Η επιστροφή του καλωδίου Ελλάδας–Κύπρου στην πολιτική ατζέντα επαναφέρει και την πιο πρακτική ερώτηση για νοικοκυριά και επιχειρήσεις: πότε μπορεί μια διασύνδεση να αλλάξει τον λογαριασμό του ηλεκτρισμού; Η απάντηση χρειάζεται να ξεκινήσει από μια διάκριση που συχνά χάνεται στις ανακοινώσεις. Η επανεκκίνηση των διαδικασιών δεν είναι ημερομηνία έναρξης λειτουργίας και δεν αποτελεί υπόσχεση άμεσης μείωσης τιμών.
- Η επανεκκίνηση διαδικασιών και ερευνών δεν ισοδυναμεί με ολοκλήρωση ή λειτουργία του καλωδίου.
- Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση περιορίζει μέρος του επενδυτικού βάρους, αλλά δεν μηδενίζει το κόστος και τους κινδύνους.
- Το τελικό όφελος για τον καταναλωτή θα εξαρτηθεί από τις τιμές εισαγωγής, τη χρήση της διασύνδεσης και τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις.
Στην επίσημη απομαγνητοφώνηση της συνέντευξης Τύπου στη ΔΕΘ, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τοποθετεί την επανεκκίνηση σε ορίζοντα λίγων μηνών. Πρόκειται για πολιτική εκτίμηση για τις διαδικασίες, όχι για ολοκληρωμένο τεχνικό χρονοδιάγραμμα παράδοσης του έργου.
Τι σημαίνει στην πράξη μια επανεκκίνηση
Το Πρώτο Θέμα αναφέρει προετοιμασία τεχνικών διευθετήσεων και πιθανή επιστροφή των ερευνών εντός του έτους. Οι αναφορές αυτές παραμένουν πληροφορίες του ρεπορτάζ. Δεν συνιστούν επιβεβαιωμένη ημερομηνία έρευνας, πόντισης ή ηλεκτροδότησης.
Οι έρευνες του βυθού προηγούνται της οριστικοποίησης τεχνικών εργασιών. Η κατασκευή και εγκατάσταση του καλωδίου, οι σταθμοί μετατροπής, οι δοκιμές και οι κανόνες εμπορικής λειτουργίας είναι διαφορετικά στάδια. Πρόοδος σε ένα από αυτά δεν υποκαθιστά τα υπόλοιπα. Για την οικονομική αξιολόγηση, επομένως, έχει μεγαλύτερη αξία ένα επαληθεύσιμο ορόσημο παρά μια γενική διαβεβαίωση ότι το έργο προχωρεί.
Ο φορέας του Great Sea Interconnector παρουσιάζει τη σύνδεση Κρήτης–Κύπρου με μήκος περίπου 898 χιλιομέτρων και αρχική μεταφορική ικανότητα 1.000 MW. Αναφέρει επίσης ευρωπαϊκή επιχορήγηση €657 εκατ. από το Connecting Europe Facility. Πρόκειται για στοιχεία του σχεδιασμού και της χρηματοδότησης, όχι για ήδη διαθέσιμη ηλεκτρική ισχύ στην Κύπρο.
Από την εισαγωγή ενέργειας στην τελική τιμή
Το οικονομικό σκεπτικό μιας διασύνδεσης είναι ότι διευρύνει τις επιλογές προμήθειας και επιτρέπει ανταλλαγές μεταξύ αγορών. Όταν η εισαγόμενη ενέργεια είναι φθηνότερη από την τοπική εναλλακτική, μπορεί να περιοριστεί το κόστος κάλυψης της ζήτησης. Αυτό, όμως, είναι ένας μηχανισμός υπό προϋποθέσεις και όχι σταθερή έκπτωση σε κάθε κιλοβατώρα.
Η τιμή στην άλλη πλευρά του καλωδίου μεταβάλλεται. Μεταβάλλονται επίσης η διαθέσιμη ικανότητα, οι ανάγκες του συστήματος και οι ώρες στις οποίες συμφέρει η εισαγωγή ή η εξαγωγή. Ένα σύστημα με υψηλή ζήτηση και στις δύο πλευρές δεν λειτουργεί όπως ένα σύστημα όπου υπάρχει φθηνό πλεόνασμα στη μία αγορά.
Ο καταναλωτής, εξάλλου, δεν πληρώνει μόνο την ενέργεια. Στον τελικό λογαριασμό συνυπάρχουν χρεώσεις δικτύων και άλλες ρυθμιζόμενες επιβαρύνσεις. Το κόστος χρηματοδότησης και ανάκτησης της επένδυσης πρέπει να εξετάζεται μαζί με την πιθανή εξοικονόμηση στην προμήθεια. Η επιχορήγηση μειώνει το βάρος, αλλά δεν μετατρέπει μια μεγάλη υποδομή σε έργο χωρίς κόστος.
Οι δείκτες που έχουν σημασία για την Κύπρο
Η παρακολούθηση χρειάζεται να εστιάζει σε συγκεκριμένα ερωτήματα: ποιες εργασίες έχουν συμβασιοποιηθεί, ποιες έχουν ολοκληρωθεί, ποια δαπάνη έχει εγκριθεί και ποιος αναλαμβάνει την επιβάρυνση εάν υπάρξει καθυστέρηση. Χωρίς αυτές τις απαντήσεις, δεν μπορεί να υπολογιστεί αξιόπιστα ούτε το συνολικό οικονομικό αποτέλεσμα ούτε ο χρόνος εμφάνισής του.
Παράλληλα, η προετοιμασία της κυπριακής αγοράς δεν μπορεί να περιμένει την ολοκλήρωση του καλωδίου. Δίκτυα, αποθήκευση, διαχείριση της ζήτησης και ανταγωνισμός στην προμήθεια επηρεάζουν την καθημερινή λειτουργία του ηλεκτρικού συστήματος. Η διασύνδεση μπορεί να συμπληρώσει αυτές τις αλλαγές, όχι να τις καταστήσει περιττές.
Για τον αναγνώστη, το ασφαλές συμπέρασμα δεν είναι ούτε ότι το έργο θα μειώσει οπωσδήποτε τον λογαριασμό κατά ένα συγκεκριμένο ποσοστό ούτε ότι δεν μπορεί να προσφέρει όφελος. Είναι ότι η οικονομική αξία θα κριθεί από την πραγματική λειτουργία, το τελικό κόστος και τον τρόπο με τον οποίο η εξοικονόμηση θα περάσει στον καταναλωτή. Μέχρι τότε, τα ανακοινωμένα βήματα χρειάζονται έλεγχο, όχι προεξόφληση.
The post Καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου: Τι πρέπει να γίνει πριν φανεί όφελος στον λογαριασμό ρεύματος appeared first on moneymatters.cy.
