Η Βενεζουέλα εξετάζει το ενδεχόμενο να αποχωρήσει από τον OPEC, τον οργανισμό που βοήθησε να ιδρυθεί το 1960. Καμία τελική απόφαση δεν έχει ληφθεί, αλλά η συζήτηση με Αμερικανούς αξιωματούχους αποκαλύπτει μια στρατηγική στροφή: το Καράκας μπορεί να ανταλλάξει την ιστορική του ταυτότητα στον πετρελαϊκό Νότο με πρόσβαση σε αμερικανικό κεφάλαιο, τεχνολογία και αγορές.
Οι συζητήσεις για πιθανή έξοδο έγιναν γνωστές από ρεπορτάζ του Bloomberg, το οποίο επικαλείται πρόσωπα με γνώση των επαφών και διευκρινίζει ότι δεν υπάρχει ακόμη οριστική απόφαση.
- Η Βενεζουέλα ήταν ιδρυτικό μέλος του OPEC το 1960.
- Η πιθανή έξοδος συζητήθηκε με αξιωματούχους των ΗΠΑ, χωρίς τελική απόφαση.
- Η χώρα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου, αλλά υποβαθμισμένη παραγωγική ικανότητα.
- Η αποχώρηση θα ακολουθούσε την πρόσφατη έξοδο των ΗΑΕ και θα έπληττε τη συνοχή του οργανισμού.
- Το πραγματικό αντάλλαγμα είναι πρόσβαση σε κεφάλαιο, εξοπλισμό, διύλιση και εμπορικά δίκτυα.
Η ιστορική αντιστροφή
Ο OPEC γεννήθηκε ως απάντηση των παραγωγών στην ισχύ των δυτικών πετρελαϊκών εταιρειών. Η Βενεζουέλα ήταν κεντρική στη δημιουργία του και αργότερα στήριξε την αναβίωσή του μέσω του OPEC+. Μια έξοδος με αμερικανική ενθάρρυνση θα συμβόλιζε αντιστροφή έξι δεκαετιών ενεργειακής διπλωματίας.
Η συμβολική σημασία είναι μεγαλύτερη από τη σημερινή παραγωγή. Η χρόνια έλλειψη επενδύσεων, η υποβάθμιση της PDVSA, οι κυρώσεις και η διαρροή τεχνογνωσίας έχουν κρατήσει την παραγωγή πολύ χαμηλότερα από το δυναμικό των αποθεμάτων.
Τι θέλει η Ουάσιγκτον
Για τις ΗΠΑ, μια ανοικτή Βενεζουέλα μπορεί να λειτουργήσει ως μακροπρόθεσμη πηγή βαρέος αργού κοντά στα αμερικανικά διυλιστήρια. Μπορεί επίσης να περιορίσει την επιρροή της Ρωσίας, της Κίνας και του Ιράν σε μια χώρα που υπήρξε στρατηγικός τους εταίρος.
Η πιθανή αποχώρηση από τον OPEC θα έδινε μεγαλύτερη ευχέρεια αύξησης παραγωγής χωρίς ποσοστώσεις. Θα επέτρεπε επίσης στην Ουάσιγκτον να παρουσιάσει τη συνεργασία ως μέρος νέου ενεργειακού άξονα στο δυτικό ημισφαίριο.
Τι θέλει το Καράκας
Η Βενεζουέλα χρειάζεται δεκάδες δισεκατομμύρια για γεωτρήσεις, αγωγούς, διυλιστήρια και ηλεκτρική υποδομή. Χρειάζεται επίσης αγοραστές, ασφάλιση, ναυτιλία και πρόσβαση σε δολάρια. Η πολιτική εγγύτητα με τις ΗΠΑ μπορεί να ξεκλειδώσει πόρους που η συμμετοχή στον OPEC δεν προσφέρει από μόνη της.
Ο κίνδυνος είναι η αντικατάσταση μιας πολυμερούς εξάρτησης με διμερή. Αν οι όροι επενδύσεων, παραγωγής και εσόδων δεν είναι διαφανείς, η αύξηση του πετρελαϊκού πλούτου μπορεί να μην μεταφραστεί σε κρατική ικανότητα ή κοινωνική ανάπτυξη.
Ο OPEC μετά τη δεύτερη ρωγμή
Η συζήτηση έρχεται λίγους μήνες μετά την αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Δύο έξοδοι μελών διαφορετικού βάρους θα ενίσχυαν την εικόνα ότι ο οργανισμός δυσκολεύεται να συμβιβάσει παραγωγούς που θέλουν υψηλές τιμές με χώρες που χρειάζονται ταχεία επέκταση παραγωγής.
Αν η Βενεζουέλα φύγει, ο άμεσος όγκος πετρελαίου δεν θα αλλάξει από τη μία ημέρα στην άλλη. Θα αλλάξει όμως το πολιτικό δικαίωμα πάνω στο μελλοντικό της πετρέλαιο. Και αυτό είναι το πραγματικό αντικείμενο της διαπραγμάτευσης ανάμεσα στο Καράκας, την Ουάσιγκτον και τον OPEC.