Καθώς η Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη(CEE) μεταμορφώνονται σε έναν από τους πιο δυναμικούς κόμβους ψηφιακού εμπορίου, μια νέα έρευνα του Mediaposte Hit Mail που δημοσιοποιήθηκε ενόψει του Balkan eCommerce Summit 2025 καταγράφει μια εικόνα εντυπωσιακής ανάπτυξης, αλλά και σκληρού ανταγωνισμού. Το 2024, ο κλάδος του e-commerce στην Κεντρική Ευρώπη ξεπέρασε τα 124 δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 12%.
Πρόκειται για μια αγορά που, σύμφωνα με την Statista, συμβάλλει σημαντικά στο ευρωπαϊκό σύνολο των 713 δισ. ευρώ, ξεφεύγοντας από τον «σκιά» της Δυτικής Ευρώπης και διεκδικώντας δικό της χώρο στη διεθνή ψηφιακή σκακιέρα.
Η πραγματικότητα δείχνει ότι επιχειρήσεις που υιοθετούν τεχνολογία, αυτοματισμούς και στρατηγική εξωστρέφεια είναι αυτές που ξεχωρίζουν. Το cross-border commerce αναδεικνύεται σε βασικό πεδίο ανάπτυξης, με τις διασυνοριακές συναλλαγές να αναμένεται να φτάσουν τα 24 δισ. ευρώ το 2024 στην περιοχή της CEE, αυξημένες κατά 15% σε σχέση με πέρσι.
Οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες της νέας εποχής
Πίσω από τα νούμερα, όμως, κρύβεται ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο πεδίο. Οι εγχώριες επιχειρήσεις καλούνται να ανταγωνιστούν όχι μόνο μεταξύ τους, αλλά και με τις ταχύτατα αναπτυσσόμενες κινεζικές πλατφόρμες όπως οι Temu, Shein και AliExpress, οι οποίες μετασχηματίζουν δραστικά τις αγοραστικές συνήθειες των καταναλωτών. «Δεν βλέπουμε την επέκταση των κινεζικών marketplaces ως απειλή, αλλά ως ευκαιρία για τον συνολικό μετασχηματισμό της αγοράς. Η πίεση που ασκούν μας υποχρεώνει να καινοτομούμε και να ανεβάζουμε διαρκώς τον πήχη», εξηγεί ο Nikola Ilchev, ιδρυτής και διοργανωτής του Balkan eCommerce Summit, που διεξάγεται στη Σόφια στις 29-30 Απριλίου με περισσότερους από 4.000 συμμετέχοντες από 20 χώρες, και περισσότερους από 200 και πάνω από 70 ομιλητές. Ανάμεσά τους κορυφαία ονόματα όπως ο Jeff Hoffman και ο Martin Greif.
Εντός ή εκτός Marketplace;
Ένα κρίσιμο δίλημμα για τους εμπόρους σήμερα είναι το αν θα πουλήσουν μέσω marketplaces ή μέσω ανεξάρτητων καναλιών. Σύμφωνα με την έρευνα, 48% των εμπόρων ήδη δραστηριοποιούνται ή σχεδιάζουν να δραστηριοποιηθούν σε marketplaces. Η eMAG κυριαρχεί στην περιοχή (Ρουμανία, Βουλγαρία, Ουγγαρία), με πλατφόρμες όπως η Skroutz και η Amazon να ακολουθούν.
«Η απάντηση δεν είναι μονόπλευρη. Το ιδανικό μοντέλο είναι το υβριδικό: αξιοποίηση των marketplaces για την πρώτη επαφή με το κοινό και παράλληλα χτίσιμο ισχυρού brand μέσω ανεξάρτητου e-shop», σημειώνει ο Νικόλα Ίλτσεφ. Τα οφέλη της παρουσίας σε marketplace είναι πολλά -από το χαμηλότερο κόστος μάρκετινγκ έως τη γρήγορη πρόσβαση σε νέα αγοραστικά κοινά. Όμως ταυτόχρονα περιορίζεται η διαφοροποίηση και αυξάνεται η εξάρτηση από τρίτους.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως Game Changer
Η Τεχνητή Νοημοσύνη και ο αυτοματισμός δεν είναι πλέον προνόμια των μεγάλων παικτών. Αντίθετα, όπως λέει ο κ. Ilchev, «η AI μετατρέπεται σε ισχυρό εξισωτή για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Τα εργαλεία είναι πλέον προσβάσιμα, εύχρηστα και οικονομικά». Περίπου το 20% του περιεχομένου του συνεδρίου είναι αφιερωμένο στην εφαρμογή πρακτικών λύσεων AI για μικρού και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις -από την εξατομικευμένη εμπειρία χρήστη και την αυτοματοποιημένη εξυπηρέτηση πελατών, μέχρι τα AI-based εργαλεία marketing και τις προβλέψεις αποθεμάτων.
Η δυναμική τιμολόγηση, οι έξυπνες αποστολές, ακόμα και η συνομιλητική AI, έχουν αρχίσει να γίνονται μέρος της καθημερινότητας του μικρού εμπόρου. Το συνέδριο φιλοδοξεί να δώσει πρακτικά εργαλεία, όχι θεωρία.
Το μέλλον είναι διασυνδεδεμένo
Από το social commerce μέχρι τις live αγορές και το shopping μέσω AR/VR, οι τεχνολογικές εξελίξεις καθορίζουν τη νέα εμπειρία πελάτη. Η νέα γενιά καταναλωτών δεν περιμένει -απαιτεί άμεση, ευχάριστη και προσωποποιημένη αγοραστική εμπειρία, είτε μέσω Instagram είτε μέσω φωνητικών εντολών στην Alexa. Παράλληλα, η βιωσιμότητα έχει πάψει να είναι απλώς τάση- είναι πλέον επιχειρηματική ανάγκη. Περισσότεροι από 70% των καταναλωτών δηλώνουν ότι προτιμούν brands με περιβαλλοντική συνείδηση. Ο Ilchev το συνοψίζει εύστοχα: «Το πράσινο εμπόριο δεν είναι μόνο ηθική στάση. Είναι στρατηγικό πλεονέκτημα».
Το Balkan eCommerce Summit 2025, με την Generation Y – International e-Business Hub να είναι ο επίσημος εκπρόσωπός του στην Ελλάδα, όπως επισημαίνεται από τους διοργανωτές, δεν είναι απλώς άλλη μια εκδήλωση. Είναι τόπος συνάντησης για τη δημιουργία συνεργασιών, την ανταλλαγή τεχνογνωσίας και τον σχεδιασμό του επόμενου βήματος στο ηλεκτρονικό εμπόριο. Η φετινή διοργάνωση διπλασιάζει τους συμμετέχοντες σε σχέση με πέρσι, ενώ η ελληνική παρουσία είναι ισχυρή, τόσο με ομιλητές όσο και με συμμετοχή επιχειρήσεων. Το συνέδριο συγκεντρώνει και φέρνει σε επαφή decision-makers, startups, τεχνολογικές εταιρείες και κορυφαίους παρόχους υπηρεσιών -προσφέροντας μια πανοραμική εικόνα του μέλλοντος του εμπορίου στην ευρύτερη περιοχή.
