- Η μακρά διαδικασία, οι διαρροές και η δημόσια έκθεση προσώπων εξάντλησαν το αφήγημα της κυβερνητικής επανεκκίνησης.
- Οι χειρισμοί άφησαν παράπονα σε ΔΗΚΟ, ΔΗΠΑ και ΕΔΕΚ, παρά τις νέες κομματικές ισορροπίες στο κυβερνητικό σχήμα.
- Ο ανασχηματισμός άλλαξε πρόσωπα, αλλά δεν άλλαξε την εικόνα, το σχέδιο ή τις προσδοκίες.
Κόστος παρά όφελος
Της Ζήνας
Τώρα που οι ανακοινώσεις έγιναν, οι καρέκλες μοιράστηκαν και ο θόρυβος άρχισε να υποχωρεί, μπορεί να γίνει μια πιο ψύχραιμη αποτίμηση.
Τι πέτυχε τελικά ο ανασχηματισμός;
Η σύντομη απάντηση είναι: ελάχιστα. Και πιθανότατα προκάλεσε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας μεγαλύτερο πολιτικό κόστος από το όφελος που προσδοκούσε.
Κατ’ αρχάς, η διαδικασία κράτησε υπερβολικά πολύ. Ο ανασχηματισμός συζητήθηκε, αναβλήθηκε, επανήλθε, γέννησε σενάρια και εξελίχθηκε σε ένα πολιτικό σίριαλ που ανέδειξε περισσότερο την αναβλητικότητα και την ατολμία της κυβέρνησης παρά την αποφασιστικότητα του Προέδρου.
Είχαμε γράψει ότι οι ανασχηματισμοί δεν προαναγγέλλονται, αλλά μπορούν να γελοιοποιηθούν. Αυτό ακριβώς συνέβη. Το Προεδρικό έχασε το πλεονέκτημα της έκπληξης και επέτρεψε στην ονοματολογία να επισκιάσει το ίδιο το αποτέλεσμα.
Στην πορεία πρόσωπα εκτέθηκαν και υπολήψεις πληγώθηκαν.
Ο Κώστας Κουμής παρουσιαζόταν για εβδομάδες ως απερχόμενος, ενώ το Προεδρικό φερόταν να αναζητεί τον αντικαταστάτη του. Τελικά τη γλίτωσε, αλλά η καχυποψία έμεινε.
Ο Χρίστος Αγγελίδης μπήκε δημοσίως στο κάδρο της υπουργοποίησης, χωρίς τελικά να διοριστεί. Η Βασιλική Κασσιανίδου βρέθηκε στη λίστα των αποχωρούντων. Άλλοι άκουγαν ότι μετακινούνται και άλλοι ότι αντικαθίστανται, χωρίς να γνωρίζουν τι πραγματικά είχε αποφασιστεί.
Ένας ανασχηματισμός, όμως, δεν πρέπει να λειτουργεί ως μηχανή δημόσιας έκθεσης ανθρώπων. Ούτε οι υπουργοί ούτε οι υποψήφιοι υπουργοί είναι αναλώσιμα υλικά μιας επικοινωνιακής διαχείρισης.
Αν ο στόχος ήταν μια δυναμική επανεκκίνηση, το αποτέλεσμα ήταν ακριβώς το αντίθετο. Αντί για ενθουσιασμό, δημιουργήθηκε κόπωση. Αντί για αίσθηση νέας αρχής, ενισχύθηκε η εικόνα μιας κυβέρνησης που δυσκολεύεται να λάβει και να εκτελέσει ακόμη και τις δικές της αποφάσεις.
Ούτε υπήρξε κάποιο ισχυρό όνομα που να αλλάζει τα πολιτικά δεδομένα ή να προκαλεί ευρύτερη αίσθηση. Τα νέα πρόσωπα μπορεί να αποδειχθούν ικανά και παραγωγικά. Αυτό θα κριθεί στην πράξη. Πολιτικά, όμως, ο ανασχηματισμός δεν δημιούργησε δυναμική. Ήταν, όπως γράψαμε, πολύ κακό για το τίποτα.
Το ΔΗΚΟ μπορεί να διατήρησε ένα σημαντικό αποτύπωμα στην κυβέρνηση, αλλά ούτε εκεί αποφεύχθηκαν τα μουρμουρητά. Προηγήθηκε η ένταση για τη διαχείριση του Νεόφυτου Χαραλαμπίδη και ακολούθησε η ενόχληση για τη μη υπουργοποίηση του Γιώργου Σολωμού. Με άλλα λόγια, το Προεδρικό ικανοποίησε αριθμητικά το κόμμα, χωρίς να εξαλείψει την πολιτική δυσαρέσκεια που δημιούργησαν οι χειρισμοί του.
Στη ΔΗΠΑ, σύμφωνα με όσα λέγονται στο εσωτερικό της, υπάρχει ενόχληση για τον τρόπο ενημέρωσης. Στελέχη θεωρούν ότι έμαθαν τις εξελίξεις πρώτα από τα Μέσα Ενημέρωσης και μετά από το Προεδρικό. Ακόμη και αν στο κόμμα πιστώνονται σημαντικά χαρτοφυλάκια, η αίσθηση της θεσμικής απαξίωσης δεν εξαφανίζεται με δύο διορισμούς.
Η ΕΔΕΚ, από την άλλη, έμεινε χωρίς εκπροσώπηση στο Υπουργικό Συμβούλιο. Πήρε την Επιτροπεία Περιβάλλοντος και Ευημερίας των Ζώων, αλλά η σύγκριση με τα δύο σημαντικά χαρτοφυλάκια που πιστώνονται στη ΔΗΠΑ δημιούργησε εύλογες απορίες στα στελέχη της. Όταν ένα κόμμα που θεωρείται συγκυβερνών διερωτάται κατά πόσο εξακολουθεί πράγματι να συγκυβερνά, κάτι δεν πήγε καλά.
Και μέσα σε όλο αυτό το σκηνικό, οι πολίτες τι είδαν;
Είδαν υπουργικές καρέκλες, διαρροές, απαιτήσεις κομμάτων, αντιδράσεις υπουργών, προσωπικές φιλοδοξίες και πολιτικές καραμπόλες. Δεν είδαν μια πειστική απάντηση για την ακρίβεια, τη στέγαση, την υγεία, την ασφάλεια και τα υπόλοιπα προβλήματα της καθημερινότητάς τους.
Αρκετοί αναλυτές επισήμαναν ότι στη διαδικασία κυριάρχησαν οι πολιτικές σκοπιμότητες, η προσπάθεια διατήρησης των κυβερνητικών ισορροπιών και οι σχεδιασμοί του Προεδρικού για το 2028. Δύσκολα μπορεί κάποιος να τους διαψεύσει.
Ο ανασχηματισμός άλλαξε ορισμένα πρόσωπα. Δεν άλλαξε την εικόνα, δεν ανανέωσε το σχέδιο και δεν ανέβασε τις προσδοκίες.
Αντίθετα, άφησε πίσω του περισσότερη καχυποψία, περισσότερη γκρίνια και αρκετούς δυσαρεστημένους.
Το τελικό αποτέλεσμα ήταν μάλλον ζημιά για τον Πρόεδρο παρά πολιτικό όφελος.
Και κάπου εδώ προκύπτει το αναπόφευκτο ερώτημα:
Μήπως τελικά θα ήταν καλύτερο για τον Νίκο Χριστοδουλίδη να μην είχε κάνει καθόλου ανασχηματισμό;