Στη Βουλή κατατέθηκε πρόταση νόμου που επιχειρεί να βάλει όρια στις αυξήσεις ενοικίων για τις κύριες κατοικίες που βρίσκονται εκτός του υφιστάμενου καθεστώτος ενοικιοστασίου, εισάγοντας νέο πλαίσιο προστασίας των ενοικιαστών χωρίς, όπως επισημαίνεται, να επηρεάζεται η ελευθερία σύναψης συμβάσεων ή να δημιουργείται νέο καθεστώς θέσμιας ενοικίασης.
Η πρόταση κατατέθηκε εκ μέρους του ΑΛΜΑ – Πολίτες για την Κύπρο από τους βουλευτές Οδυσσέα Μιχαηλίδη και Μιχάλη Παρασκευά και στοχεύει στην αντιμετώπιση των μεγάλων αυξήσεων που παρατηρούνται κατά την ανανέωση ή παράταση συμβάσεων μίσθωσης.
Ποιες κατοικίες αφορά
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, οι νέες ρυθμίσεις αφορούν αποκλειστικά συμβάσεις μίσθωσης κύριας κατοικίας που δεν καλύπτονται από τον περί Ενοικιοστασίου Νόμο.
Η πρόταση δεν επηρεάζει τον καθορισμό του αρχικού ενοικίου, το οποίο εξακολουθεί να συμφωνείται ελεύθερα μεταξύ ιδιοκτήτη και ενοικιαστή, ούτε παρέχει στον ενοικιαστή δικαίωμα παραμονής μετά τη λήξη της σύμβασης.
Στόχος είναι η θέσπιση κανόνων μόνο για τις αυξήσεις κατά τη διάρκεια της ίδιας μισθωτικής σχέσης ή κατά την ανανέωση και παράτασή της.
Πλαφόν 6% ανά διετία
Κεντρική πρόνοια της πρότασης είναι ότι αύξηση του ενοικίου θα μπορεί να πραγματοποιείται μόνο μία φορά κάθε 24 μήνες.
Παράλληλα, η αύξηση δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το χαμηλότερο μεταξύ:
- του ποσοστού που προβλέπει η σύμβαση ή
- του ποσοστού που θα καθορίζεται με διάταγμα του Υπουργικού Συμβουλίου.
Η ίδια η πρόταση νόμου θέτει ως ανώτατο όριο το 6% ανά διετία, εκτός εάν έχει συμφωνηθεί μικρότερη αύξηση μεταξύ των δύο πλευρών.
Υποχρεωτική έγγραφη ενημέρωση
Η πρόταση εισάγει επίσης αυστηρότερες υποχρεώσεις διαφάνειας για τους ιδιοκτήτες.
Κάθε αύξηση θα πρέπει να γνωστοποιείται τουλάχιστον 60 ημέρες πριν από την εφαρμογή της και να περιλαμβάνει:
- το υφιστάμενο και το νέο ενοίκιο,
- το ποσοστό της αύξησης,
- τη νομική βάση που την επιτρέπει,
- τον τρόπο υπολογισμού του ανώτατου επιτρεπόμενου ορίου.
Εάν δεν τηρηθούν οι πιο πάνω προϋποθέσεις, η αύξηση δεν θα παράγει έννομα αποτελέσματα μέχρι να συμμορφωθεί ο εκμισθωτής με τις απαιτήσεις του νόμου.
Μέτρα κατά της καταστρατήγησης
Η πρόταση επιχειρεί να αποτρέψει και έμμεσες αυξήσεις του πραγματικού κόστους ενοικίασης.
Για τον λόγο αυτό προβλέπει ότι δεν θα επιτρέπεται η επιβολή πρόσθετων χρεώσεων ή άλλων οικονομικών επιβαρύνσεων που ουσιαστικά αυξάνουν το ενοίκιο πέραν των επιτρεπόμενων ορίων.
Παράλληλα, οποιαδήποτε συμβατική πρόνοια με την οποία ο ενοικιαστής παραιτείται εκ των προτέρων από τα δικαιώματα που του παρέχει ο νόμος θα θεωρείται αυτοδικαίως άκυρη.
Τι ισχύει σε περίπτωση αλλαγής ενοικιαστή
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για περιπτώσεις όπου ένας ιδιοκτήτης δεν ανανεώνει τη σύμβαση και στη συνέχεια εκμισθώνει το ίδιο ακίνητο με σημαντικά υψηλότερο ενοίκιο.
Συγκεκριμένα, δημιουργείται μαχητό τεκμήριο καταχρηστικής συμπεριφοράς όταν, μέσα σε έξι μήνες από τη λήξη της μίσθωσης, η ίδια κατοικία ενοικιάζεται σε νέο ενοικιαστή με ενοίκιο υψηλότερο από το επιτρεπόμενο όριο.
Σε αυτή την περίπτωση ο ιδιοκτήτης θα πρέπει να αποδείξει ότι υπήρχε εύλογος λόγος για τη μη ανανέωση της σύμβασης, όπως:
- ιδιοκατοίκηση,
- πώληση του ακινήτου,
- ουσιώδης ανακαίνιση,
- σοβαρή παραβίαση των όρων της σύμβασης από τον ενοικιαστή.
Εξαίρεση για ουσιαστικές ανακαινίσεις
Η πρόταση προβλέπει εξαιρέσεις όταν έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές και τεκμηριωμένες βελτιώσεις στην κατοικία.
Σε αυτές περιλαμβάνονται ενεργειακές αναβαθμίσεις, εκτεταμένες ανακαινίσεις ή σημαντικές επεμβάσεις στις ηλεκτρολογικές και υδραυλικές εγκαταστάσεις.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, πρόσθετη αύξηση του ενοικίου θα μπορεί να εγκρίνεται μόνο μετά την ολοκλήρωση των εργασιών και την τεκμηρίωση του κόστους τους, είτε με γραπτή συναίνεση του ενοικιαστή είτε με απόφαση του αρμόδιου δικαστηρίου.
Ρόλος των δικαστηρίων
Η πρόταση αναθέτει στο αρμόδιο Επαρχιακό Δικαστήριο την αποκλειστική αρμοδιότητα επίλυσης διαφορών που θα προκύπτουν από την εφαρμογή του νέου πλαισίου.
Το δικαστήριο θα μπορεί να ακυρώνει παράνομες αυξήσεις, να διατάσσει την επιστροφή ποσών που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως και να επιδικάζει αποζημιώσεις σε περιπτώσεις καταστρατήγησης της νομοθεσίας.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι οι νέες ρυθμίσεις δεν θα έχουν αναδρομική ισχύ, αλλά θα εφαρμόζονται μόνο σε νέες συμβάσεις ή σε ανανεώσεις και παρατάσεις που θα συμφωνηθούν μετά την έναρξη ισχύος του νόμου.
MoneyMatters Insight
Η πρόταση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο αντικρουόμενες ανάγκες: την προστασία των ενοικιαστών από απότομες αυξήσεις και τη διατήρηση της ελκυστικότητας της αγοράς ακινήτων για τους ιδιοκτήτες και τους επενδυτές. Εφόσον εγκριθεί, θα πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις στην αγορά ενοικίων των τελευταίων ετών, σε μια περίοδο όπου το κόστος στέγασης αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες οικονομικές προκλήσεις για τα κυπριακά νοικοκυριά. Το κατά πόσο το προτεινόμενο πλαφόν θα συμβάλει στη σταθεροποίηση της αγοράς χωρίς να περιορίσει την προσφορά κατοικιών θα αποτελέσει το βασικό σημείο της δημόσιας και κοινοβουλευτικής συζήτησης.
The post Πλαφόν στα ενοίκια: Πρόταση για ανώτατη αύξηση 6% ανά διετία στις κύριες κατοικίες appeared first on moneymatters.cy.
