Η τεράστια πυρκαγιά στη Gironde δεν εξαπλώνεται πλέον μόνο με τη βοήθεια του ανέμου. Δημιουργεί τον δικό της καιρό, σχηματίζοντας ένα γιγαντιαίο πύρινο νέφος που μπορεί να παράγει ισχυρά ρεύματα αέρα και κεραυνούς, ενώ οι φλόγες βρίσκονται περίπου 15 χιλιόμετρα από τη μητροπολιτική περιοχή του Μπορντό.
Το φαινόμενο ονομάζεται πυροσωρειτομελανίας ή pyrocumulonimbus. Πρόκειται για σύννεφο καταιγίδας που τροφοδοτείται από την ακραία θερμότητα της ίδιας της φωτιάς. Η εμφάνισή του στη Gironde θεωρείται πρωτοφανής για τη Γαλλία και μετατρέπει την επιχείρηση κατάσβεσης σε μάχη με εξαιρετικά απρόβλεπτες συνθήκες.
Η εξέλιξη αποτελεί νεότερο κεφάλαιο της κρίσης που παρουσίασε το Strategist στο ρεπορτάζ «Η φωτιά στις πύλες του Μπορντό». Η κατάσταση παρέμεινε σχετικά σταθερή κατά τη διάρκεια της νύχτας, αλλά οι αρχές προειδοποιούν ότι το νέο κύμα ζέστης μπορεί να ανατρέψει γρήγορα την εικόνα.
Τι είναι το «πύρινο σύννεφο καταιγίδας»
Όταν μια πυρκαγιά απελευθερώνει τεράστια ποσά θερμότητας, ο υπέρθερμος αέρας ανυψώνεται με μεγάλη ταχύτητα, μεταφέροντας καπνό, στάχτη και υδρατμούς. Εάν η στήλη φτάσει αρκετά ψηλά στην ατμόσφαιρα, μπορεί να σχηματίσει ένα νέφος που λειτουργεί σαν κανονική καταιγίδα.
Το νέφος μπορεί να δημιουργήσει δικούς του ισχυρούς ανέμους, να αλλάξει ξαφνικά την κατεύθυνση του μετώπου και να προκαλέσει κεραυνούς που ανάβουν νέες εστίες μακριά από την κύρια πυρκαγιά. Μπορεί ακόμη να προκαλέσει καθοδικά ρεύματα αέρα, τα οποία σπρώχνουν τις φλόγες προς διαφορετικές κατευθύνσεις.
Αυτός είναι ο λόγος που οι πυροσβέστες δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν το μέτωπο κατά μέτωπο. Η φωτιά μπορεί να επιταχυνθεί, να αλλάξει πορεία ή να περάσει πάνω από γραμμές άμυνας μέσα σε ελάχιστο χρόνο.
42.000 εκτάρια στάχτη και 220.000 εκκενώσεις
Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις των γαλλικών αρχών, περίπου 42.000 εκτάρια έχουν καεί στη Gironde. Η Associated Press αναφέρει ότι περίπου 220.000 άνθρωποι έχουν απομακρυνθεί από τις εστίες τους μόνο στη συγκεκριμένη περιοχή.
Η φωτιά παραμένει σε απόσταση περίπου 15 χιλιομέτρων από τη μητροπολιτική περιοχή του Μπορντό. Η εκκένωση των περίπου 850.000 κατοίκων της ευρύτερης αστικής περιοχής δεν βρίσκεται προς το παρόν στο τραπέζι, αλλά οι αρχές διατηρούν τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας σε ύψιστη ετοιμότητα.
Ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν συγκαλεί έκτακτη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, ενώ ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιές χαρακτηρίζει τις συνθήκες «πολύ δυσμενείς». Η φωτιά έχει ήδη γίνει επανειλημμένα εξαιρετικά σφοδρή και ακανόνιστη, δημιουργώντας δικούς της ανέμους.
Νέο κύμα καύσωνα έως 40 βαθμούς
Η επόμενη μεγάλη απειλή είναι η θερμοκρασία. Από την Τρίτη, ο υδράργυρος αναμένεται να αγγίξει τοπικά τους 40 βαθμούς Κελσίου, αυξάνοντας τον κίνδυνο αναζωπυρώσεων και επιταχύνοντας την ξήρανση της βλάστησης.
Η Météo-France καταγράφει ότι η χώρα έχει ήδη βιώσει δύο διαδοχικά κύματα ζέστης μέσα στο καλοκαίρι, με το Μπορντό να περνά εννέα ημέρες σε συνθήκες καύσωνα μεταξύ 9 και 17 Ιουλίου.
Το γαλλικό Υπουργείο Εσωτερικών είχε ανακοινώσει στις 24 Ιουλίου ότι περισσότερα από 50.000 εκτάρια είχαν καεί συνολικά στη χώρα από την αρχή του έτους και ότι βρίσκονταν σε εξέλιξη άλλα 32 μέτωπα. Τα στοιχεία αυτά μεταβάλλονται διαρκώς καθώς συνεχίζεται η κρίση στη νοτιοδυτική Γαλλία.
Γιατί το φαινόμενο αλλάζει την πολιτική προστασία
Οι πυροσωρειτομελανίες αποτελούν ένα από τα πιο ακραία σημάδια της μετάβασης από μια μεγάλη δασική πυρκαγιά σε αυτοτροφοδοτούμενο σύστημα. Δεν σημαίνουν ότι η φωτιά είναι αδύνατο να ελεγχθεί, αλλά περιορίζουν δραματικά την ικανότητα πρόβλεψης και αυξάνουν τον κίνδυνο για τα πληρώματα στο έδαφος.
Strategist View: Η κρίση στο Μπορντό δεν είναι πλέον μόνο θέμα έκτασης καμένης γης. Αποκαλύπτει πόσο γρήγορα μια πυρκαγιά μπορεί να αποκτήσει χαρακτηριστικά ατμοσφαιρικού φαινομένου και να ξεπεράσει τον σχεδιασμό πολιτικής προστασίας. Το νέο κύμα καύσωνα θα αποτελέσει το πιο κρίσιμο τεστ για τις γαλλικές δυνάμεις και για την ασφάλεια μιας μητροπολιτικής περιοχής εκατοντάδων χιλιάδων κατοίκων.