Νέα πολιτική διάσταση παίρνει η αφαίρεση των ονομάτων του πατέρα και της μητέρας από τις κυπριακές ταυτότητες, καθώς ο Δημοκρατικός Συναγερμός ανακοίνωσε ότι ετοιμάζει πρόταση νόμου με στόχο να έχει ο κάθε πολίτης το δικαίωμα να επιλέγει αν τα συγκεκριμένα στοιχεία θα εμφανίζονται πάνω στο έγγραφό του.
Η παρέμβαση του ΔΗΣΥ έρχεται μία ημέρα μετά τη δημοσιοποίηση της αλλαγής και ενώ η απόφαση του Υπουργείου Εσωτερικών έχει ήδη προκαλέσει έντονη συζήτηση μεταξύ πολιτών και κομμάτων. Το ΕΛΑΜ ζητά πλήρη επαναφορά των πεδίων, ενώ η θέση που μεταφέρθηκε από το Υπουργείο είναι ότι δεν υπάρχει προς το παρόν πρόθεση ανάκλησης.
Το MoneyMatters είχε παρουσιάσει αναλυτικά τι άλλαξε στις νέες ταυτότητες, γιατί η απόφαση ήταν εθνική επιλογή και όχι υποχρέωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το νέο στοιχείο είναι ότι η διαφωνία μεταφέρεται πλέον στη Βουλή και ενδέχεται να εξελιχθεί σε νομοθετική σύγκρουση για το ποιος αποφασίζει τι αναγράφεται στο βασικό έγγραφο ταυτοποίησης του πολίτη.
Τι ζητά ο ΔΗΣΥ
Σε ανακοίνωσή του στις 29 Ιουλίου 2026, ο Δημοκρατικός Συναγερμός δηλώνει ότι διαφωνεί με την κυβερνητική απόφαση να αφαιρεθούν από τις ταυτότητες τα πεδία «όνομα πατρός» και «όνομα μητρός».
Η πρόταση του κόμματος, ωστόσο, δεν είναι απλώς η υποχρεωτική επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς. Ο ΔΗΣΥ εισηγείται δικαίωμα ατομικής επιλογής: κάθε πολίτης να μπορεί να αποφασίζει αν επιθυμεί ή όχι την αναγραφή των συγκεκριμένων στοιχείων στη δική του ταυτότητα.
Το κόμμα αναφέρει ότι έχει ετοιμάσει σχετική πρόταση νόμου, η οποία θα κατατεθεί στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Μέχρι να κατατεθεί το τελικό κείμενο, να συζητηθεί στις αρμόδιες επιτροπές και να ψηφιστεί, δεν αλλάζει τίποτα στην ισχύουσα διαδικασία έκδοσης.
Η διαφορετική γραμμή του ΕΛΑΜ
Το ΕΛΑΜ είχε αντιδράσει πρώτο στην αλλαγή, απαιτώντας την άμεση και καθολική επαναφορά των ονομάτων πατέρα και μητέρας. Το κόμμα συνέδεσε την απόφαση με αυτό που χαρακτηρίζει «woke ατζέντα» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο θα ακολουθήσουν όροι όπως «γονέας 1» και «γονέας 2».
Η επίσημη αιτιολόγηση της κυβέρνησης δεν περιλαμβάνει οποιαδήποτε αλλαγή στην έννοια του γονέα. Επικεντρώνεται στην προστασία της ιδιωτικής ζωής, στην αποφυγή αποκάλυψης ευαίσθητων οικογενειακών πληροφοριών και στην αντίληψη ότι η ταυτότητα πιστοποιεί αποκλειστικά την ταυτότητα του κατόχου.
Έτσι, διαμορφώνονται πλέον τρεις διαφορετικές προσεγγίσεις:
- Η κυβερνητική θέση: τα ονόματα δεν αναγράφονται στις νέες ταυτότητες.
- Η θέση του ΔΗΣΥ: η αναγραφή να είναι προαιρετική και να αποφασίζει ο πολίτης.
- Η θέση του ΕΛΑΜ: τα πεδία να επανέλθουν υποχρεωτικά.
Μέχρι την ώρα δημοσίευσης δεν είχε εντοπιστεί αντίστοιχη επίσημη τοποθέτηση από το ΑΚΕΛ, το ΔΗΚΟ, την ΕΔΕΚ, τη ΔΗΠΑ, το Volt ή το Άλμα. Η απουσία ανακοίνωσης δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως συμφωνία ή διαφωνία. Η υπόθεση, όμως, είναι πλέον πιθανό να υποχρεώσει όλα τα κόμματα να πάρουν σαφή θέση όταν η πρόταση νόμου φτάσει στη Βουλή.
Η πολιτική μετατόπιση σε σχέση με το 2022
Η σημερινή παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή το ζήτημα είχε συζητηθεί ξανά στη Βουλή το 2022. Τότε, στελέχη του ΔΗΣΥ είχαν αναδείξει την ανάγκη προστασίας παιδιών από διακρίσεις και είχαν επισημάνει ότι στα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ τα ονόματα των γονέων δεν αναγράφονται στις ταυτότητες.
Η σημερινή θέση δεν απορρίπτει πλήρως εκείνο το σκεπτικό, αλλά το μετακινεί από την υποχρεωτική αφαίρεση στην ελεύθερη επιλογή. Με άλλα λόγια, επιχειρεί να συνδυάσει την προστασία όσων δεν θέλουν να αποκαλύπτονται οικογενειακές πληροφορίες με το αίτημα όσων θεωρούν ότι τα στοιχεία των γονέων πρέπει να παραμείνουν στο έγγραφό τους.
Γιατί η κυβέρνηση μπόρεσε να προχωρήσει χωρίς τη Βουλή
Η αφαίρεση εφαρμόστηκε διοικητικά, χωρίς προηγούμενη τροποποίηση νόμου. Το άρθρο 63(2) του περί Αρχείου Πληθυσμού Νόμου παρέχει στον Διευθυντή του Αρχείου Πληθυσμού αρμοδιότητα να καθορίζει τη μορφή, τον τύπο, τον σχεδιασμό και τα λοιπά στοιχεία του δελτίου ταυτότητας.
Για να εφαρμοστεί η νέα μορφή, τροποποιήθηκε η σύμβαση της Δημοκρατίας με την εταιρεία έκδοσης των βιομετρικών ταυτοτήτων. Αυτό σημαίνει ότι μια πρόταση νόμου που επιδιώκει να κατοχυρώσει δικαίωμα επιλογής θα πρέπει πρακτικά να περιορίσει ή να εξειδικεύσει αυτή τη διοικητική αρμοδιότητα.
Ακόμη και αν ψηφιστεί, θα χρειαστούν τεχνικές και συμβατικές προσαρμογές, αφού το σύστημα έκδοσης θα πρέπει να υποστηρίζει δύο διαφορετικές εκδοχές της κάρτας.
Το επιχείρημα της ιδιωτικότητας
Η εισήγηση για την αφαίρεση είχε προέλθει από τη Διεύθυνση Αρχείου Πληθυσμού και συνδέθηκε με παλαιότερη θέση της Επιτρόπου Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού.
Το βασικό παράδειγμα αφορά παιδιά ή ενήλικες για τους οποίους δεν υπήρχε καταχωρισμένο όνομα πατέρα. Στην προηγούμενη ταυτότητα, η παύλα στο σχετικό πεδίο μπορούσε να αποκαλύψει κάθε φορά που παρουσιαζόταν το έγγραφο μια πληροφορία για την οικογενειακή κατάσταση του κατόχου.
Η αρχή της ελαχιστοποίησης των δεδομένων προβλέπει ότι σε ένα δημόσιο έγγραφο πρέπει να εμφανίζονται μόνο όσα στοιχεία είναι αναγκαία για τον σκοπό του. Η κυβέρνηση θεωρεί ότι η συγγένεια αποδεικνύεται με πιστοποιητικό γεννήσεως και όχι με την ταυτότητα.
Τα στοιχεία των γονέων δεν διαγράφονται από το Αρχείο Πληθυσμού. Η αλλαγή αφορά την ορατή αναγραφή τους πάνω στην κάρτα.
Το παράδοξο της προαιρετικής αναγραφής
Η λύση της επιλογής φαίνεται συμβιβαστική, αλλά δημιουργεί ένα ζήτημα που θα πρέπει να εξεταστεί στη Βουλή. Αν οι περισσότεροι πολίτες επιλέγουν την αναγραφή και μόνο ορισμένοι ζητούν αφαίρεση, τότε η ίδια η απουσία των πεδίων μπορεί να οδηγήσει σε εικασίες για την οικογενειακή τους κατάσταση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η πρόταση του ΔΗΣΥ είναι ανεφάρμοστη. Σημαίνει ότι η προστασία της ιδιωτικότητας δεν εξαρτάται μόνο από το δικαίωμα επιλογής, αλλά και από το πώς σχεδιάζεται η κάρτα ώστε καμία εκδοχή της να μην αποκαλύπτει έμμεσα ευαίσθητη πληροφορία.
Τι ισχύει τώρα για τους πολίτες
- Οι νέες ταυτότητες που εκδίδονται από τον Ιούλιο του 2026 δεν αναγράφουν τα ονόματα πατέρα και μητέρας.
- Οι ταυτότητες που έχουν ήδη εκδοθεί με τη νέα μορφή είναι έγκυρες.
- Δεν απαιτείται άμεση αντικατάσταση παλαιότερης έγκυρης ταυτότητας μόνο επειδή περιλαμβάνει τα ονόματα των γονέων.
- Η πρόταση νόμου του ΔΗΣΥ δεν έχει ακόμη ψηφιστεί και δεν δημιουργεί σήμερα δικαίωμα επιλογής.
- Για την απόδειξη συγγένειας μπορεί να ζητηθεί πιστοποιητικό γεννήσεως ή άλλο αρμόδιο έγγραφο.
Η αναστάτωση δεν αφορά μόνο δύο πεδία
Η ένταση ενισχύθηκε επειδή η αλλαγή εφαρμόστηκε χωρίς προηγούμενη ευρεία ενημέρωση. Πολίτες διαπίστωσαν τη νέα μορφή κατά την παραλαβή της ταυτότητάς τους, ενώ η επίσημη εξήγηση δόθηκε εκ των υστέρων.
Αυτό άφησε χώρο για διαφορετικές ερμηνείες και μετέτρεψε μια διοικητική αλλαγή σε πολιτική και αξιακή σύγκρουση. Η κυβέρνηση οφείλει πλέον να εξηγήσει δημόσια, με σαφές ενημερωτικό υλικό, τι ακριβώς άλλαξε, ποια δεδομένα παραμένουν στα κρατικά μητρώα, πώς αποδεικνύεται η συγγένεια και τι συνεπάγεται πρακτικά η απουσία των δύο πεδίων.
Η συζήτηση δεν έχει κλείσει. Με την πρόταση νόμου του ΔΗΣΥ, μεταφέρεται από τον σχεδιασμό μιας κάρτας στον πυρήνα της σχέσης μεταξύ διοίκησης, Βουλής και πολίτη: ποια προσωπικά στοιχεία είναι αναγκαία, ποια πρέπει να προστατεύονται και ποιος έχει τον τελικό λόγο για την εμφάνισή τους.
The post Ταυτότητες: Φουντώνει η σύγκρουση για τα ονόματα γονέων – Πρόταση νόμου από ΔΗΣΥ appeared first on moneymatters.cy.
