Κύπρος: Πράσινο φως στο φορολογικό κίνητρο που φέρνει ιδιώτες στις startups

Η Κύπρος επιδιώκει να κρατήσει ανοικτό έναν δίαυλο ιδιωτικής χρηματοδότησης προς τις καινοτόμες επιχειρήσεις της, αξιοποιώντας τη φορολογία ως κίνητρο συμμετοχής. Η Έφορος Ελέγχου Κρατικών Ενισχύσεων έκρινε συμβατή την παράταση του μέτρου για ανεξάρτητους ιδιώτες επενδυτές έως τις 30 Ιουνίου 2027, με τους βασικούς περιορισμούς του υφιστάμενου πλαισίου.

Η απόφαση εκδόθηκε στις 8 Οκτωβρίου 2026 και δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της 16ης Οκτωβρίου. Αφορά τον έλεγχο κρατικών ενισχύσεων επί της προτεινόμενης επέκτασης του άρθρου 9Α. Η κοινοποίηση του σχετικού νομοσχεδίου από το Υπουργείο Οικονομικών είχε προηγηθεί στις 10 Σεπτεμβρίου.

Το κράτος κινητοποιεί κεφάλαια μέσω του επενδυτή

Ο μηχανισμός συνδέει δύο πλευρές. Η καινοτόμος μικρομεσαία επιχείρηση αντλεί χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου. Ο ιδιώτης που επενδύει αφαιρεί επιλέξιμες δαπάνες από το φορολογητέο εισόδημά του, μέσα στα όρια που θέτει η νομοθεσία. Η ενίσχυση δεν καταβάλλεται ως ενιαία επιχορήγηση προς κάθε εταιρεία.

Το ετήσιο ποσό της έκπτωσης δεν μπορεί να υπερβαίνει τις €150.000, ούτε το 50% του φορολογητέου εισοδήματος όπως προσδιορίζεται για τον σκοπό αυτό. Επομένως, η δυνατότητα αξιοποίησης διαφοροποιείται ανά επενδυτή. Η ίδια χρηματοδότηση δεν παράγει αυτόματα το ίδιο φορολογικό όφελος για όλους.

Αυτός ο σχεδιασμός κατευθύνει το ενδιαφέρον προς την πραγματική συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων σε εταιρείες που πληρούν τους όρους καινοτομίας. Η επίσημη πιστοποίηση της επιχείρησης, η ιδιότητα του ανεξάρτητου επενδυτή και η μορφή της χρηματοδότησης έχουν ουσιαστικό περιεχόμενο. Η απλή χρήση της λέξης startup δεν δημιουργεί δικαίωμα στην έκπτωση.

Χρονικός ορίζοντας και δεσμεύσεις

Το άρθρο 9Α προβλέπει, μεταξύ άλλων, διακράτηση της επένδυσης για τουλάχιστον τρία χρόνια και δυνατότητα μεταφοράς ανεκμετάλλευτης έκπτωσης λόγω του εισοδηματικού περιορισμού στα επόμενα πέντε έτη. Στην απευθείας επένδυση περιλαμβάνονται ειδικοί όροι για νεοεκδοθείσες συνήθεις μετοχές.

Η διάρκεια έχει σημασία και για την επιχείρηση που αναζητεί επενδυτή. Η συγκέντρωση κεφαλαίων χρειάζεται χρόνο για αξιολόγηση, συμφωνία και υλοποίηση. Ένα σαφές θεσμικό χρονοδιάγραμμα βοηθά να οργανωθούν αυτές οι συζητήσεις, χωρίς όμως να λύνει από μόνο του το ζήτημα της εμπορικής βιωσιμότητας ή της αποτίμησης.

Διαφορετική διαδικασία για τις εταιρείες

Το αίτημα που περιγράφεται στην απόφαση έχει δύο χρονικούς ορίζοντες. Για τα φυσικά πρόσωπα εξετάζεται η παράταση έως τις 30 Ιουνίου 2027. Για τα νομικά πρόσωπα προβλέπεται επέκταση έως την 1η Ιανουαρίου 2032, για την οποία αναφέρεται ότι η διαδικασία έγκρισης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται σε εξέλιξη.

Παραμένει κρίσιμη και η διάκριση ανάμεσα στην έγκριση κρατικών ενισχύσεων και στην τροποποίηση του φορολογικού νόμου. Η δημοσιευμένη απόφαση τεκμηριώνει το πρώτο βήμα. Δεν αποτελεί αυτοτελώς απόδειξη ότι έχει ήδη ψηφιστεί το νομοσχέδιο με τη νέα διάρκεια.

Για το οικοσύστημα, το πραγματικό μέτρο επιτυχίας θα είναι η άντληση κεφαλαίων που στηρίζουν προϊόντα, έρευνα και ανάπτυξη. Το φορολογικό εργαλείο μπορεί να ενθαρρύνει τη συμμετοχή, αλλά το επιχειρηματικό σχέδιο και η διαχείριση του κινδύνου είναι εκείνα που θα κρίνουν την επένδυση.

Φωτογραφία: Εικονογραφική φωτογραφία κερμάτων ευρώ. Το κίνητρο αφορά ιδιωτικά κεφάλαια προς καινοτόμες επιχειρήσεις. © European Union, 2026 / Lukasz Kobus – European Commission / CC BY 4.0 / CC BY 4.0. Περικοπή και προσαρμογή για το web.