Strategist Ai · AI Takeaways
- Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε την Κύπρο δοκιμασία αξιοπιστίας του ΟΗΕ, λόγω της συνεχιζόμενης κατοχής και της ανάγκης εφαρμογής των ψηφισμάτων του.
- Για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις υποστήριξε διάλογο στη βάση της UNCLOS, αλλά είπε ότι δεν συνυπάρχει με απειλές πολέμου.
- Στήριξε τις προσπάθειες του Αντόνιο Γκουτέρες για επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, χωρίς να ανακοινώσει ήδη συμφωνημένο νέο γύρο συνομιλιών.
Την αξιοπιστία των Ηνωμένων Εθνών συνέδεσε ευθέως με το Κυπριακό ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Στην ολοκληρωμένη ομιλία του, που δημοσιεύθηκε στις 25 Σεπτεμβρίου, ο Έλληνας πρωθυπουργός είπε ότι η συνεχιζόμενη κατοχή μέρους της Κύπρου, 52 χρόνια μετά την εισβολή, δοκιμάζει την ικανότητα του Οργανισμού να τηρεί τα ψηφίσματα και τις αρχές του Χάρτη του.
Η τοποθέτηση είχε σαφές διπλωματικό πλαίσιο. Ο Μητσοτάκης μίλησε πρώτα για την προσπάθεια διατήρησης ανοικτών διαύλων με την Τουρκία, στη συνέχεια για τα όρια ενός ουσιαστικού διαλόγου υπό απειλές πολέμου και αμέσως μετά για το Κυπριακό. Δεν ανακοίνωσε νέα τριμερή συνάντηση, συμφωνία ή ημερομηνία επανέναρξης διαπραγματεύσεων. Επανέλαβε στήριξη στις προσπάθειες του γενικού γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για ουσιαστικές συνομιλίες.
Διάλογος με την Άγκυρα, αλλά χωρίς απειλές
Για την ελληνοτουρκική διαφορά ο πρωθυπουργός παρουσίασε τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας ως το θεσμικό πλαίσιο επίλυσης της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και αποκλειστικών οικονομικών ζωνών. Αναφέρθηκε σε συνεχή προσπάθεια βελτίωσης των σχέσεων την τελευταία τριετία, με ανοικτή επικοινωνία για αποτροπή κλιμάκωσης. Έθεσε ωστόσο όριο: κατά την τοποθέτησή του, ουσιαστικός διάλογος δεν μπορεί να προχωρήσει όταν η άσκηση νόμιμων δικαιωμάτων απαντάται με απειλή πολέμου. Αυτή είναι θέση της Αθήνας στην ομιλία, όχι ανακοίνωση διακοπής των επαφών.
Στρέφοντας τη συζήτηση στην Κύπρο, περιέγραψε την τουρκική εισβολή και την κατοχή ως συνεχιζόμενη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου. Υποστήριξε τον στόχο επανένωσης χωρίς δυνάμεις κατοχής, σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας. Εξέφρασε την ελπίδα να υπάρξει πρόοδος κατά το υπόλοιπο της θητείας Γκουτέρες και να συνεχιστεί η προσπάθεια από τον διάδοχό του. Η διατύπωση είναι επιδίωξη, όχι επιβεβαίωση ότι η άλλη πλευρά αποδέχθηκε συγκεκριμένο βήμα.
Γιατί η Κύπρος μπήκε στο ευρύτερο μήνυμα
Στην ίδια ομιλία, ο Μητσοτάκης υπερασπίστηκε την ελευθερία της ναυσιπλοΐας από τον Ορμούζ έως την Ερυθρά Θάλασσα, μίλησε για την ελληνική συμμετοχή στην ευρωπαϊκή επιχείρηση ASPIDES και ανέφερε ότι η Ελλάδα θα θέσει τη θαλάσσια ασφάλεια ψηλά στις προτεραιότητές της όταν αναλάβει την προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας τον επόμενο μήνα. Συνέδεσε επίσης τις υποδομές της Ανατολικής Μεσογείου με τη γεωπολιτική, κατονομάζοντας το Great Sea Interconnector ως σχεδιαζόμενη διασύνδεση Κύπρου, Ισραήλ και ευρωπαϊκών δικτύων. Η αναφορά δεν αποτελεί ανακοίνωση επίλυσης των χρηματοδοτικών ή τεχνικών εκκρεμοτήτων του έργου.
Το πολιτικό βάρος της κυπριακής αναφοράς βρίσκεται στη σύνδεση μιας επίμονης παραβίασης με το κύρος του ίδιου του ΟΗΕ. Το επόμενο ουσιαστικό τεστ, πέρα από τις δημόσιες τοποθετήσεις, θα είναι αν οι διεργασίες υπό τον γενικό γραμματέα παράγουν συμφωνημένους όρους και πραγματική επιστροφή στο τραπέζι. Τέτοιο αποτέλεσμα δεν παρουσιάστηκε στην ομιλία της 25ης Σεπτεμβρίου.
Διαβάστε επίσης
- Το διπλωματικό πλαίσιο των ομιλιών για το Κυπριακό στη Νέα Υόρκη
- Οι θέσεις Ερντογάν προς τον Γκουτέρες για το Κυπριακό
