Η νέα άνοδος του πετρελαίου μεταφέρεται με ταχύτητα στην αγορά κρατικών ομολόγων της Ευρωζώνης, ανεβάζοντας το κόστος δανεισμού και δυσκολεύοντας τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Οι επενδυτές επανατιμολογούν τον κίνδυνο επίμονου πληθωρισμού και περιορίζουν τις προσδοκίες για χαλαρότερη νομισματική πολιτική.
Η απόδοση του γερμανικού 10ετούς ομολόγου, βασικού σημείου αναφοράς για την Ευρωζώνη, κινήθηκε πάνω από το 3,15%, στα υψηλότερα επίπεδα περίπου οκτώ εβδομάδων. Ακόμη εντονότερη είναι η κίνηση στις βραχύτερες διάρκειες: η απόδοση του γερμανικού 2ετούς, που αντιδρά άμεσα στις προσδοκίες για τα επιτόκια της ΕΚΤ, έφθασε σε υψηλό περίπου δύο ετών.
Το πετρέλαιο αλλάζει ξανά τις προσδοκίες
Με το Brent να κινείται πάνω από τα 90 δολάρια και να προσεγγίζει τα 96 δολάρια ανά βαρέλι, η αγορά φοβάται ότι το ενεργειακό κόστος θα περάσει στα καύσιμα, στις μεταφορές, στα τρόφιμα και τελικά στον δομικό πληθωρισμό. Η διαδρομή αυτή δεν είναι άμεση ούτε ομοιόμορφη, αλλά αρκεί η πιθανότητα παρατεταμένης ενεργειακής πίεσης για να αλλάξουν οι αποτιμήσεις των ομολόγων.
Η ΕΚΤ αύξησε τον Ιούνιο το βασικό επιτόκιο καταθέσεων από το 2% στο 2,25%, αντιδρώντας στο ενεργειακό σοκ και στην επιτάχυνση των τιμών. Η αγορά πλέον εξετάζει το ενδεχόμενο ακόμη δύο αυξήσεων έως τις αρχές του 2027, παρότι η ανάπτυξη της Ευρωζώνης παραμένει εύθραυστη.
Ο δεύτερος λογαριασμός της ενέργειας
Η άνοδος των αποδόσεων σημαίνει πτώση των τιμών των υφιστάμενων ομολόγων και υψηλότερο επιτόκιο για τις νέες εκδόσεις χρέους. Για κράτη με μεγάλες χρηματοδοτικές ανάγκες, επιχειρήσεις που αναχρηματοδοτούν δάνεια και νοικοκυριά που επηρεάζονται από το κόστος του χρήματος, το πετρελαϊκό σοκ δημιουργεί έναν δεύτερο λογαριασμό πέρα από την ενέργεια.
Η πίεση δεν κατανέμεται ισότιμα. Οι χώρες με υψηλότερο δημόσιο χρέος, μεγαλύτερη εξάρτηση από εισαγόμενη ενέργεια ή ασθενέστερη δημοσιονομική εικόνα είναι πιο ευάλωτες σε παρατεταμένη αύξηση των αποδόσεων. Τα spreads παραμένουν κρίσιμος δείκτης για το εάν η γενική άνοδος του κόστους δανεισμού εξελίσσεται και σε αμφισβήτηση της πιστοληπτικής αντοχής συγκεκριμένων κρατών.
Το δίλημμα της ΕΚΤ
Η κεντρική τράπεζα δεν μπορεί να αυξήσει την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου. Μπορεί μόνο να προσπαθήσει να εμποδίσει το αρχικό σοκ από το να περάσει στις προσδοκίες, στους μισθούς και στις υπόλοιπες τιμές. Αυτό, όμως, σημαίνει υψηλότερα επιτόκια σε μια οικονομία που ήδη αντιμετωπίζει χαμηλή ανάπτυξη και αυξημένο επενδυτικό κόστος.
Για την Κύπρο, η εξέλιξη έχει διπλή σημασία. Η εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα ενισχύει την άμεση πίεση στις τιμές, ενώ το ευρωπαϊκό περιβάλλον υψηλότερων αποδόσεων επηρεάζει το κόστος χρηματοδότησης του κράτους, των τραπεζών και των επιχειρήσεων.
Strategist View: Η αγορά ομολόγων στέλνει μήνυμα ότι η ενεργειακή κρίση δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως προσωρινός θόρυβος. Όσο το Brent παραμένει σε υψηλά επίπεδα, η ΕΚΤ θα δυσκολεύεται να προστατεύσει ταυτόχρονα την ανάπτυξη και τη σταθερότητα των τιμών. Το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο πόσο θα ανέβει το πετρέλαιο, αλλά για πόσο καιρό οι αγορές θα πιστεύουν ότι θα μείνει ακριβό.
