Το ΔΣΚ σημειώνει τη συνεχιζόμενη ανθεκτικότητα της κυπριακής οικονομίας και τις θετικές μέχρι σήμερα εξελίξεις όσον αφορά στην ανάπτυξη, την απασχόληση, τα κρατικά έσοδα και την πορεία του χρέους.
Εκφράζουμε, ωστόσο, την ανησυχία του για τις νέες συνθήκες ακραίας αβεβαιότητας οι οποίες πιθανόν να έχουν δυνητικά σημαντικές δευτερογενείς επιδράσεις στην κυπριακή οικονομία.
Οι επιδράσεις αυτές δεν θα γίνουν άμεσα ορατές, αλλά θα επηρεάσουν την μακροοικονομική πορεία της Κύπρου με χρονική υστέρηση, γι’ αυτό και θα πρέπει έγκαιρα να γίνουν οι προληπτικές κινήσεις για να θωρακιστούν κατά το δυνατόν, όχι μόνο η οικονομία εν γένει, αλλά επίσης τα δημόσια οικονομικά.
Συμφωνούμε με τις εκτιμήσεις, τόσο του Υπουργείου Οικονομικών, όσο και της Κεντρικής Τράπεζας, πως το υφιστάμενο βασικό μακροοικονομικό σενάριο για την κυπριακή οικονομία συνεπάγεται σταθερή ανάπτυξη κοντά στο 3%, συνθήκες πλήρους απασχόλησης, συγκράτηση του πληθωρισμού κοντά στον στόχο της ΕΚΤ που είναι 2%, αλλά και διατήρηση των δημοσιονομικών πλεονασμάτων τα οποία επιτρέπουν τη συνέχιση της πτωτικής τάσης στο δημόσιο χρέος, με στόχο να μειωθεί στο 60% του ΑΕΠ.
Ωστόσο, τονίζουμε εκ νέου πως το βασικό μακροοικονομικό σενάριο εμπεριέχει υψηλή δόση ρίσκου, η οποία θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη στους σχεδιασμούς πολιτικής και στα πλάνα δαπανών.
Μετά τις εξελίξεις των τελευταίων ημερών, τα εν λόγω ρίσκα έχουν πλέον πολλαπλασιαστεί και το υφιστάμενο βασικό σενάριο θα πρέπει να αναθεωρηθεί το επόμενο διάστημα, και σίγουρα στο πλαίσιο της Έκθεσης Προόδου που θα υποβάλει η Δημοκρατία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κάτω από τους νέους Κανόνες Οικονομικής Διακυβέρνησης.
Κάτω από συνθήκες ακραίας αβεβαιότητας και υψηλού κινδύνου, η διατήρηση της πτωτικής τροχιάς στο δημόσιο χρέος, καθίσταται ακόμα πιο επιτακτική. Έτσι, η συνετή διαχείριση των δημόσιων οικονομικών απαιτεί περισσότερη συγκράτηση των ανελαστικών δαπανών.
Η συγκράτηση και ο εξορθολογισμός του κρατικού μισθολογίου, περιλαμβανομένων και μέτρων ενίσχυσης της παραγωγικότητας της κρατικής μηχανής, θα επιτρέψουν την εξασφάλιση δημοσιονομικού χώρου για τη λήψη μέτρων που πιθανόν να κριθούν ως απαραίτητα μέχρι το 2028, όταν λήγει η πρώτη περίοδος αξιολόγησης των δημοσίων οικονομικών κάτω από τους νέους Κανόνες Οικονομικής Διακυβέρνησης.
Σημειώνουμε ότι η πιθανότητα να παραστεί ανάγκη λήψης αντικυκλικών μέτρων τα επόμενα χρόνια προς ανακούφιση των εισοδηματικά πιο ευάλωτων ομάδων και για ενίσχυση της οικονομίας γενικότερα, κρίνεται ως μεγάλη λόγω της διαφαινόμενης παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που προκύπτει από τον εμπορικό πόλεμο που έχει πρόσφατα κηρυχθεί.
Επιπλέον, σημειώνουμε τη μειωμένη αποτελεσματικότητα δαπανών, περιλαμβανομένων και των κοινωνικών δαπανών, των οποίων το αποτύπωμα έχει υποχωρήσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Σημειώνουμε επίσης με ανησυχία την τάση για αύξηση κοινωνικών δαπανών χωρίς κριτήρια που να σχετίζονται με τις ανάγκες των δικαιούχων, καθώς και πολλαπλές πολιτικές δεσμεύσεις δαπανών, οι οποίες δεν έχουν συμπεριληφθεί στις εκτιμήσεις της Τροχιάς Δαπανών της Δημοκρατίας κάτω από τους νέους Κανόνες Οικονομικής Διακυβέρνησης. Για το συγκεκριμένο θέμα, έχουμε ενημερώσει την εκτελεστική εξουσία με σχετικό σημείωμα, το οποίο περιλαμβάνει εννέα εισηγήσεις μέτρων.
Επαναλαμβάνουμε πως αυξητική τάση των κρατικών εσόδων είναι μεν θετική μέχρι σήμερα, αλλά δεν μπορεί να αποτελέσει μέρος των σχεδιασμών. Πρώτο, διότι η πιθανότητα πτώσης των εσόδων στο μέσο διάστημα, ενώ ήταν αυξημένη, πλέον καθίσταται ακόμα πιο πιθανή. Δεύτερο, διότι τα αυξημένα έσοδα δεν έχουν επίδραση, ούτε στις δεσμεύσεις της Δημοκρατίας κάτω από τους νέους σχετικούς κανόνες, αλλά ούτε και στην μείωση του χρέους.
Η θετική δημοσιονομική εικόνα της Κύπρου παραμένει ευάλωτη σε εξωτερικές πιέσεις, κάτι που ίσχυε ακόμα και πριν τις πρόσφατες εξελίξεις, οι οποίες έχουν αυξήσει πλέον σημαντικά τους κινδύνους.
Το ΔΣΚ προτίθεται να συνεχίσει τη στενή παρακολούθηση των εξελίξεων αλλά και την ανταλλαγή απόψεων με όλους τους αρμόδιους φορείς, περιλαμβανομένης και της υποβολής εισηγήσεων για την διαχείριση των δημοσίων οικονομικών με στόχο την διασφάλιση της δημοσιονομικής ασφάλειας της χώρας μας.
