Η «Οδύσσεια» του Christopher Nolan δεν είναι απλώς μια μεγάλη κινηματογραφική επιτυχία με ελληνικό θέμα. Είναι ένα διεθνές πολιτιστικό γεγονός που μπορεί να δημιουργήσει οικονομική αξία για την Ελλάδα πολύ μετά το τέλος της προβολής της στις αίθουσες.
Η πρώτη επίδραση φαίνεται στο box office. Η ταινία άνοιξε διεθνώς με εισπράξεις περίπου $264,1 εκατ., από τα οποία $124,5 εκατ. προήλθαν από τη Βόρεια Αμερική και $139,6 εκατ. από τις υπόλοιπες αγορές. Στις αίθουσες IMAX κατέγραψε άνοιγμα περίπου $52 εκατ., επιβεβαιώνοντας τη δύναμη του ονόματος Nolan και τη ζήτηση για κινηματογραφικές εμπειρίες υψηλής κλίμακας.
Για την Ελλάδα, όμως, το σημαντικότερο δεν είναι μόνο πόσα εισιτήρια πουλήθηκαν. Είναι το πώς η παραγωγή μετατρέπει τον Όμηρο, την Πελοπόννησο και το ελληνικό τοπίο σε παγκόσμιο οικονομικό και τουριστικό προϊόν.
Το άμεσο χρήμα των γυρισμάτων
Μια παραγωγή προϋπολογισμού περίπου $250 εκατ. ενεργοποιεί μια μεγάλη αλυσίδα δαπανών. Συνεργεία, τεχνικοί, μεταφορές, καταλύματα, εστίαση, κατασκευές σκηνικών, ασφάλειες, εξοπλισμός, τοπικοί προμηθευτές και υπηρεσίες ασφαλείας αποκτούν εισόδημα πριν ακόμη εμφανιστεί η πρώτη εικόνα στην οθόνη.
Τα γυρίσματα της ταινίας διήρκεσαν συνολικά περίπου 91 ημέρες σε έξι χώρες. Στην Ελλάδα χρησιμοποιήθηκαν τοποθεσίες στη Μεσσηνία και την Κορινθία, μεταξύ άλλων η Πύλος, η Μεθώνη, η περιοχή της Βοϊδοκοιλιάς και ο Ακροκόρινθος.
Η οικονομική αξία αυτής της δραστηριότητας δεν περιορίζεται στη διάρκεια των γυρισμάτων. Οι τοπικές ομάδες αποκτούν εμπειρία από μια παραγωγή κορυφαίων προδιαγραφών, οι επιχειρήσεις δημιουργούν διεθνείς αναφορές έργου και οι περιφέρειες μαθαίνουν να υποστηρίζουν σύνθετα κινηματογραφικά projects.
Η μεγάλη ευκαιρία του set-jetting
Το set-jetting, δηλαδή τα ταξίδια σε τοποθεσίες που έγιναν γνωστές από ταινίες και σειρές, έχει εξελιχθεί σε αυτόνομη κατηγορία τουρισμού. Οι θεατές δεν θέλουν απλώς να δουν ένα τοπίο. Θέλουν να αναπαραστήσουν την εμπειρία που είδαν στην οθόνη.
Η «Οδύσσεια» προσφέρει στην Ελλάδα ένα σπάνιο πλεονέκτημα. Οι τοποθεσίες δεν συνδέονται μόνο με την ταινία, αλλά με έναν μύθο που επιβιώνει σχεδόν 3.000 χρόνια. Η κινηματογραφική προβολή μπορεί να μετατρέψει αυτό το πολιτιστικό κεφάλαιο σε νέες διαδρομές, θεματικά μουσεία, ξεναγήσεις, εκπαιδευτικά προγράμματα και εμπειρίες εκτός της κλασικής θερινής περιόδου.
Για να παραμείνει η αξία στην τοπική οικονομία, χρειάζεται σχεδιασμός:
- σήμανση των βασικών τοποθεσιών και ψηφιακοί χάρτες,
- σύνδεση με αρχαιολογικούς χώρους και τοπικά μουσεία,
- πακέτα διαμονής, εστίασης και θεματικών εκδρομών,
- εκπαίδευση ξεναγών και επιχειρήσεων,
- προστασία τοπίων από υπερφόρτωση και άναρχη ανάπτυξη.
Χωρίς αυτά, η διεθνής δημοσιότητα μπορεί να περάσει γρήγορα. Με αυτά, μπορεί να δημιουργήσει επαναλαμβανόμενο εισόδημα για χρόνια.
Από τα βιβλιοπωλεία στα πανεπιστήμια
Η επιρροή της ταινίας έχει ήδη επεκταθεί πέρα από τον κινηματογράφο. Νέες εκδόσεις της «Οδύσσειας», μεταφράσεις, οδηγοί, podcasts και εκπαιδευτικό υλικό κερδίζουν ενδιαφέρον. Η κινηματογραφική επιτυχία επαναφέρει το ομηρικό κείμενο σε ένα κοινό που μπορεί να μην είχε ποτέ προηγουμένως επαφή μαζί του.
Αυτό δημιουργεί έσοδα για εκδότες, βιβλιοπωλεία, παραγωγούς περιεχομένου και εκπαιδευτικές πλατφόρμες. Ανοίγει επίσης χώρο για συνεργασίες ελληνικών πανεπιστημίων και πολιτιστικών οργανισμών με διεθνή ιδρύματα.
Η αξία της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς δεν εξαντλείται στην πώληση δικαιωμάτων ή εισιτηρίων. Μεγαλώνει όταν μετατρέπεται σε σύγχρονο περιεχόμενο που κυκλοφορεί σε πολλές αγορές και πολλές γλώσσες.
Μπορεί να ξεπεράσει τον τουρισμό;
Ο ισχυρισμός ότι η οικονομική αξία της «Οδύσσειας» μπορεί να ξεπεράσει τον τουρισμό χρειάζεται σωστή ανάγνωση. Δεν σημαίνει ότι μια ταινία θα αποφέρει σε ένα έτος περισσότερα από το σύνολο των τουριστικών εσόδων της Ελλάδας.
Σημαίνει ότι η σωρευτική αξία ενός παγκόσμιου πολιτιστικού έργου μπορεί να είναι μεγαλύτερη από το άμεσο τουριστικό όφελος: εισπράξεις, δικαιώματα, βιβλία, εκπαιδευτικές χρήσεις, διεθνής προβολή, κινηματογραφικός τουρισμός και ενίσχυση της εικόνας της χώρας λειτουργούν μαζί για δεκαετίες.
Ο ελληνικός οπτικοακουστικός τομέας συνεισφέρει ήδη περίπου €1,9 δισ. στην οικονομία, σύμφωνα με εκτιμήσεις που έχουν παρουσιαστεί για τον κλάδο. Η πρόκληση είναι να περάσει από την αποσπασματική φιλοξενία παραγωγών σε ένα μόνιμο οικοσύστημα με studios, συνεργεία, post-production, τεχνική εκπαίδευση και σταθερό κανονιστικό πλαίσιο.
Το κρίσιμο σημείο για την Ελλάδα
Η ταινία έχει ήδη δώσει στην Ελλάδα κάτι που δεν αγοράζεται εύκολα: παγκόσμια προσοχή. Το αν αυτή η προσοχή θα γίνει οικονομικό κεφάλαιο εξαρτάται από το πόσο γρήγορα και οργανωμένα θα κινηθούν κράτος, περιφέρειες και επιχειρήσεις.
Η επιτυχία δεν θα κριθεί μόνο από τον αριθμό επισκεπτών στη Βοϊδοκοιλιά. Θα κριθεί από το αν η χώρα θα δημιουργήσει προϊόντα μεγαλύτερης αξίας, θα προστατεύσει τις τοποθεσίες, θα προσελκύσει επόμενες παραγωγές και θα κρατήσει μεγαλύτερο μέρος της αλυσίδας του κινηματογράφου στην ελληνική οικονομία.
Η «Οδύσσεια» είναι μια ευκαιρία να φανεί ότι ο πολιτισμός δεν είναι μόνο κληρονομιά. Είναι υποδομή, εξαγωγή, τουρισμός, εκπαίδευση και διεθνής επιρροή. Και όταν αυτά λειτουργούν μαζί, η οικονομική διαδρομή μιας ταινίας μπορεί πράγματι να διαρκέσει πολύ περισσότερο από την παραμονή της στο box office.
Το MoneyMatters έχει παρακολουθήσει την πορεία της ταινίας από το ρεκόρ σε IMAX και box office έως την επιστροφή του Ομήρου στις λίστες βιβλίων.
The post Η «Οδύσσεια» ως οικονομικό κεφάλαιο: Πώς η Ελλάδα μπορεί να κερδίζει για δεκαετίες appeared first on moneymatters.cy.
