Η μνήμη του Αλέκου Μιχαηλίδη τιμήθηκε στο Μηλικούρι όχι μόνο ως αναδρομή σε μια μακρά δημόσια διαδρομή, αλλά και ως υπενθύμιση μιας συγκεκριμένης πολιτικής αντίληψης για την Κύπρο: θεσμική αντοχή, ευρωπαϊκός προσανατολισμός και ενεργός ρόλος στην Ανατολική Μεσόγειο.
- Ο Κωνσταντίνος Κόμπος συνέδεσε την παρακαταθήκη του Αλέκου Μιχαηλίδη με την ευρωπαϊκή πορεία και τον περιφερειακό ρόλο της Κύπρου.
- Η διαδρομή του πέρασε από την εκπαίδευση, την επιχειρηματικότητα, τη Βουλή και το Υπουργείο Εξωτερικών.
- Μετά την εισβολή του 1974 και την απώλεια της δραστηριότητάς του στην Αμμόχωστο, επέλεξε την επανεκκίνηση.
- Η θεσμική του κληρονομιά συνοψίζεται στην αναζήτηση λύσεων και στην άρνηση της λογικής του «δεν γίνεται».
Στο ετήσιο μνημόσυνο του πρώην Προέδρου της Βουλής και Υπουργού Εξωτερικών, ο νυν Υπουργός Εξωτερικών Κωνσταντίνος Κόμπος παρουσίασε τον Αλέκο Μιχαηλίδη ως μια προσωπικότητα που συνέδεσε την πολιτική με την επιχειρηματικότητα, τον τουρισμό και μια σταθερή πίστη στη δύναμη της γνώσης.
Η πολιτική της επανεκκίνησης μετά το 1974
Ο Αλέκος Μιχαηλίδης γεννήθηκε στο Μηλικούρι το 1933 και ξεκίνησε την επαγγελματική του πορεία ως εκπαιδευτικός. Ακολούθησε δραστηριότητα στα οικονομικά, την επιχειρηματικότητα και τον τουρισμό, προτού η τουρκική εισβολή του 1974 ανατρέψει όσα είχε δημιουργήσει στην Αμμόχωστο.
Η απόφασή του να αρχίσει ξανά δεν αποτελεί απλώς βιογραφικό στοιχείο. Αντανακλά μια στάση που σημάδεψε ολόκληρη τη μεταπολεμική γενιά της Κυπριακής Δημοκρατίας: διαχείριση της απώλειας, δημιουργία νέων θεσμών και αναζήτηση διεξόδων σε ένα περιβάλλον μόνιμης αβεβαιότητας.
Αυτή τη νοοτροπία ανέδειξε ο Κωνσταντίνος Κόμπος, υπενθυμίζοντας ότι ο Αλέκος Μιχαηλίδης δεν αποδεχόταν ως τελική απάντηση το «δεν γίνεται», αλλά απαιτούσε να αναζητείται ο τρόπος με τον οποίο ένας στόχος μπορεί να υλοποιηθεί.
Από την Προεδρία της Βουλής στην εξωτερική πολιτική
Το 1976 εξελέγη βουλευτής και το 1977 ανέλαβε την Προεδρία της Βουλής των Αντιπροσώπων. Η ανάληψη του αξιώματος ήρθε σε μια περίοδο κατά την οποία η Κυπριακή Δημοκρατία επιχειρούσε ακόμη να σταθεροποιήσει τους θεσμούς της μετά την εισβολή.
Ως Υπουργός Εξωτερικών αργότερα, συνδέθηκε με τις προσπάθειες για το Κυπριακό και την προώθηση της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας. Στην επιμνημόσυνη ομιλία του, ο Κωνσταντίνος Κόμπος στάθηκε στο όραμά του για μια ελεύθερη και ευρωπαϊκή Κύπρο.
Η Κύπρος ως γέφυρα τριών γεωγραφικών χώρων
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αναφορά στην αντίληψη του Αλέκου Μιχαηλίδη για την Κύπρο ως γέφυρα ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή. Η ιδέα αυτή προηγείται χρονικά της σημερινής συζήτησης για τον περιφερειακό ρόλο της Κυπριακής Δημοκρατίας, τις ανθρωπιστικές πρωτοβουλίες, την ενεργειακή διπλωματία και τις συνεργασίες με κράτη της περιοχής.
Η στρατηγική αξία της συγκεκριμένης αντίληψης βρίσκεται στη γεωγραφική και πολιτική διττότητα της Κύπρου. Ως κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ταυτόχρονα χώρα της Ανατολικής Μεσογείου, μπορεί να λειτουργεί ως δίαυλος επικοινωνίας, εφόσον διαθέτει θεσμική αξιοπιστία και σταθερή εξωτερική πολιτική.
Μια παρακαταθήκη με θεσμικό και ανθρώπινο περιεχόμενο
Ο Υπουργός Εξωτερικών περιέγραψε τον Αλέκο Μιχαηλίδη ως εργατικό, απαιτητικό και διορατικό. Στην ομιλία του ανέφερε επίσης τη συμβουλή που έδινε στα παιδιά του, ότι ακόμη και αν χαθούν τα υλικά αποκτήματα, η γνώση δεν μπορεί να αφαιρεθεί από τον άνθρωπο.
Η αναφορά φωτίζει μια δεύτερη διάσταση της πολιτικής του παρακαταθήκης. Η θεσμική αντοχή δεν οικοδομείται μόνο μέσα από νόμους και αξιώματα, αλλά και μέσα από ανθρώπινο κεφάλαιο, εκπαίδευση και κουλτούρα επίλυσης προβλημάτων.
Στο Μηλικούρι, η προσωπική ιστορία συνδέεται και με την πολιτιστική μνήμη της κοινότητας. Το παραδοσιακό τσαγγάρικο του πατέρα του, Πόλυ Πολυδώρου, αναπαλαιώθηκε και λειτουργεί πλέον ως βιωματικός χώρος. Τα εγκαίνιά του τέλεσε την προηγούμενη χρονιά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης.
Το μήνυμα του φετινού μνημόσυνου ήταν ότι η παρακαταθήκη του Αλέκου Μιχαηλίδη δεν περιορίζεται στις θέσεις που κατείχε. Βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο συνέδεσε την προσωπική αντοχή, τη θεσμική ευθύνη και την ευρωπαϊκή προοπτική σε μια ενιαία αντίληψη για τον ρόλο της Κύπρου.