Strategist Ai · AI Takeaways
- Πάνω από €12 εκατ. σε πρόστιμα και συμβιβασμούς καταγράφει η ΕΚΚ για το 2021–2026.
- Εστάλησαν 20 υποθέσεις στον Γενικό Εισαγγελέα για εξέταση ενδεχόμενων ποινικών αδικημάτων.
- Ανακλήθηκαν 8 άδειες ΚΕΠΕΥ, ενώ 47 εταιρείες παραιτήθηκαν εκουσίως από την άδειά τους.
- Η ΕΚΚ εποπτεύει 815 οντότητες με στοιχεία Ιουνίου 2026 και ενισχύει προσωπικό και τεχνολογικά εργαλεία.
Κυρώσεις άνω των €12 εκατ., περισσότερους από 4.000 ελέγχους και 20 υποθέσεις που διαβιβάστηκαν στον Γενικό Εισαγγελέα περιλαμβάνει ο απολογισμός της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς Κύπρου για την πενταετία 2021–2026. Τα στοιχεία αποτυπώνουν το εύρος της εποπτικής παρέμβασης σε έναν τομέα του οποίου η αξιοπιστία επηρεάζει ευρύτερα τη θέση της Κύπρου ως κέντρου χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.
Στην εισαγωγή του απολογισμού, ο Γιώργος Θεοχαρίδης περιγράφει μια περίοδο γεωπολιτικών αναταράξεων, μακροοικονομικής αβεβαιότητας και ταχείας τεχνολογικής αλλαγής. Η απάντηση της ΕΚΚ, όπως παρουσιάζεται στην ανασκόπηση, στηρίχθηκε στην ενίσχυση της εποπτείας, στην πρόσληψη προσωπικού και στη συμμετοχή στη διαμόρφωση και εφαρμογή ευρωπαϊκών κανόνων.
Η αριθμητική της εποπτείας
Οι πάνω από 4.000 έλεγχοι περιλαμβάνουν επιτόπιες, εξ αποστάσεως και θεματικές διαδικασίες των Τμημάτων Εποπτείας και Παρεμπόδισης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Παράνομες Δραστηριότητες. Η ΕΚΚ αναφέρει επιπλέον εκατοντάδες εισόδους και έρευνες σε εταιρείες από το Τμήμα Ερευνών, καθώς και ελέγχους των εγγράφων που υποβάλλουν κάθε χρόνο οι εποπτευόμενοι.
Από τις συνολικές κυρώσεις, που συνυπολογίζουν πρόστιμα και συμβιβασμούς, περισσότερα από €9 εκατ. αφορούσαν Κυπριακές Επιχειρήσεις Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών και περίπου €1 εκατ. εκδότες. Τα υπόλοιπα αφορούσαν άλλους εποπτευομένους. Τα ποσά κατευθύνονται στο Πάγιο Ταμείο της Δημοκρατίας, σύμφωνα με τον απολογισμό.
Σε περισσότερες από 800 περιπτώσεις ζητήθηκε η λήψη διορθωτικών μέτρων. Αυτό το σκέλος έχει ιδιαίτερη βαρύτητα: η αποτελεσματικότητα της εποπτείας εξαρτάται και από το εάν αλλάζουν οι προβληματικές πρακτικές, πέρα από την επιβολή μιας χρηματικής κύρωσης.
Τι σημαίνουν οι 20 υποθέσεις στον Γενικό Εισαγγελέα
Η Επιτροπή απέστειλε 20 υποθέσεις στον Γενικό Εισαγγελέα προκειμένου να αποφανθεί κατά πόσο προκύπτουν ενδεχόμενα ποινικά αδικήματα από εταιρείες ή φυσικά πρόσωπα. Σε 8 περιπτώσεις διαβιβάστηκαν πληροφορίες στη ΜΟΚΑΣ και σε άλλες 4 στην Αστυνομία.
Πρόκειται για διαφορετικά στάδια και διαδρομές θεσμικής διερεύνησης. Η αποστολή μιας υπόθεσης δεν ισοδυναμεί με άσκηση δίωξης ή καταδίκη. Το ζητούμενο για τη λογοδοσία είναι η συνέχεια κάθε διαδικασίας από την αρμόδια αρχή, με τις εγγυήσεις και τις απαιτήσεις απόδειξης που τη διέπουν.
Στο πεδίο των αδειών, ανακλήθηκαν 8 άδειες ΚΕΠΕΥ και άλλες 47 εταιρείες προχώρησαν σε εκούσια παραίτηση. Επιπλέον, απορρίφθηκαν 10 αιτήσεις αδειοδότησης ΚΕΠΕΥ και αποσύρθηκαν 22 από τους ίδιους τους ενδιαφερομένους. Οι τέσσερις αυτές κατηγορίες δεν έχουν το ίδιο εποπτικό περιεχόμενο και δεν μπορούν να παρουσιαστούν συλλήβδην ως κυρώσεις.
815 οντότητες, περισσότερες απαιτήσεις
Με βάση τα στοιχεία του Ιουνίου 2026, οι εποπτευόμενες οντότητες ήταν 815, αυξημένες κατά 1,12% σε σύγκριση με το τέλος του 2021. Παράλληλα εξετάζονταν 63 αιτήσεις για διάφορες κατηγορίες αδειοδότησης. Πρόκειται για ενδιαφέρον που βρίσκεται υπό αξιολόγηση, όχι για άδειες που έχουν ήδη δοθεί.
Η μικρή μεταβολή στο πλήθος των οντοτήτων δεν περιγράφει από μόνη της τον φόρτο εποπτείας. Οι διασυνοριακές υπηρεσίες, το ψηφιακό μάρκετινγκ και τα νέα προϊόντα αυξάνουν την πολυπλοκότητα. Η ΕΚΚ αναφέρει ειδικά την ενίσχυση του ελέγχου επιθετικών ή παραπλανητικών πρακτικών μάρκετινγκ υπό το πλαίσιο MiFID II.
Το προσωπικό αυξήθηκε από 151 άτομα το 2021 σε περισσότερα από 200, με προοπτική να ξεπεράσει τα 250 μετά τις νέες προσλήψεις. Δημιουργήθηκε επίσης Τμήμα Ανθρώπινου Δυναμικού και Εκπαίδευσης. Η επένδυση σε ανθρώπους χρειάζεται να συμβαδίζει με εξειδίκευση σε δεδομένα, τεχνολογία και νέα χρηματοοικονομικά μοντέλα.
Η ευρωπαϊκή ατζέντα αλλάζει το αντικείμενο του επόπτη
Ο απολογισμός περιλαμβάνει το πλαίσιο crowdfunding και τα πανευρωπαϊκά ατομικά συνταξιοδοτικά προϊόντα, μαζί με το MiCAR για τα κρυπτοστοιχεία, τον DORA για την ψηφιακή επιχειρησιακή ανθεκτικότητα και το πιλοτικό καθεστώς DLT. Η ESMA εξηγεί ότι ο DORA αποσκοπεί στην αντοχή του χρηματοοικονομικού συστήματος έναντι σοβαρών ψηφιακών διαταραχών. Η τεχνολογική ασφάλεια αποτελεί πλέον μέρος της εποπτικής ευθύνης.
Η ΕΚΚ καταγράφει ακόμη τη συμμετοχή της στις εργασίες της ευρωπαϊκής αρχής AMLA, η οποία ξεκίνησε τις εργασίες της το 2025, και στο νέο κυπριακό πλαίσιο εφαρμογής περιοριστικών μέτρων και κυρώσεων. Στην τεχνολογική υποδομή της περιλαμβάνονται το Κεντρικό Μητρώο Εμπιστευμάτων, σε εφαρμογή από το 2022, και το Regulatory Sandbox, που τέθηκε σε λειτουργία τον Ιούνιο 2024.
Περισσότεροι από 15 λειτουργοί συμμετείχαν στις διαπραγματεύσεις και τις τεχνικές εργασίες κατά την Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ. Μεταξύ των θεμάτων ήταν οι υποδομές των κεφαλαιαγορών, η στρατηγική λιανικών επενδύσεων, η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων και η αναθεώρηση των γνωστοποιήσεων βιωσιμότητας. Η φιλοξενία συνεδριάσεων της ESMA στην Κύπρο τον Απρίλιο 2026 εντάσσεται στην ίδια θεσμική παρουσία.
Το επόμενο μέτρο αξιοπιστίας
Οι προειδοποιήσεις για 517 μη αδειοδοτημένες ιστοσελίδες, οι δράσεις χρηματοοικονομικής εκπαίδευσης και οι έλεγχοι συνθέτουν μια ευρεία δραστηριότητα. Η πρόκληση είναι αυτή η δραστηριότητα να μετατρέπεται σε έγκαιρη παρέμβαση και διαρκή συμμόρφωση.
Για ένα χρηματοοικονομικό κέντρο όπως η Κύπρος, η αξιοπιστία του επόπτη αποτελεί οικονομικό πλεονέκτημα. Η προσέλκυση νέων εταιρειών και η προστασία των επενδυτών μπορούν να ενισχύουν η μία την άλλη όταν οι κανόνες εφαρμόζονται με συνέπεια. Ο απολογισμός δίνει την αφετηρία για να αξιολογηθεί αυτή η συνέχεια, τόσο στην εποπτεία των υφιστάμενων εταιρειών όσο και στις νέες αγορές που δημιουργεί η τεχνολογία.
Φωτογραφία: Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου.