- ΗΠΑ και Ισραήλ εξετάζουν πλήγματα σε σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής και διυλιστήρια του Ιράν, πιθανόν ακόμη και μέσα στο Σαββατοκύριακο.
- Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει δώσει τελική εντολή, ενώ στον Λευκό Οίκο υπάρχουν αντιδράσεις για το εύρος της κλιμάκωσης.
- Η μεταφορά του πολέμου στις ενεργειακές υποδομές αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο ιρανικών αντιποίνων και νέου σοκ στις διεθνείς αγορές.
Ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει νέα μεγάλη στρατιωτική κλιμάκωση κατά του Ιράν, με σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής, διυλιστήρια και άλλες κρίσιμες ενεργειακές υποδομές να περιλαμβάνονται στα πιθανά σχέδια στόχων. Η Ουάσιγκτον και το Ισραήλ φέρονται να συντονίζονται για μια εκστρατεία που θα μπορούσε να αρχίσει ακόμη και μέσα στο Σαββατοκύριακο, χωρίς ωστόσο να έχει δοθεί η τελική προεδρική εντολή.
Κατά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου στο Καμπ Ντέιβιντ την Παρασκευή 31 Ιουλίου, ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ θα χτυπήσουν το Ιράν «πολύ δυνατά». Πρόσθεσε ότι στόχος είναι να φτάσει η Τεχεράνη στο σημείο όπου θα θεωρήσει ότι δεν μπορεί να αντέξει άλλο την πίεση.
Σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής και διυλιστήρια στη λίστα
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του CBS News, πολλαπλές αμερικανικές πηγές περιγράφουν σχέδιο για μία από τις σκληρότερες έως σήμερα εκστρατείες βομβαρδισμών εναντίον ενεργειακών στόχων στο Ιράν.
Δύο από τις πηγές ανέφεραν ότι στη λίστα βρίσκονται σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και διυλιστήρια. Σε υψηλό επίπεδο συζητήθηκε επίσης η δυνατότητα διακοπής της ηλεκτροδότησης στην Τεχεράνη, χωρίς να έχει ληφθεί απόφαση.
Το στρατιωτικό σκεπτικό είναι ότι η καταστροφή κρίσιμων υποδομών θα δυσκολέψει την ιρανική κυβέρνηση και τις ένοπλες δυνάμεις να διατηρήσουν βασικές λειτουργίες, αυξάνοντας παράλληλα την πίεση για αποδοχή των αμερικανικών όρων στις διαπραγματεύσεις.
Καμία τελική εντολή από τον Τραμπ
Παρά την προετοιμασία, ο Τραμπ δεν έχει ακόμη δώσει το τελικό «πράσινο φως». Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Axios ότι ο πρόεδρος εξετάζει σοβαρά πλήγματα μέσα στις επόμενες ημέρες, αλλά οι τελικές διαταγές δεν έχουν εκδοθεί.
Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου Σον Πάρνελ απέφυγε να σχολιάσει πιθανούς στόχους, δηλώνοντας ότι οι αμερικανικές δυνάμεις είναι έτοιμες να εκτελέσουν τις οδηγίες του προέδρου. Στον Λευκό Οίκο, ωστόσο, ορισμένοι πολιτικοί σύμβουλοι φέρονται να αντιτάχθηκαν έντονα στην επιλογή μιας τόσο μεγάλης διεύρυνσης της εκστρατείας.
Υπήρξε ακόμη συζήτηση για ολοκλήρωση των πληγμάτων πριν ανοίξουν οι χρηματοπιστωτικές αγορές τη Δευτέρα, λόγω του φόβου για την αντίδραση της αμερικανικής και της παγκόσμιας οικονομίας. Σύμφωνα με το CBS News, πάντως, δεν έχει καθοριστεί δεσμευτικό χρονικό όριο.
Ο ρόλος του Ισραήλ και η διάψευση
Αμερικανικές πηγές υποστηρίζουν ότι το Ισραήλ έχει ενημερωθεί και συντονίζεται με την Ουάσιγκτον. Εάν συμμετάσχει, θα πρόκειται για επιστροφή του ισραηλινού στρατού σε άμεσες επιχειρήσεις κατά του Ιράν έπειτα από εβδομάδες περιορισμένης εμπλοκής.
Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε, όμως, ότι η χώρα του δεν γνωρίζει να έχει ληφθεί απόφαση για επανέναρξη πλήρους κλίμακας επιχειρήσεων ούτε έχει δεχθεί επίσημο αίτημα συμμετοχής. Η αντίφαση δείχνει ότι το σχέδιο παραμένει σε στάδιο διαμόρφωσης ή ότι μέρος της διαρροής λειτουργεί ως στρατηγική πίεση προς την Τεχεράνη.
Η εξέλιξη ακολουθεί τη συνάντηση Τραμπ και Μπενιαμίν Νετανιάχου στον Λευκό Οίκο, όπου εξετάστηκαν η συνέχιση της διπλωματίας, η ενίσχυση του οικονομικού αποκλεισμού και η επανέναρξη μεγάλων στρατιωτικών επιχειρήσεων. Το Strategist ανέλυσε ήδη το παράλληλο σενάριο πίεσης στα επτά χερσαία σύνορα του Ιράν.
Η ιρανική προειδοποίηση και ο κίνδυνος αντιποίνων
Ιρανός αξιωματούχος ασφαλείας, τον οποίο επικαλείται το πρακτορείο Tasnim, χαρακτήρισε μια πιθανή επίθεση σε υποδομές «πράξη παραφροσύνης». Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει ότι πλήγματα σε ζωτικές εγκαταστάσεις θα προκαλέσουν ισχυρή απάντηση.
Το περιβάλλον έχει ήδη επιδεινωθεί. Η Ουάσιγκτον κατηγορεί το Ιράν για νέες επιθέσεις εναντίον αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή και εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ. Ο Τραμπ είχε προειδοποιήσει ότι για κάθε νέα επίθεση σε πλοίο θα μπορούσε να καταστρέφεται μια ιρανική γέφυρα ή μονάδα ηλεκτροπαραγωγής.
Το πιθανότερο ιρανικό αντίμετρο δεν περιορίζεται στο έδαφος του Ισραήλ. Η Τεχεράνη διαθέτει δυνατότητες να απαντήσει μέσω πυραύλων και drones εναντίον αμερικανικών βάσεων, πλοίων ή ενεργειακών εγκαταστάσεων κρατών του Κόλπου. Μια τέτοια αλυσίδα αντιποίνων θα μπορούσε να μετατρέψει την κρίση σε περιφερειακό ενεργειακό πόλεμο.
Strategist View
Η επιλογή ενεργειακών στόχων αλλάζει τη φύση της σύγκρουσης. Οι προηγούμενες επιχειρήσεις μπορούσαν να παρουσιαστούν ως πλήγματα σε στρατιωτικές, πυρηνικές ή πυραυλικές δυνατότητες. Η επίθεση σε ηλεκτροπαραγωγή και διύλιση μεταφέρει την πίεση στην καθημερινή λειτουργία του κράτους και στην οικονομική επιβίωση του πληθυσμού.
Η Ουάσιγκτον επιδιώκει να χρησιμοποιήσει την υπεροχή της ως μοχλό για μια συμφωνία. Το πρόβλημα είναι ότι όσο πιο ζωτικός είναι ο στόχος, τόσο μεγαλύτερο γίνεται το κίνητρο του Ιράν να απαντήσει σε αντίστοιχες υποδομές σε ολόκληρο τον Κόλπο.
Η προσπάθεια να περιοριστεί η επιχείρηση πριν από το άνοιγμα των αγορών αποκαλύπτει το πραγματικό δίλημμα του Τραμπ: θέλει να αυξήσει τη στρατιωτική πίεση χωρίς να προκαλέσει νέο παγκόσμιο ενεργειακό σοκ. Δεν υπάρχει εγγύηση ότι η Τεχεράνη θα του επιτρέψει να ελέγξει το χρονοδιάγραμμα ή την ένταση της επόμενης φάσης.
