτερικής πολιτικής του Προέδρου αποτελεί ασυνήθιστη παρέμβαση για εν ενεργεία Αντιπρόεδρο. Ο Βανς είχε στηρίξει δημοσίως τον πόλεμο, παρότι πληροφορίες τον εμφάνιζαν να διαφωνεί στις εσωτερικές συσκέψεις. Τώρα προβάλλει μια ατζέντα τερματισμού της σύγκρουσης, αντιμετώπισης της ακρίβειας, προτεραιότητας στα αμερικανικά συμφέροντα και αλλαγής της σχέσης με το Ισραήλ. Ο συντάκτης τη διαβάζει ως πιθανό προοίμιο προεδρικής εκστρατείας, διευκρινίζοντας ότι δεν έχει ανακοινωθεί υποψηφιότητα. Παράλληλα, περιορίζει την εικόνα ανοιχτής ρήξης: ο Βανς δεν κατονόμασε τον Τραμπ στην ανάρτηση και, σύμφωνα με τους New York Times, του είχε δείξει το μήνυμα πριν το δημοσιεύσει. Ο Πρόεδρος αναγνώρισε σε μεγάλο βαθμό το εκλογικό κόστος του πολέμου, αλλά δήλωσε ότι θα επέλεγε ξανά την επέμβαση. Το BBC αφήνει ανοιχτό αν πρόκειται για ελεγχόμενη αποστασιοποίηση ή για την έναρξη της διαμάχης διαδοχής στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, καθώς ο Τραμπ εξακολουθεί να αποφεύγει σαφή επιλογή διαδόχου.
Στο γαλλικό Courrier international, με ημερομηνία έκδοσης την 5η Νοεμβρίου, ο Ρομέν Ρεναλντί, με τίτλο «Μετά το δημοκρατικό κύμα στις ενδιάμεσες εκλογές, ο Τζέι Ντι Βανς επιδιώκει να αποστασιοποιηθεί από τον Τραμπ», αντιπαραβάλλει τις ερμηνείες της παρέμβασης. Η απόδοση της ήττας στον πόλεμο με το Ιράν μπορεί να διαβαστεί ως επίκριση του Προέδρου ή ως πρώτη κίνηση προς τη διεκδίκηση του χρίσματος το 2028. Το δημοσίευμα αναδεικνύει το παράδοξο ότι ο Βανς χρειάζεται να διαφοροποιηθεί από τις αποτυχίες της κυβέρνησης, διατηρώντας όμως την υποστήριξη του Τραμπ και της κομματικής βάσης. Με αναφορά στο Politico, σημειώνει ότι ο Αντιπρόεδρος συνέταξε προσωπικά την ανάρτηση και ενημέρωσε προηγουμένως τον Λευκό Οίκο. Παρουσιάζει την άποψη πρώην συμβούλου εθνικής ασφαλείας ότι η παραδοχή κυβερνητικής αποτυχίας δείχνει πολιτική ωριμότητα, αλλά και την αντίθετη ανάγνωση ότι θυσιάζει τον Τραμπ για να προστατεύσει τις δικές του προοπτικές. Επικαλούμενο το Atlantic, εξηγεί πώς η αποκλειστική ενοχοποίηση του πολέμου επιτρέπει στον Βανς να αποσιωπά πολιτικές που στήριξε: δασμούς, μαζικές απελάσεις, δημοσιονομικές επιλογές και ανοχή στη διαφθορά. Η γαλλική επισκόπηση εντάσσει έτσι την αντιπαράθεση για το Ιράν στη συζήτηση για τη μελλοντική ταυτότητα και ηγεσία του αμερικανικού συντηρητικού χώρου.
Στην ιταλική Avvenire, με ημερομηνία έκδοσης την 5η Νοεμβρίου, ο Νέλο Σκάβο, με τίτλο «Η ανοιχτή πληγή της χαμένης υποστήριξης ενώνει τον Ντόναλντ με τον Νετανιάχου», εξετάζει τον κίνδυνο κλιμάκωσης από δύο πολιτικά αποδυναμωμένους ηγέτες. Ο Τραμπ έχασε τον έλεγχο του Κογκρέσου και ο Νετανιάχου την κοινοβουλευτική πλειοψηφία, αλλά αμφότεροι μπορούν να διατάξουν στρατιωτικές επιχειρήσεις. Ο συντάκτης διακρίνει τους πανηγυρισμούς της Τεχεράνης για την αποδυνάμωσή τους από τον φόβο νέων επιθέσεων. Υπογραμμίζει ότι η ιρανική παρουσίαση της αμερικανικής ψήφου ως καθολικής απόρριψης του πολέμου αποτελεί πολιτική ερμηνεία. Η μεσολάβηση του Κατάρ συνεχίζεται γύρω από τον αποκλεισμό, τις κυρώσεις, τα δεσμευμένα κεφάλαια και τη ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ. Παράλληλα, η ισραηλινή αντιπολίτευση αμφισβητεί τη διαχείριση του πολέμου, χωρίς να εγκαταλείπει την αντίληψη περί ιρανικής στρατηγικής απειλής. Το δημοσίευμα συνδέει τις εξελίξεις με την προειδοποίηση του Λιβανέζου Πρωθυπουργού προς τη Χεζμπολάχ να μη σύρει τη χώρα σε νέα σύγκρουση και με τους κινδύνους στην Ερυθρά Θάλασσα. Μια νέα επίθεση στο Ιράν θα μπορούσε επίσης να δυσχεράνει τις επικείμενες συνομιλίες για την Ουκρανία στο Αμπού Ντάμπι. Ο Σκάβο προειδοποιεί τελικά για την αναζήτηση στρατιωτικής επιτυχίας ως υποκατάστατου της χαμένης εκλογικής υποστήριξης.
Ο Τύπος της Μέσης Ανατολής
Στο Iran International, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, ο Μπεχρούζ Τουρανί, σε ανάλυση με τίτλο «Το Ιράν αναζητεί στην Κίνα και τη Ρωσία ερείσματα στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ», εξετάζει τα όρια της στήριξης που μπορεί να εξασφαλίσει η Τεχεράνη. Το ζητούμενο είναι να αντιστοιχεί κάθε ιρανική πυρηνική παραχώρηση σε συγκεκριμένο αμερικανικό βήμα άρσης των κυρώσεων, ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος μονομερούς υπαναχώρησης. Η εμπειρία της αποχώρησης του Ντόναλντ Τραμπ από την πυρηνική συμφωνία το 2018 εξηγεί αυτή την επιμονή. Ωστόσο, η πιθανότητα κινεζικών εγγυήσεων παραμένει υπό συζήτηση και το Πεκίνο δεν έχει ανακοινώσει ότι αποδέχεται τέτοιο ρόλο. Παράλληλα, η Κίνα ενδιαφέρεται για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και την ασφάλεια των ενεργειακών προμηθειών, επιδιώκοντας επαφές και με τη Σαουδική Αραβία. Η Ρωσία υποστηρίζει την άρση των κυρώσεων και έχει προσφερθεί να αναλάβει το ιρανικό εμπλουτισμένο ουράνιο, χωρίς να υιοθετεί δημόσια την απαίτηση να κινηθεί πρώτη η Ουάσιγκτον. Η ανάλυση αναδεικνύει έτσι τη διαφορά ανάμεσα στην πολιτική υποστήριξη και στις δεσμευτικές εγγυήσεις εφαρμογής. Η σειρά των παραχωρήσεων, η αποδέσμευση κεφαλαίων και ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού παραμένουν ουσιαστικά εμπόδια, ενώ το Κατάρ διατηρεί τον βασικό δίαυλο μεσολάβησης.
Στην αραβόφωνη Al Ain, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, ο Χαμίντ αλ Μανσούρι, με τίτλο «Οι αντίπαλοι του Νετανιάχου: Είναι περισσότερο αδιάλλακτοι απέναντι στο Ιράν;», αμφισβητεί την ταύτιση της ισραηλινής αντιπολίτευσης με την αποκλιμάκωση. Υποστηρίζει ότι η σύγκρουση με τον Πρωθυπουργό αφορά συχνά τη διαχείριση, τους στόχους και τα αποτελέσματα του πολέμου, χωρίς να συνεπάγεται απόρριψη της στρατιωτικής αντιπαράθεσης. Στο σιωνιστικό πολιτικό φάσμα διαπιστώνει ευρεία συμφωνία ότι η ιρανική ηγεσία, το πυρηνικό πρόγραμμα, οι πύραυλοι και οι περιφερειακές ένοπλες συμμαχίες της συνιστούν στρατηγική απειλή. Εξετάζει τον πρώην αρχηγό του στρατού Γκάντι Άιζενκοτ, του οποίου η πολιτική παρουσία συνδέεται με την εμπειρία του στρατιωτικού κατεστημένου, καθώς και τον Ναφτάλι Μπένετ, εκπρόσωπο ενός εθνικιστικού δεξιού λόγου με σκληρές θέσεις για την Τεχεράνη. Ο Γιαΐρ Λαπίντ έχει διαφορετική διαδρομή, αλλά αυτό δεν συνεπάγεται ουσιαστική διαφοροποίηση στην αποτροπή μιας ιρανικής πυρηνικής στρατιωτικής ικανότητας. Αντίστοιχα, ο Αβίγκντορ Λίμπερμαν προχωρεί κατά περίπτωση μέχρι την υποστήριξη αλλαγής του ιρανικού καθεστώτος. Κατά τον αρθρογράφο, η αξιολόγηση μιας ενδεχόμενης κυβερνητικής εναλλαγής απαιτεί εξέταση των ηγετών, της εκλογικής επιρροής και των αντιλήψεών τους για την ασφάλεια. Η αλλαγή προσώπων δεν αρκεί για να προδικάσει διαφορετική στρατηγική απέναντι στο Ιράν.
Ο Τύπος της Ασίας
Στην πακιστανική Dawn, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, ο Μαχίρ Άλι, στο άρθρο γνώμης «Βλέποντας κόκκινο στο Ιράν», συνδέει τη σημερινή αντιπαράθεση με την ιστορία του δυτικού αντικομμουνισμού. Με αφετηρία την προεκλογική ρητορική στις ΗΠΑ, υποστηρίζει ότι οι κατηγορίες περί κομμουνιστικής ή ισλαμιστικής απειλής εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται χωρίς συνέπεια προς την πραγματική ταυτότητα των αντιπάλων. Υπενθυμίζει ότι η ανατροπή του Μοχάμαντ Μοσαντέκ παρουσιάστηκε ως αντιμετώπιση του κομμουνισμού, μολονότι ο ίδιος ήταν κυρίως εθνικιστής υπέρ της εθνικοποίησης του πετρελαίου. Παρακολουθεί κατόπιν την πορεία του κόμματος Τουντέχ, από τις διώξεις επί Σάχη μέχρι τη συμμετοχή του στην επανάσταση του 1979 και την αρχική αποδοχή του Χομεϊνί. Βασιζόμενος σε βιβλίο του Μπεν Μακιντάιρ, περιγράφει πώς πληροφορίες Σοβιετικού αποστάτη πέρασαν από τη βρετανική MI6 στη CIA και, μέσω επαφών στο Ισλαμαμπάντ, στις ιρανικές αρχές. Κατά την αφήγησή του, η προτεραιότητα εξουδετέρωσης της σοβιετικής επιρροής συνέβαλε στις μαζικές συλλήψεις, στα βασανιστήρια και στις εκτελέσεις κομμουνιστών. Ο αρθρογράφος αμφισβητεί ότι η Μόσχα σχεδίαζε πράγματι εισβολή στο Ιράν. Καταλήγει ότι η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει σήμερα και συνέπειες παλαιότερων δικών της παρεμβάσεων, επικρίνοντας τη λογική που θεωρούσε αποδεκτό κάθε κόστος στο όνομα του Ψυχρού Πολέμου.
Το νοτιοκορεατικό Yonhap, στην κινεζόγλωσση έκδοσή του, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, με τίτλο «Η Κιμ Γιο Γιονγκ απορρίπτει ξανά τις αμερικανικές κατηγορίες ότι η Βόρεια Κορέα βρίσκεται πίσω από την υπόθεση Binance», εξετάζει τη νέα όξυνση στις σχέσεις Πιονγκγιάνγκ και Ουάσιγκτον. Η αδελφή του Βορειοκορεάτη ηγέτη απορρίπτει την απόδοση της κυβερνοεπίθεσης στη χώρα της και συνδέει την υπόθεση με τη μακρόχρονη αμερικανική πολιτική εχθρότητας. Το δημοσίευμα υπενθυμίζει ότι το FBI απέδωσε την κλοπή κρυπτονομισμάτων αξίας 6,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην ομάδα χάκερ TraderTraitor. Η αμερικανική αυτή εκτίμηση παρουσιάζεται ως κατηγορία την οποία η Πιονγκγιάνγκ αμφισβητεί. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στη διατύπωση της Κιμ ότι ο διάλογος περιλαμβάνεται στις επιλογές διατήρησης της ειρήνης, χωρίς να ταυτίζεται υποχρεωτικά με το εθνικό συμφέρον. Το πρακτορείο ερμηνεύει τη δήλωση ως διατήρηση περιθωρίου συνομιλιών, παράλληλα με άρνηση αποκλειστικής προσήλωσης σε αυτή την οδό. Η εγκατάλειψη της εχθρικής πολιτικής προβάλλεται ως προϋπόθεση επίλυσης των διαφορών, ενώ διατυπώνονται απειλές για νέους τρόπους αντίδρασης. Η επανάληψη της παρέμβασης μέσα σε λίγες ημέρες δείχνει, κατά την αποτίμηση του Yonhap, ότι η βορειοκορεατική ηγεσία παρακολουθεί στενά την υπόθεση και θεωρεί αναγκαία μια ενεργητική πολιτική απάντηση στις αμερικανικές καταγγελίες.
Ο Τύπος της Ρωσίας και της Ουκρανίας
Στη ρωσική Kommersant, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, η ανταποκρίτρια στην Ουάσιγκτον Εκατερίνα Μουρ, με τίτλο «Ο Ντόναλντ Τραμπ διέψευσε τις προσδοκίες που είχε για τον εαυτό του», συνδέει την εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών με την οικονομία και τον πόλεμο στο Ιράν. Η ανάλυση παρουσιάζει τις πρώτες προβολές για επικράτηση των Δημοκρατικών και στα δύο σώματα του Κογκρέσου, επισημαίνοντας ότι η τελική καταμέτρηση μπορεί να μεταβάλει την έκταση της πλειοψηφίας. Κατά την αρθρογράφο, ο Τραμπ μετέτρεψε ο ίδιος την αναμέτρηση σε δημοψήφισμα για την προεδρία του, αλλά αποστασιοποιήθηκε από την ευθύνη όταν διαφάνηκε η ήττα. Κρίσιμος παράγοντας υπήρξε η μετατόπιση ανεξάρτητων ψηφοφόρων προς τους Δημοκρατικούς, σε ένα περιβάλλον χαμηλής δημοτικότητας και των δύο κομμάτων. Με αναφορά σε δημοσκοπήσεις εξόδου, το δημοσίευμα σημειώνει ότι η πλειονότητα θεωρούσε λανθασμένη την απόφαση έναρξης του πολέμου με το Ιράν. Η επιβάρυνση των οικογενειακών προϋπολογισμών και οι τιμές των καυσίμων περιόρισαν την απήχηση του οικονομικού μηνύματος του Προέδρου. Ακόμη και Ρεπουμπλικανοί, όπως ο Ρον ΝτεΣάντις, απέδωσαν στην πολεμική εμπλοκή σημαντικό πολιτικό κόστος. Η Μουρ αναδεικνύει την απόσταση ανάμεσα στις προσδοκίες των ψηφοφόρων που στήριξαν τον Τραμπ το 2024 και στην εμπειρία της δεύτερης θητείας του.
Το ουκρανόφωνο Suspilne Kultura, με ημερομηνία έκδοσης την 4η Νοεμβρίου, με τίτλο «Πώς η Ρωσία δημιουργεί πληροφοριακό άλλοθι για τη βιβλιοκτονία, την καταστροφή των ουκρανικών βιβλίων», εξετάζει την πολιτιστική διάσταση του πολέμου και τους μηχανισμούς παραπληροφόρησης που τη συνοδεύουν. Αφετηρία αποτελεί η επίθεση σε αποθήκη του εκδοτικού οίκου KSD στην περιοχή του Χαρκόβου, όπου φυλάσσονταν περίπου 300.000 αντίτυπα. Το δημοσίευμα εντάσσει τα πλήγματα σε αποθήκες, τυπογραφεία και βιβλιοπωλεία στην έννοια της συστηματικής καταστροφής βιβλίων και βιβλιοθηκών με στόχο τη διαγραφή της πολιτιστικής μνήμης μιας κοινότητας. Παραπέμπει στα κριτήρια της ερευνήτριας Ρεμπέκα Νουθ, όπως η κρατική καθοδήγηση, η ιδεολογική στόχευση και η επαναληπτικότητα. Παράλληλα, αναλύει πώς φιλορωσικοί δίαυλοι υποβαθμίζουν τις ζημιές ως τυχαίες ή ασήμαντες, απαξιώνουν την ουκρανική παραγωγή και αποδίδουν στους ίδιους τους Ουκρανούς την ευθύνη για καταστροφές. Άλλοτε διογκώνουν τους αριθμούς, επιδιώκοντας πανικό. Η αντιστροφή θύτη και θύματος εμφανίζεται και στη σύγκριση εθελοντικών δράσεων ανακύκλωσης ρωσόγλωσσων βιβλίων με ναζιστικές καύσεις. Το μέσο επισημαίνει ότι οι ζημιές απειλούν ολόκληρη την εκδοτική αλυσίδα, ακόμη και όταν διασώζονται κτίρια ή συλλογές. Ως τρόπους στήριξης προβάλλει την αγορά βιβλίων, τις δωρεές και τις ψηφιακές εκδόσεις, διευκρινίζοντας ότι οι τελευταίες δεν μπορούν να υποκαταστήσουν πλήρως το έντυπο βιβλίο.
