Strategist Ai · AI Takeaways
- Η τουρκική Προεδρία επιβεβαίωσε ομιλία Ερντογάν στις 22 Σεπτεμβρίου στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.
- Κατά την πρωινή δημοσίευση, δεν έχει εκφωνηθεί η ομιλία ούτε υπάρχει νέα θέση που να μπορεί να της αποδοθεί.
- Η Λευκωσία θα εξετάσει τις αναφορές στο Κυπριακό υπό το πρίσμα της επαφής Χριστοδουλίδη–Γκουτέρες στις 24 Σεπτεμβρίου.
- Η ρητορική στον ΟΗΕ έχει σημασία, αλλά η πορεία των συνομιλιών απαιτεί συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα μιλήσει την Τρίτη, 22 Σεπτεμβρίου, στην πρώτη ημέρα της γενικής συζήτησης της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Το επιβεβαίωσε η Διεύθυνση Επικοινωνίας της τουρκικής Προεδρίας. Για τη Λευκωσία, το ενδιαφέρον δεν είναι απλώς αν θα ακουστεί η λέξη «Κύπρος», αλλά πώς η Άγκυρα θα τοποθετήσει το Κυπριακό μέσα στην ευρύτερη συζήτηση για την Ανατολική Μεσόγειο, τις εγγυήσεις ασφαλείας και τις πρωτοβουλίες του ΟΗΕ. Το περιεχόμενο της σημερινής ομιλίας δεν έχει ακόμη εκφωνηθεί.
Η χρονική συγκυρία δίνει μεγαλύτερη σημασία στις διατυπώσεις. Ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης βρίσκεται επίσης στη Νέα Υόρκη, έχει προγραμματισμένη επαφή με την προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα Μαρία Άνχελα Χόλγκιν και συνάντηση με τον Αντόνιο Γκουτέρες στις 24 Σεπτεμβρίου. Η κυπριακή κυβέρνηση επιδιώκει επανεκκίνηση ουσιαστικών συνομιλιών. Η τουρκική στάση στον ΟΗΕ θα αποτελέσει ένα από τα στοιχεία που θα αξιολογήσει η διπλωματία, όχι από μόνη της έναρξη ή ακύρωση διαδικασίας.
Το ουσιαστικό διπλωματικό χάσμα
Η Κυπριακή Δημοκρατία επιμένει σε λύση στη βάση του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών και σε μια χώρα χωρίς στρατεύματα κατοχής και αναχρονιστικές εγγυήσεις, όπως επανέλαβε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στη Νέα Υόρκη. Η Άγκυρα έχει τα προηγούμενα χρόνια υποστηρίξει χωριστή κυριαρχία και αναγνώριση του ψευδοκράτους. Μια ομιλία στον ΟΗΕ μπορεί να επαναλάβει ή να μεταβάλει τον τόνο αυτής της θέσης, αλλά η ακριβής αξιολόγηση απαιτεί το πλήρες κείμενο και όχι αποσπάσματα.
Το δεύτερο πεδίο είναι η Ανατολική Μεσόγειος: ενεργειακά έργα, θαλάσσιες ζώνες και αμυντική συνεργασία της Κύπρου με ευρωπαϊκούς εταίρους. Δεν υπάρχει βεβαιότητα ότι όλα θα αναφερθούν στην ομιλία. Ωστόσο οι πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις της Άγκυρας για την περιοχή εξηγούν γιατί η Λευκωσία παρακολουθεί προσεκτικά τυχόν σχετικές αναφορές.
Τι σημαίνει μια αναφορά και τι όχι
Η αναφορά του Ερντογάν στο Κυπριακό θα είχε πολιτική και επικοινωνιακή βαρύτητα, ιδιαίτερα μπροστά σε αρχηγούς κρατών. Δεν θα αποτελούσε από μόνη της νέα διεθνή απόφαση ή αλλαγή των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας. Αντίστοιχα, η απουσία εκτενούς αναφοράς δεν θα σήμαινε ότι η τουρκική πολιτική αλλάζει. Η σημασία θα φανεί από τις συγκεκριμένες προτάσεις, τις διμερείς συναντήσεις και την αντίδραση του ΟΗΕ.
Η τουρκική Προεδρία αναφέρει ότι η επίσκεψη του Ερντογάν στις ΗΠΑ διαρκεί από 20 έως 23 Σεπτεμβρίου. Η χρονική σύμπτωση με τις επαφές Χριστοδουλίδη προσφέρει δυνατότητα διπλωματικών μηνυμάτων, όχι επιβεβαιωμένη συνάντηση των δύο ηγετών. Δεν έχει ανακοινωθεί τέτοιο ραντεβού στο πλαίσιο αυτού του ρεπορτάζ.
Η επόμενη μέρα
Το Strategist θα εξετάσει την πλήρη ομιλία, τις επίσημες απομαγνητοφωνήσεις και τις δηλώσεις των πλευρών. Θα διαχωρίσει τις γνωστές θέσεις από κάθε πραγματικά νέα δέσμευση. Το ουσιαστικό τεστ θα έρθει στις επαφές με τη Χόλγκιν και τον Γκουτέρες: αν προκύψει σαφές επόμενο βήμα για τη διαδικασία και όχι απλώς ανταλλαγή δημοσίων θέσεων.
Η τουρκική Προεδρία επιβεβαιώνει την ημέρα της ομιλίας, ο ΟΗΕ το πρόγραμμα της γενικής συζήτησης και η κυπριακή κυβέρνηση τις επαφές με τον Γενικό Γραμματέα.