Τραμπ μετά το πλήγμα στη Βηρυτό: «Μην τινάξετε στον αέρα την ειρήνη με το Ιράν»
Σε μια κρίσιμη στιγμή για τη διπλωματία στη Μέση Ανατολή, ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, παρενέβη μετά το ισραηλινό πλήγμα στα νότια προάστια της Βηρυτού, καλώντας όλες τις πλευρές να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και να μην υπονομεύσουν την υπό διαμόρφωση συμφωνία με το Ιράν. Σύμφωνα με διεθνή μέσα, η επίθεση είχε νεκρούς και τραυματίες, ενώ προκάλεσε άμεση ανησυχία ότι η εύθραυστη διπλωματική διαδικασία μπορεί να εκτροχιαστεί.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ ανέφερε ότι το πλήγμα στη Βηρυτό «δεν έπρεπε να είχε συμβεί», ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία, όπως υποστήριξε, οι εμπλεκόμενες πλευρές βρίσκονται πολύ κοντά σε συμφωνία ειρήνης με το Ιράν. Παρότι αναγνώρισε το δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα, υποστήριξε ότι η απειλή στην οποία απάντησε το Ισραήλ ήταν περιορισμένης κλίμακας και δεν θα έπρεπε να οδηγήσει σε νέα ανάφλεξη.
Η παρέμβαση του Αμερικανού Προέδρου είχε διπλή στόχευση. Από τη μία, έστειλε μήνυμα προς το Ισραήλ να αποφύγει περαιτέρω χτυπήματα στον Λίβανο. Από την άλλη, κάλεσε τη Χεζμπολάχ και τις υπόλοιπες φιλοϊρανικές δυνάμεις να μην απαντήσουν με επιθέσεις κατά του Ισραήλ. Το βασικό μήνυμα ήταν σαφές: η στρατιωτική κλιμάκωση μπορεί να ακυρώσει μια συμφωνία που η Ουάσιγκτον παρουσιάζει ως σχεδόν έτοιμη.
Η Τεχεράνη, ωστόσο, αντέδρασε με δυσπιστία. Ο Ιρανός διαπραγματευτής Μοχαμάντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ άσκησε κριτική στις Ηνωμένες Πολιτείες, υποστηρίζοντας ότι το ισραηλινό πλήγμα δείχνει πως η Ουάσιγκτον είτε δεν έχει την πολιτική βούληση είτε δεν έχει την ικανότητα να επιβάλει τις δεσμεύσεις της. Η τοποθέτηση αυτή εντείνει την αβεβαιότητα γύρω από το κατά πόσο η Τεχεράνη θεωρεί τις ΗΠΑ αξιόπιστο εγγυητή της διαδικασίας.
Η συγκυρία είναι εξαιρετικά ευαίσθητη. Η υπό συζήτηση συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν δεν αφορά μόνο την αποκλιμάκωση της άμεσης σύγκρουσης, αλλά και ένα ευρύτερο πλαίσιο σταθεροποίησης, με προεκτάσεις στον Λίβανο, στο Ισραήλ, στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ. Για τον Τραμπ, η επιτυχία της συμφωνίας θα μπορούσε να αποτελέσει κεντρικό διπλωματικό επίτευγμα. Για το Ιράν, όμως, η συνέχιση ισραηλινών επιχειρήσεων στον Λίβανο δημιουργεί εσωτερική και στρατηγική πίεση να απαντήσει.
Strategist View
Η παρέμβαση Τραμπ δείχνει ότι η Ουάσιγκτον αντιλαμβάνεται πλέον τον Λίβανο ως πιθανό «αδύναμο κρίκο» της συμφωνίας με το Ιράν. Η ειρήνη δεν θα κριθεί μόνο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αλλά και στο κατά πόσο Ισραήλ, Χεζμπολάχ και Τεχεράνη μπορούν να αποφύγουν κινήσεις που θα κάνουν πολιτικά αδύνατη την αποκλιμάκωση. Σε αυτή τη φάση, ένα ακόμη πλήγμα ή μια απάντηση αντιποίνων μπορεί να είναι αρκετή για να μετατρέψει μια σχεδόν συμφωνία σε νέα περιφερειακή κρίση.