Καθοριστικές το επόμενο έτος για τον καθορισμό των στρατηγικών και των εκταμιεύσεων των ευρωπαϊκών υπερεθνικών οργανισμών θα είναι οι εξελίξεις στην Ουκρανία, εν μέσω πιθανών αλλαγών στην εξωτερική, αμυντική και ενεργειακή πολιτική των ΗΠΑ, σύμφωνα με τον οίκο Scope Ratings.
Όπως αναφέρει ο γερμανικός οίκος σε ανάλυση του με τίτλο «Ουκρανία: Τα γεωπολιτικά γεγονότα ενδέχεται να αυξήσουν τον ρόλο των ευρωπαϊκών υπερεθνικών οργανισμών», η στήριξη στην Ουκρανία έχει διοχετευθεί διμερώς από μεμονωμένες χώρες, ενώ υπερεθνικοί οργανισμοί, όπως η ΕΕ, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ) και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (όλες με αξιολόγηση ΑΑΑ/σταθερή), έχουν παράσχει χρηματοδότηση για την ανασυγκρότηση, την ανάκαμψη και τις βασικές ανάγκες της χώρας, η οποία ανέρχεται σε περίπου 22% του συνόλου της συνολικής βοήθειας.
Προσθέτει πως οι υπερεθνικοί οργανισμοί συνεχίζουν να παρέχουν χρηματοδότηση για τη στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης της Ουκρανίας και «θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην ενδεχόμενη φάση ανασυγκρότησης της χώρας μετά το τέλος του πολέμου».
Σύμφωνα με τον Scope, η ΕΕ έχει διαθέσει σημαντική χρηματοδοτική στήριξη στην Ουκρανία μετά την κλιμάκωση του πολέμου από τη Ρωσία.
Αναφέρει ότι τα άμεσα ανοίγματα της ΕΕ στο τέλος του 2023 προς την Ουκρανία ανήλθαν σε συνολικά σε 29,6 δισεκατομμύρια ευρώ και προσθέτει ότι η συνολική ανεξόφλητη έκθεση στην Ουκρανία στο τέλος του 2023 ανερχόταν περίπου στο 11% των δανείων της ΕΕ.
Παρά τις μεγάλες επερχόμενες πληρωμές που σχετίζονται με τις διευκολύνσεις ανάκαμψης και ανθεκτικότητας των κρατών μελών στο πλαίσιο του «NextGenerationEU», το μερίδιο των δανείων που σχετίζονται με την Ουκρανία είναι πιθανό να αυξηθεί τα επόμενα χρόνια και θα μπορούσε να φθάσει περίπου το 15-20%, με βάση τα μέτρα στήριξης που έχουν συμφωνηθεί μέχρι σήμερα.
Επίσης, ο γερμανικός οίκος αναφέρει ότι καθ’ όλη τη διάρκεια του 2024 ανακοινώθηκαν περαιτέρω μέτρα χρηματοδοτικής στήριξης, συμπεριλαμβανομένης της έναρξης της διευκόλυνσης για την Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2024, με συνολικό ποσό 50 δισ. ευρώ για την περίοδο 2024-2027, εκ των οποίων τα 33 δισ. ευρώ θα διανεμηθούν ως δάνεια και τα 17 δισ. ευρώ ως επιχορηγήσεις.
Προσθέτει ότι τον Οκτώβριο του 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε επίσης δέσμη μέτρων χρηματοδοτικής βοήθειας, η οποία περιλαμβάνει έκτακτο δάνειο ύψους έως 35 δισ. ευρώ και μηχανισμό δανειακής συνεργασίας που θα στηρίξει την Ουκρανία στην αποπληρωμή δανείων ύψους έως 45 δισ. ευρώ που έχουν χορηγηθεί από την ΕΕ και τους εταίρους της ομάδας των G7.
Σημειώνει ότι τα δάνεια θα αποπληρωθούν από τα κέρδη από τα ακινητοποιημένα ρωσικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία.
Αναφορικά με την ΕΤΑΑ, ο Scope αναφέρει ότι η τράπεζα έχει αυξήσει σημαντικά τις δραστηριότητές της στην Ουκρανία, με νέες επενδύσεις λίγο πάνω από 3 δισ. ευρώ το 2022-23, εκ των οποίων κατά μέσο όρο το 50% επωφελείται από εγγυήσεις των μετόχων της. Προσθέτει ότι η τράπεζα στοχεύει σε επενδυτικές δεσμεύσεις ύψους περίπου 1,5 δισ. ευρώ, ετησίως, κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Αναφέρει ότι για να υποστηριχθεί αυτό το επίπεδο χρηματοδότησης, η κεφαλαιακή βάση της ΕΤΑΑ θα ενισχυθεί τα επόμενα χρόνια από την αύξηση του κεφαλαίου της κατά 4 δισ. ευρώ.
Προσθέτει ότι η αύξηση θα τεθεί σε ισχύ από τις 31 Δεκεμβρίου 2024, αυξάνοντας το εγγεγραμμένο κεφάλαιο της τράπεζας σε περίπου 34 δισ. ευρώ, ενώ το καταβεβλημένο κεφάλαιο σε περίπου 10 δισ. ευρώ.
Αναφέρει επίσης ότι η έκθεση της ΕΤΑΑ στην Ουκρανία είχε επίσης ως αποτέλεσμα την αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων της, τα οποία διαμορφώθηκαν στο 7,9% των συνολικών δανείων στο τέλος του 2023, από 4,9% στο τέλος του 2021.
Περίπου το ήμισυ των δανείων στην Ουκρανία χαρακτηρίζονταν ως μη εξυπηρετούμενα το πρώτο εξάμηνο του 2024, αναφέρει ο γερμανικός οίκος και σημειώνει ότι οι σχετικοί κίνδυνοι για την τράπεζα καλύπτονται.
Αναφορικά με την ΕΤΕπ, ο Scope αναφέρει πως από τις αρχές του 2022, έχει εκταμιεύσει περισσότερα από 2 δισ. ευρώ για έκτακτη βοήθεια και στήριξη έργων στην Ουκρανία.
Προσθέτει ότι τον Μάρτιο του 2023, η ΕΤΕπ ανακοίνωσε το Ταμείο «ΕΕ για την Ουκρανία», αποδεικνύοντας τη δέσμευση της τράπεζας να βοηθήσει την Ουκρανία και να στηρίξει τον μακροπρόθεσμο στόχο της προσχώρησής της στην ΕΕ.
Αναφέρει επίσης ότι στο τέλος του 2023, το εκταμιευμένο δανειακό άνοιγμα προς την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των εγγυήσεων, ανερχόταν σε περίπου 3,1 δισ. ευρώ.
Το άνοιγμα αυτό καλύπτεται σχεδόν εξ ολοκλήρου από εγγυήσεις της ΕΕ, κυρίως στο πλαίσιο της εντολής εξωτερικής δανειοδότησης, προσθέτει.
O γερμανικός οίκος αναφέρει ότι ως κύριος εταίρος για διευκόλυνση της ΕΕ για την Ουκρανία, η ΕΤΕπ θα συμβάλει στην παραχώρηση άνω των 2 δισ. ευρώ.
Ως εκ τούτου, η ΕΤΕπ θα συνεχίσει να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην εκταμίευση κεφαλαίων στην Ουκρανία, ιδίως κατά τη φάση της ανοικοδόμησης της χώρας με επενδύσεις σε υποδομές και επιχειρήσεις.
