Καθοριστική θεωρείται η σημερινή συνεδρίαση της Διαχειριστικής Επιτροπής του Εθνικού Ταμείου Αλληλεγγύης (ΕΤΑ) στο Υπουργείο Οικονομικών, καθώς αναμένεται να εξεταστεί το ενδεχόμενο καταβολής της δεύτερης δόσης αποζημιώσεων προς τους κουρεμένους καταθέτες και κατόχους αξιογράφων του 2013.
Η έκτακτη σύσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο αυξημένων δημοσιονομικών πιέσεων για το κράτος, με την κυβέρνηση να επανεξετάζει τις προτεραιότητες των δημόσιων δαπανών λόγω των επιπτώσεων από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και των σημαντικών κονδυλίων που απαιτούνται για τη στήριξη της κτηνοτροφίας.
Δημοσιονομικές πιέσεις αλλά και εγκεκριμένος προϋπολογισμός
Η συζήτηση έρχεται μετά τις πληροφορίες ότι το Υπουργείο Οικονομικών εξετάζει κατά πόσο είναι εφικτή η καταβολή της δεύτερης δόσης εντός του 2026, παρά το γεγονός ότι η σχετική πρόνοια έχει ήδη περιληφθεί στον κρατικό προϋπολογισμό.
Το οικονομικό περιβάλλον έχει μεταβληθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες. Η κυβέρνηση έχει ήδη διαθέσει περίπου 7 εκατ. ευρώ για τη στήριξη του τουριστικού τομέα λόγω των επιπτώσεων της κρίσης στη Μέση Ανατολή, ενώ η αντιμετώπιση της κτηνοτροφικής κρίσης έχει οδηγήσει μέχρι σήμερα σε δαπάνες περίπου 40 εκατ. ευρώ, με το συνολικό κόστος να εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει τα 100 εκατ. ευρώ.
Οι εξελίξεις αυτές έχουν οδηγήσει το Υπουργείο Οικονομικών σε επαναξιολόγηση όλων των δημοσιονομικών προτεραιοτήτων.
Τι δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών
Ο Υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός έχει ξεκαθαρίσει ότι οποιαδήποτε απόφαση για τις επόμενες καταβολές θα εξαρτηθεί από τις οικονομικές δυνατότητες του κράτους.
Υπενθύμισε ότι το 2025 εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το σχέδιο αποζημιώσεων, μέσω του οποίου καταβλήθηκαν περίπου 100 εκατ. ευρώ σε εγκεκριμένους δικαιούχους, στο πλαίσιο των προεκλογικών δεσμεύσεων της κυβέρνησης.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι το Υπουργείο θα ανοίξει εκ νέου την ηλεκτρονική πλατφόρμα, ώστε να διατεθεί το υπόλοιπο των περίπου 30 εκατ. ευρώ που δεν αξιοποιήθηκε από την πρώτη φάση, κυρίως λόγω εκκρεμών ή ελλιπών αιτήσεων.
Αντιδρούν οι σύνδεσμοι των κουρεμένων
Το ενδεχόμενο καθυστέρησης ή αναβολής της δεύτερης δόσης προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από τους οργανωμένους συνδέσμους των επηρεαζομένων.
Ο Σύνδεσμος Κουρεμένων Καταθετών (ΣΥΚΑΛΑ) έκανε λόγο για ενδεχόμενη αθέτηση των δεσμεύσεων της Πολιτείας, ενώ ο Σύνδεσμος Κουρεμένων Κατόχων Αξιογράφων (ΣΥΚΑΤΑ) εξουσιοδότησε τη διοίκησή του να προχωρήσει σε κάθε αναγκαία ενέργεια για τη διασφάλιση της δεύτερης δόσης.
Οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι η εφαρμογή του σχεδίου αποζημιώσεων πρέπει να συνεχιστεί όπως προβλέπεται από τη σχετική νομοθεσία.
Εκκρεμότητα και για τους παλαιούς μετόχους
Στο πλαίσιο της νομοθεσίας που έχει εγκριθεί από τη Βουλή περιλαμβάνονται επίσης και οι παλαιοί μέτοχοι της Τράπεζας Κύπρου που επηρεάστηκαν από τις αποφάσεις του 2013.
Ωστόσο, κατά την πρώτη φάση εφαρμογής του σχεδίου το 2025, η συγκεκριμένη κατηγορία δεν έλαβε αποζημιώσεις, γεγονός που εξακολουθεί να αποτελεί σημείο τριβής μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών.
Η σημερινή συνεδρίαση θεωρείται καθοριστική
Της Διαχειριστικής Επιτροπής του Εθνικού Ταμείου Αλληλεγγύης προεδρεύει ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Οικονομικών, Ανδρέας Ζαχαριάδης.
Οι αποφάσεις που θα ληφθούν αναμένεται να καθορίσουν όχι μόνο το χρονοδιάγραμμα των επόμενων πληρωμών, αλλά και τη συνολική πορεία εφαρμογής του σχεδίου αποζημιώσεων τα επόμενα χρόνια.
MoneyMatters Insight
Η σημερινή συνεδρίαση δεν αφορά μόνο τη δεύτερη δόση αποζημιώσεων, αλλά αναδεικνύει το ευρύτερο δίλημμα που αντιμετωπίζει η δημοσιονομική πολιτική: πώς μπορεί το κράτος να τηρήσει τις δεσμεύσεις του απέναντι στους δικαιούχους, ενώ ταυτόχρονα καλείται να χρηματοδοτήσει νέες, έκτακτες ανάγκες που προκύπτουν από γεωπολιτικές εξελίξεις και κρίσεις στην πραγματική οικονομία. Η τελική απόφαση θα αποτελέσει ένδειξη για τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση ιεραρχεί τις δημόσιες δαπάνες σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.