Οι ενδείξεις για νέα στρατιωτική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή πληθαίνουν, καθώς ισραηλινά και αμερικανικά μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν ότι το Ισραήλ εμφανίζεται έτοιμο να επανεκκινήσει στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, εφόσον λάβει το πολιτικό «πράσινο φως» από τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ.
Οι πληροφορίες έρχονται σε μια περίοδο ιδιαίτερα αυξημένης έντασης, με τις διπλωματικές προσπάθειες να δοκιμάζονται και τη στρατιωτική κινητικότητα στην περιοχή να ενισχύεται καθημερινά.
Τι αναφέρουν τα ισραηλινά μέσα
Σύμφωνα με τον δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα Kan, στην Ιερουσαλήμ επικρατεί η εκτίμηση ότι η αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν δεν έχει ολοκληρωθεί και ότι οι επιθέσεις ενδέχεται να συνεχιστούν μέσα στις επόμενες ημέρες.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και οι Times of Israel, οι οποίοι αναφέρουν ότι Ισραηλινοί αξιωματούχοι θεωρούν πιθανή μια νέα φάση στρατιωτικών επιχειρήσεων, εφόσον υπάρξει σχετική αμερικανική απόφαση.
Παράλληλα, η New York Post, επικαλούμενη κυβερνητική πηγή στην Ιερουσαλήμ, υποστηρίζει ότι το Ισραήλ παραμένει πρόθυμο να συμμετάσχει εκ νέου σε επιθέσεις κατά του Ιράν.
«Είμαστε έτοιμοι να το κάνουμε ξανά, αν χρειαστεί», φέρεται να δήλωσε η συγκεκριμένη πηγή, υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλεια της χώρας εξακολουθεί να αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα, ακόμη και αν αυτό συνεπάγεται επιστροφή σε συνθήκες πολεμικής ετοιμότητας.
Γιατί η Ουάσιγκτον εξετάζει νέα στρατιωτική δράση
Αναλυτές εκτιμούν ότι η αμερικανική στάση διαμορφώνεται από έναν συνδυασμό γεωπολιτικών, στρατηγικών και οικονομικών παραγόντων.
Ένας από τους σημαντικότερους αφορά το Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Η διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας θεωρείται κρίσιμο ζήτημα τόσο για τις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και για τους συμμάχους τους.
Παράλληλα, δυτικοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η στρατιωτική αντοχή που επέδειξε το Ιράν το τελευταίο διάστημα έχει ενισχύσει την εικόνα της χώρας ως περιφερειακής δύναμης, γεγονός που δημιουργεί ανησυχίες στην Ουάσιγκτον και το Τελ Αβίβ.
Ο παράγοντας Χαμενεΐ
Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες και στρατιωτικούς αναλυτές, σημαντικό αντίκτυπο στις αμερικανικές εκτιμήσεις είχε και η μαζική συμμετοχή εκατομμυρίων Ιρανών στις τελετές για τον ανώτατο ηγέτη της χώρας, Αλί Χαμενεΐ.
Η μεγάλη συμμετοχή του πληθυσμού, αλλά και η παρουσία αντιπροσωπειών από δεκάδες χώρες, μεταξύ των οποίων η Κίνα, η Ρωσία, η Ινδία και η Σαουδική Αραβία, ερμηνεύεται από αρκετούς αναλυτές ως ένδειξη ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να διαθέτει σημαντικά διεθνή και εσωτερικά ερείσματα.
Η εξέλιξη αυτή φαίνεται να ανέτρεψε εκτιμήσεις που ήθελαν το ιρανικό καθεστώς να βρίσκεται σε φάση έντονης αποδυνάμωσης.
Το μήνυμα προς την Ευρώπη
Η στάση της Ουάσιγκτον δεν αφορά μόνο το Ιράν.
Αναλυτές εκτιμούν ότι μια πιθανή νέα στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να αποτελέσει και μήνυμα προς τους Ευρωπαίους συμμάχους, με στόχο την ενίσχυση της συμμετοχής τους στις επιχειρήσεις ασφαλείας στον Περσικό Κόλπο και ειδικότερα στη διατήρηση της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ.
Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης εξακολουθεί να εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τη σταθερότητα της περιοχής.
Η διπλωματία δεν έχει τελειώσει
Παρά τις πληροφορίες περί νέας στρατιωτικής κινητοποίησης, δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής επίσημες ανακοινώσεις που να επιβεβαιώνουν ότι έχει ληφθεί απόφαση για νέες επιθέσεις.
Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι εξακολουθούν να υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, ενώ αρκετές δυτικές κυβερνήσεις συνεχίζουν να πιέζουν για επιστροφή στις διαπραγματεύσεις σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Ωστόσο, όσο αυξάνονται οι στρατιωτικές προετοιμασίες και οι δημόσιες δηλώσεις εκατέρωθεν, τόσο μεγαλώνει και ο κίνδυνος μια νέα κρίση να οδηγήσει σε ευρύτερη περιφερειακή σύγκρουση.
Strategist View
Τα σενάρια περί νέας επίθεσης βασίζονται κυρίως σε δημοσιεύματα και εκτιμήσεις πηγών και όχι σε επίσημες αποφάσεις των κυβερνήσεων των ΗΠΑ ή του Ισραήλ. Ωστόσο, η αυξημένη στρατιωτική κινητικότητα, οι δημόσιες τοποθετήσεις των δύο πλευρών και η στρατηγική σημασία του Στενού του Ορμούζ δημιουργούν ένα περιβάλλον υψηλού γεωπολιτικού κινδύνου. Για τις διεθνείς αγορές, μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τις τιμές της ενέργειας, τη ναυτιλία, τις χρηματοπιστωτικές αγορές και τη συνολική επενδυτική ψυχολογία, καθιστώντας τις εξελίξεις των επόμενων ημερών ιδιαίτερα κρίσιμες.
