Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έχει εκταμιεύσει συνολικά 300 δις ευρώ σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι το τέλος του 2024, σύμφωνα με ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τη Δευτέρα, με αφορμή την ανακοίνωση νέων εκταμιεύσεων κονδυλίων για Τσεχία, Γερμανία, Ιταλία, Πορτογαλία και Ρουμανία.
Η νέα εκταμίευση που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα, στο πλαίσιο του Μηχανισμού Ανάκαμψης προς τις πέντε χώρες ανέρχεται στα 26,8 δις ευρώ, με την Κομισιόν να τονίζει, στην ανακοίνωσή της, τα μεγέθη και την κλίμακα του Ταμείου και του προγράμματος NextGenerationEU, το οποίο προωθεί μεταρρυθμίσεις για επιτάχυνση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, καθώς και την ανάκαμψη των οικονομιών της ΕΕ από την πανδημία και τις επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία, στο πλαίσιο και της προσπάθειας ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της ΕΕ.
Ειδικότερα, η Τσεχία έλαβε την τρίτη πληρωμή ύψους 1,7 δις ευρώ (1,5 δις ευρώ σε επιχορηγήσεις και 200 εκατ. ευρώ σε δάνεια, χωρίς να προσμετρούνται οι προχρηματοδοτήσεις), μετά την εκπλήρωση σειράς μεταρρυθμίσεων όπως τροποποιήσεις στη νομοθεσία για την ενέργεια και για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την έναρξη ισχύος των σχεδίων διαχείρισης αποβλήτων, και την έναρξη ισχύος της νομοθεσίας για προστασία των πληροφοριοδοτών.
Οι επενδύσεις αφορούν σιδηροδρομικές υποδομές όπως η ηλεκτροδότηση και η ανακατασκευή σιδηροδρομικών γραμμών και η ανακαίνιση κτιρίων σταθμών, ανακαινίσεις δημόσιων κτιρίων, με στόχο την ενεργειακή απόδοση, στήριξη της βιομηχανικής έρευνας και ψηφιοποίηση των δικαστικών αιθουσών.
Στη Γερμανία η εκταμίευση αφορά τη δεύτερη πληρωμή ύψους 13,5 δις ευρώ σε χρηματοδοτήσεις, μετά την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων στην πολιτική για το κλίμα και την ενέργεια, την εθνική στρατηγική για το υδρογόνο και την προώθηση της καθαρής κινητικότητας, καθώς και την ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης και την προώθηση πολιτικών για τα δεδομένα.
Οι επενδύσεις καλύπτουν θέματα βιωσιμότητας, όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, και τις ψηφιακές υποδομές, συμπεριλαμβανομένης της μικροηλεκτρονικής, της επικοινωνίας, της τεχνολογίας και της ψηφιοποίησης των σιδηροδρόμων, καθώς και στην παιδική μέριμνα, τη στέγαση και την υγειονομική περίθαλψη.
Η Ιταλία έλαβε την έκτη πληρωμή ύψους 8,7 δις ευρώ (6,9 δις σε δάνεια και 1,8 δις σε επιχορηγήσεις) μετά την εκπλήρωση μεταρρυθμίσεων στη δημόσια διοίκηση για βελτίωση της διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού, των δημόσιων συμβάσεων και της φορολογικής διοίκησης, καθώς και σε θέματα κοινωνικής πολιτικής, συμπεριλαμβανομένης της καταπολέμησης της αδήλωτης εργασίας και της στήριξης των ηλικιωμένων. Οι επενδύσεις αφορούν την ψηφιοποίηση, όπως την ανάπτυξη ψηφιακών πλατφορμών logistics, και τον εκσυγχρονισμό των εθνικών πάρκων, τη διαχείριση αποβλήτων και την ανάπτυξη της αγροτικής ηλιακής ενέργειας.
Η Πορτογαλία έλαβε την πέμπτη πληρωμή 2,9 δις ευρώ (1,65 δις επιχορηγήσεις και 1,25 δις δάνεια) μετά την εκπλήρωση μεταρρυθμίσεων για αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας, προώθηση του ανανεώσιμου υδρογόνου και του βιομεθανίου και για βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, καθώς και στην οικονομική διακυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης της κεφαλαιαγοράς και της απλούστευσης του φορολογικού συστήματος. Οι επενδύσεις αφορούν την απαλλαγή των δημόσιων μεταφορών από τον άνθρακα και την πρόληψη των πυρκαγιών, παράλληλα με τις προσπάθειες εκσυγχρονισμού, συμπεριλαμβανομένων της αναβάθμισης του ιατρικού εξοπλισμού, της στέγασης, της ψηφιοποίησης των επιχειρήσεων και των φορολογικών και τελωνειακών συστημάτων.
Τέλος, η Ρουμανία έλαβε 37,05 εκατ. ευρώ ως δεύτερη πληρωμή, μετά το ξεπάγωμα κονδυλίων σε σχέση με ορόσημα που δεν είχαν εκπληρωθεί σε συνέχεια παλαιότερης αίτησης πληρωμής. Τον Σεπτέμβριο 2023 η Επιτροπή είχε εγκρίνει θετική προκαταρκτική αξιολόγηση για όλα τα ορόσημα εκτός από δύο που αφορούσαν τις ενεργειακές επενδύσεις, δεν εκπληρώθηκαν ικανοποιητικά, με αποτέλεσμα την αναστολή πληρωμής 53,4 εκατ. ευρώ. Μετά την παροχή πρόσθετων πληροφοριών και πρόοδο στα εν λόγω ορόσημα, η Επιτροπή αποδέσμευσε ακαθάριστο ποσό ύψους 42,59 εκατ. ευρώ, με την εκταμίευση να ανέρχεται σε 37,05 εκατ. ευρώ μετά την αφαίρεση της προχρηματοδότησης.
Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης τέθηκε σε ισχύ τον Φεβρουάριο του 2021 για αντιμετώπιση των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας, και αποτελεί τη βάση του προγράμματος NextGenerationEU που αναμένεται να εκταμιεύσει μέχρι και 650 δις ευρώ σε επιχορηγήσεις και δάνεια στα κράτη μέλη της ΕΕ.
