Σε νέα φάση περνά η στρατηγική σχέση Άγκυρας και Λονδίνου, καθώς Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο αναμένεται να υπογράψουν συμφωνία εταιρικής σχέσης στους τομείς της ασφάλειας και της άμυνας, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Η υπογραφή της συμφωνίας προγραμματίζεται για την Τετάρτη, κατά τη συνάντηση του Τούρκου Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Βρετανό Πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ, σε μια περίοδο κατά την οποία η Συμμαχία αναζητά νέα ισορροπία απέναντι στις περιφερειακές κρίσεις και στις αυξημένες αμυντικές ανάγκες της Ευρώπης.
Σύμφωνα με το Middle East Eye, το κείμενο προβλέπει στενότερη συνεργασία ανάμεσα στις δύο χώρες σε κρίσιμους τομείς, μεταξύ των οποίων η αμυντική βιομηχανία, η καταπολέμηση της τρομοκρατίας, οι υβριδικές απειλές και η κυβερνοασφάλεια. Πηγές που γνωρίζουν το περιεχόμενο της συμφωνίας τη χαρακτηρίζουν «ολοκληρωμένη», χωρίς ωστόσο να αποσαφηνίζουν το πλήρες εύρος των αμοιβαίων δεσμεύσεων.
Το πιο ευαίσθητο σημείο αφορά το κατά πόσο η συμφωνία θα περιλαμβάνει ρητή πρόβλεψη αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής. Πηγή που επικαλείται το ίδιο δημοσίευμα αναφέρει ότι η φιλοσοφία της προσομοιάζει με την ελληνογαλλική αμυντική συμφωνία του 2021, η οποία περιλαμβάνει σχετική ρήτρα, χωρίς όμως να επιβεβαιώνεται εάν αντίστοιχη διατύπωση υπάρχει και στο κείμενο Άγκυρας-Λονδίνου.
Η επιλογή των δύο κυβερνήσεων να μη δημοσιοποιήσουν, όπως αναμένεται, το πλήρες κείμενο της συμφωνίας ενισχύει την εκτίμηση ότι περιλαμβάνει ευαίσθητες διατάξεις ασφάλειας. Η στάση αυτή δείχνει πως το νέο πλαίσιο συνεργασίας δεν περιορίζεται σε διπλωματικό συμβολισμό, αλλά αγγίζει επιχειρησιακά και βιομηχανικά ζητήματα με άμεση γεωπολιτική βαρύτητα.
Η συμφωνία έρχεται λίγους μήνες μετά το Πλαίσιο Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης που υπέγραψαν οι δύο πλευρές τον Απρίλιο, με στόχο την ενίσχυση του διαλόγου και της συνεργασίας τους ως συμμάχων στο ΝΑΤΟ και ως στρατηγικών εταίρων. Η νέα υπογραφή λειτουργεί ως συνέχεια αυτής της πορείας και δίνει πιο συγκεκριμένο αμυντικό περιεχόμενο στη σχέση των δύο χωρών.
Στο υπόβαθρο βρίσκεται και η ενισχυμένη συνεργασία στον τομέα των εξοπλισμών. Η Τουρκία έχει κινηθεί για την απόκτηση μαχητικών Eurofighter Typhoon, με το Λονδίνο να έχει κεντρικό ρόλο στις σχετικές διαπραγματεύσεις. Η συζήτηση για τα ευρωπαϊκά μαχητικά συνδέεται με την προσπάθεια της Άγκυρας να εκσυγχρονίσει την πολεμική της αεροπορία, σε ένα περιβάλλον όπου παραμένουν ανοικτά και τα ζητήματα γύρω από τα F-35.
Για την Τουρκία, η συμφωνία αποτελεί ακόμη ένα βήμα επανατοποθέτησης στο δυτικό αμυντικό οικοσύστημα, χωρίς εγκατάλειψη της αυτόνομης περιφερειακής της ατζέντας. Για τη Βρετανία, προσφέρει πρόσβαση σε έναν κρίσιμο σύμμαχο με ισχυρή γεωγραφική θέση, βιομηχανικές δυνατότητες και ρόλο-κλειδί στη Μαύρη Θάλασσα, στη Μέση Ανατολή και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή εξελίσσεται μέσα στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, όπου συμμετέχουν μεταξύ άλλων και ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Σε μια συγκυρία κατά την οποία η Συμμαχία πιέζει για μεγαλύτερες αμυντικές δαπάνες και ισχυρότερη ευρωπαϊκή συμβολή, η συμφωνία Τουρκίας-Βρετανίας δείχνει πως οι διμερείς αμυντικοί άξονες αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία μέσα στο ευρύτερο νατοϊκό πλαίσιο.
