MoneyMatters Ai · AI Takeaways
- Η Fed αύξησε ομόφωνα το εύρος του βασικού επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης, στο 3,75%-4%, στην πρώτη αύξηση από το 2023.
- Η διάμεση πρόβλεψη των αξιωματούχων τοποθετεί το επιτόκιο στο 4,1% στο τέλος του 2026 και του 2027, πολύ ψηλότερα από τις προβλέψεις του Ιουνίου.
- Οι νέες προβλέψεις συνδυάζουν ισχυρότερη ανάπτυξη και χαμηλότερη ανεργία με επίμονο πληθωρισμό, εξηγώντας γιατί η Fed επέλεξε αυστηρότερη πολιτική.
- Οι δόσεις στην Κύπρο καθορίζονται κυρίως από την ΕΚΤ, αλλά η Fed επηρεάζει έμμεσα δολάριο, ομόλογα, ενέργεια, επενδύσεις και το διεθνές κόστος χρήματος.
Η Federal Reserve αύξησε τα επιτόκια για πρώτη φορά από το 2023, επαναφέροντας το ακριβότερο χρήμα στο κέντρο της παγκόσμιας οικονομίας. Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ανοικτής Αγοράς αύξησε ομόφωνα το εύρος του βασικού επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης, στο 3,75%-4%, καθώς ο πληθωρισμός παραμένει πάνω από τον στόχο και η αμερικανική οικονομία εμφανίζεται αρκετά ισχυρή για να αντέξει νέα σύσφιγξη.
Η κίνηση είχε προεξοφληθεί σε μεγάλο βαθμό, αλλά οι νέες προβλέψεις της Fed έδωσαν το ισχυρότερο μήνυμα. Η διάμεση εκτίμηση των αξιωματούχων τοποθετεί το επιτόκιο στο 4,1% στο τέλος του 2026 και στο ίδιο επίπεδο στο τέλος του 2027. Τον Ιούνιο οι αντίστοιχες προβλέψεις ήταν 3,8% και 3,6%. Η κεντρική τράπεζα δεν βλέπει επομένως μια σύντομη, συμβολική αύξηση, αλλά μια αισθητά αυστηρότερη διαδρομή.
Η απόφαση και η ομόφωνη ψήφος
Στην επίσημη ανακοίνωσή της, η Fed ανέφερε ότι η οικονομική δραστηριότητα συνεχίζει να επεκτείνεται με σταθερό ρυθμό, η εγχώρια δαπάνη παραμένει ανθεκτική, η παραγωγικότητα αυξάνεται και οι επενδύσεις κεφαλαίου είναι ισχυρές. Οι θέσεις εργασίας συμβαδίζουν με την αύξηση του εργατικού δυναμικού και η ανεργία έχει μεταβληθεί ελάχιστα.
Απέναντι σε αυτή την αντοχή βρίσκεται ένας πληθωρισμός που η Fed χαρακτηρίζει ακόμη αυξημένο. Η απόφαση εγκρίθηκε με ψήφους 12-0, χωρίς διαφωνία για το ύψος της αύξησης. Η ομοφωνία έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, επειδή δείχνει ότι τα μέλη της επιτροπής θεωρούν την επιστροφή σε αυστηρότερη πολιτική αναγκαία, παρά τη γεωπολιτική αβεβαιότητα και τις πιέσεις που προκαλεί το υψηλότερο κόστος δανεισμού.
Το νέο μήνυμα του «dot plot»
Οι τριμηνιαίες προβλέψεις των αξιωματούχων, γνωστές ως dot plot, σκιαγραφούν επιτόκιο 4,1% το 2026, 4,1% το 2027, 3,9% το 2028 και 3,6% το 2029. Για τη μακροπρόθεσμη ισορροπία, η διάμεση εκτίμηση ανέβηκε στο 3,2%, από 3,1% τον Ιούνιο.
Με το σημερινό εύρος στο 3,75%-4%, η διάμεση πρόβλεψη για το τέλος του έτους υποδηλώνει ότι αρκετοί αξιωματούχοι θεωρούν κατάλληλο τουλάχιστον ακόμη ένα βήμα προς τα πάνω. Δεν αποτελεί δέσμευση. Κάθε επόμενη κίνηση θα εξαρτηθεί από τα στοιχεία για τιμές, απασχόληση, ενέργεια και ανάπτυξη. Αλλά η κατεύθυνση των προβλέψεων αφαιρεί από την αγορά την προσδοκία μιας γρήγορης επιστροφής στις μειώσεις.
Ισχυρότερη ανάπτυξη, χαμηλότερη ανεργία, επίμονος πληθωρισμός
Η Fed αναθεώρησε προς τα πάνω την πρόβλεψη για την πραγματική ανάπτυξη των ΗΠΑ σε 2,3% το 2026 και 2,4% το 2027, από 2,2% και 2,3% αντίστοιχα τον Ιούνιο. Παράλληλα, προβλέπει ανεργία 4,1% και για τα δύο έτη, χαμηλότερα από την προηγούμενη εκτίμηση του 4,3%.
Η εικόνα όμως συνοδεύεται από πιο επίμονες πιέσεις στις τιμές. Ο συνολικός δείκτης προσωπικών καταναλωτικών δαπανών, ο PCE που παρακολουθεί στενά η Fed, προβλέπεται στο 3,7% για το 2026, έναντι 3,6% τον Ιούνιο. Ο δομικός PCE, χωρίς τρόφιμα και ενέργεια, τοποθετείται στο 3,4%, από 3,3% προηγουμένως. Για το 2027, οι διάμεσες εκτιμήσεις είναι 2,3% για τον συνολικό και 2,5% για τον δομικό πληθωρισμό.
Αυτό είναι το κεντρικό δίλημμα της Fed: η οικονομία αναπτύσσεται αρκετά ώστε να δικαιολογεί υψηλότερα επιτόκια, αλλά ο πληθωρισμός παραμένει αρκετά επίμονος ώστε η αναμονή να ενέχει κίνδυνο. Η κεντρική τράπεζα επιλέγει να περιορίσει τη ζήτηση πριν παγιωθούν νέες αυξήσεις τιμών και προσδοκιών.
Τι σημαίνει για δολάριο, ομόλογα και μετοχές
Υψηλότερα αμερικανικά επιτόκια αυξάνουν συνήθως την ελκυστικότητα των τοποθετήσεων σε δολάρια και ασκούν ανοδική πίεση στις αποδόσεις των ομολόγων. Για τις μετοχές, το αποτέλεσμα είναι πιο σύνθετο. Οι τράπεζες μπορούν να επωφεληθούν από υψηλότερα περιθώρια, αλλά εταιρείες με μεγάλη ανάγκη χρηματοδότησης ή αποτιμήσεις που βασίζονται σε μακρινά κέρδη αντιμετωπίζουν υψηλότερο προεξοφλητικό επιτόκιο.
Η ισχυρότερη πρόβλεψη ανάπτυξης είναι θετική για τα εταιρικά έσοδα. Το πιο ακριβό χρήμα όμως μειώνει την παρούσα αξία αυτών των εσόδων και κάνει τα κρατικά ομόλογα ισχυρότερο ανταγωνιστή των μετοχών. Για τον χρυσό και τα κρυπτονομίσματα, το κρίσιμο σημείο είναι αν το δολάριο και οι πραγματικές αποδόσεις ενισχυθούν διατηρήσιμα.
Πώς φτάνει η απόφαση στην Κύπρο
Η Fed δεν καθορίζει άμεσα τη δόση ενός κυπριακού στεγαστικού. Τα κυπριακά επιτόκια συνδέονται κυρίως με τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το Euribor και την τιμολόγηση κάθε τράπεζας. Η επίδραση της αμερικανικής απόφασης είναι έμμεση, αλλά μπορεί να γίνει αισθητή μέσα από τέσσερα κανάλια.
- Δολάριο: μια ισχυρότερη ισοτιμία ακριβαίνει εισαγωγές που τιμολογούνται σε δολάρια.
- Ενέργεια και πρώτες ύλες: οι διεθνείς τιμές επηρεάζουν τον πληθωρισμό της Ευρώπης και τις επιλογές της ΕΚΤ.
- Ομόλογα και χρηματοδότηση: υψηλότερες αποδόσεις στις ΗΠΑ μπορούν να ανεβάσουν το απαιτούμενο επιτόκιο για κυβερνήσεις και επιχειρήσεις διεθνώς.
- Επενδύσεις: όταν τα αμερικανικά ομόλογα προσφέρουν μεγαλύτερη απόδοση, κεφάλαια μπορεί να απομακρυνθούν από μικρότερες ή πιο ριψοκίνδυνες αγορές.
Για νοικοκυριά και επιχειρήσεις στην Κύπρο, το πρακτικό συμπέρασμα είναι ότι η εποχή της γρήγορης αποκλιμάκωσης του διεθνούς κόστους χρήματος γίνεται λιγότερο βέβαιη. Η επόμενη μεγάλη ένδειξη θα είναι αν τα στοιχεία του φθινοπώρου επιβεβαιώσουν την επιμονή του πληθωρισμού και αν η Fed μετατρέψει την αυστηρότερη πρόβλεψη σε νέα αύξηση πριν από το τέλος του έτους.
Φωτογραφία: Federal Reserve, public domain
The post Η Fed πάτησε ξανά το φρένο: Πρώτη αύξηση από το 2023 – Στο 4% το ανώτατο επιτόκιο appeared first on moneymatters.cy.