- Η Κύπρος χρειάζεται fintech banks, πλήρες Open Banking και πρόσβαση σε επενδυτικά κεφάλαια για να περάσει από τη φιλοξενία αδειών σε ένα πραγματικό fintech hub.
- Το μοντέλο «fintech εναντίον τραπεζών» δίνει τη θέση του σε υβριδική συνεργασία, με τις τράπεζες να προσφέρουν υποδομή και τις fintech ταχύτητα και καλύτερη εμπειρία χρήστη.
- AI, stablecoins και άμεση πρόσβαση σε SEPA και TIPS επιταχύνουν την αλλαγή στις πληρωμές, ενώ ταλέντο, ρύθμιση και de-risking παραμένουν κρίσιμα εμπόδια.
Ο πρόεδρος της ACEMPI εξηγεί γιατί το μέλλον των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών βρίσκεται στη συνεργασία τραπεζών και fintech, τι χρειάζεται η Κύπρος για να εξελιχθεί σε πραγματικό περιφερειακό κόμβο και πώς η τεχνητή νοημοσύνη, τα stablecoins και οι νέες υποδομές πληρωμών αλλάζουν τη σχέση μας με το χρήμα.
Για χρόνια, οι fintech παρουσιάζονταν ως οι ανατροπείς που θα αμφισβητούσαν την κυριαρχία των παραδοσιακών τραπεζών. Οι τράπεζες είχαν τις άδειες, τα κεφάλαια και τους πελάτες. Οι νέες τεχνολογικές εταιρείες είχαν την ταχύτητα, την ευελιξία και μια πολύ καλύτερη ψηφιακή εμπειρία.
Αυτή η διαχωριστική γραμμή, όμως, αρχίζει πλέον να σβήνει. Όπως αναφέρει στο MoneyMatters ο Ιωάννης Γεωργούλας, η εποχή της σύγκρουσης έχει τελειώσει. Οι τράπεζες και οι fintech δεν οδηγούνται σε μια μάχη με έναν μόνο νικητή, αλλά σε ένα νέο υβριδικό μοντέλο, στο οποίο η καθεμία προσφέρει όσα η άλλη δυσκολεύεται να δημιουργήσει μόνη της.
Η αλλαγή αυτή δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες και για την Κύπρο. Η χώρα έχει αποκτήσει μεγαλύτερη παρουσία στον ευρωπαϊκό χάρτη των πληρωμών από αυτήν που θα ανέμενε κανείς με βάση το μέγεθός της. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν θα προχωρήσει από τη φιλοξενία αδειοδοτημένων εταιρειών στη δημιουργία ενός πραγματικού οικοσυστήματος, το οποίο θα παράγει τεχνολογία, θα προσελκύει κεφάλαια και θα δημιουργεί εταιρείες που θα μεγαλώνουν και θα παραμένουν στην Κύπρο.
Ο Ιωάννης Γεωργούλας είναι πρόεδρος του Κυπριακού Συνδέσμου Ηλεκτρονικού Χρήματος και Ιδρυμάτων Πληρωμών, ACEMPI. Είναι ανεξάρτητος μη εκτελεστικός σύμβουλος στη Société Générale Bank Cyprus και την ECOMMBX, καθώς και μη εκτελεστικός πρόεδρος της ECOMMBX Investments. Έχει διατελέσει μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς Κύπρου και διαθέτει πολυετή εμπειρία στην εταιρική διακυβέρνηση, τη ρύθμιση χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, την ψηφιακή τραπεζική και το fintech.
Στη συνέντευξή του στο MoneyMatters αναλύει όσα λείπουν από την Κύπρο, εξηγεί γιατί θεωρεί αναγκαία τη δημιουργία fintech banks, μιλά για το μεγάλο πρόβλημα του τραπεζικού de-risking και προειδοποιεί ότι χωρίς συντονισμένη στρατηγική, η χώρα κινδυνεύει να παραμείνει απλώς μια περιφερειακή αγορά αδειοδοτήσεων.
Από τις άδειες στο πραγματικό fintech hub
MONEYMATTERS
Η Κύπρος παρουσιάζεται ως ανερχόμενο fintech hub. Είναι πράγματι ή απλώς φιλοξενεί πολλές αδειοδοτημένες εταιρείες;
Η Κύπρος διαθέτει αναμφισβήτητα έναν εντυπωσιακό αριθμό αδειοδοτημένων Ιδρυμάτων Ηλεκτρονικού Χρήματος, EMIs, Ιδρυμάτων Πληρωμών, PIs, και επενδυτικών εταιρειών. Η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχουν αποδείξει ότι διαθέτουν βαθιά γνώση του τομέα, προσελκύοντας σημαντικές επενδύσεις.
Ωστόσο, για να περάσουμε από το στάδιο της απλής «φιλοξενίας αδειών» σε ένα πραγματικό fintech hub απαιτείται οργανική ανάπτυξη.
Ένα αυθεντικό hub δεν προσφέρει απλώς δικαιώματα passporting και φορολογικά κίνητρα. Παράγει τεχνολογία, προσελκύει διεθνή venture capital κεφάλαια για εταιρείες πρώιμου σταδίου και καλλιεργεί ένα οικοσύστημα στο οποίο startups γεννιούνται, αναπτύσσονται και παραμένουν στο νησί.
Σήμερα βρισκόμαστε σε ένα κομβικό σημείο μετάβασης.
«Ένα αυθεντικό hub δεν προσφέρει απλώς δικαιώματα passporting και φορολογικά κίνητρα. Παράγει τεχνολογία, προσελκύει διεθνή venture capital κεφάλαια για εταιρείες πρώιμου σταδίου και καλλιεργεί ένα οικοσύστημα στο οποίο startups γεννιούνται, αναπτύσσονται και παραμένουν στο νησί»
Ιωάννης Γεωργούλας
MONEYMATTERS
Έχετε πει ότι η Κύπρος έχει μεγαλύτερη βαρύτητα στις πληρωμές από όση δείχνει το μέγεθός της. Τι της λείπει για να κάνει το επόμενο άλμα;
Η Κύπρος έχει δώσει δείγματα γραφής, προσφέροντας ευέλικτες και προηγμένες λύσεις. Για να κάνει, όμως, το μεγάλο άλμα, χρειάζεται να προχωρήσει στη δημιουργία fintech banks, δηλαδή στην αδειοδότηση εξειδικευμένων πιστωτικών ιδρυμάτων με τεχνολογικό προσανατολισμό.
Αυτό θα προσφέρει στα EMIs και PIs άμεση και σταθερή πρόσβαση σε τραπεζικές υποδομές, μειώνοντας την εξάρτησή τους από τις παραδοσιακές τράπεζες.
Χρειάζεται επίσης πλήρης ενσωμάτωση του Open Banking, ώστε να αξιοποιηθούν ευρύτερα τα APIs και να προσφέρονται καινοτόμες υπηρεσίες. Την ίδια στιγμή, απαιτείται μείωση της γραφειοκρατίας, ταχύτερες διαδικασίες στην κρατική μηχανή και στην εποπτεία, καθώς και πρόσβαση σε τοπικά και ευρωπαϊκά επενδυτικά κεφάλαια που θα στηρίζουν τη θεμελιώδη τεχνολογική έρευνα.
MONEYMATTERS
Μπορεί να χτιστεί fintech hub χωρίς αρκετό εξειδικευμένο προσωπικό; Πόσο σοβαρό είναι σήμερα το έλλειμμα ταλέντου;
Όχι, δεν μπορεί να χτιστεί ένα hub χωρίς ταλέντο. Η Κύπρος διαθέτει ένα εξαιρετικό, υψηλά μορφωμένο και πολύγλωσσο εργατικό δυναμικό. Ωστόσο, το έλλειμμα σε εξειδικευμένα στελέχη, όπως μηχανικούς τεχνητής νοημοσύνης, blockchain developers, ειδικούς κυβερνοασφάλειας και ειδικούς στην τεχνολογία συμμόρφωσης, είναι υπαρκτό και σοβαρό.
Το πρόβλημα πρέπει να αντιμετωπιστεί με δύο τρόπους. Ο πρώτος είναι η προσέλκυση ξένου ταλέντου, μέσω κινήτρων προς διεθνείς ειδικούς για να μετακομίσουν στο νησί. Ο δεύτερος είναι η επένδυση στην παιδεία, η σύνδεση των πανεπιστημίων με την αγορά εργασίας και η καταπολέμηση του ψηφιακού και χρηματοοικονομικού αναλφαβητισμού.
MONEYMATTERS
Αν μια διεθνής fintech αναζητούσε σήμερα ευρωπαϊκή έδρα, ποιο θα ήταν το ισχυρότερο «ναι» και ποιο το μεγαλύτερο «όχι» για την Κύπρο;
Το ισχυρότερο «ναι» είναι η γεωστρατηγική θέση και το ρυθμιστικό πλαίσιο.
Η Κύπρος προσφέρει πλήρη πρόσβαση στην ενιαία αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανταγωνιστικό εταιρικό φόρο, ευρύ δίκτυο συμβάσεων αποφυγής διπλής φορολογίας και μια ρυθμιστική αρχή, την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, με ουσιαστική τεχνογνωσία.
Το μεγαλύτερο «όχι» είναι η δυστοκία στις τραπεζικές υπηρεσίες, το λεγόμενο de-risking, σε συνδυασμό με τη γραφειοκρατία.
Ορισμένες τεχνολογικές εταιρείες αντιμετωπίζουν δυσκολίες ή σημαντικές καθυστερήσεις στο άνοιγμα τραπεζικών λογαριασμών εκκαθάρισης σε εγχώριες παραδοσιακές τράπεζες. Όταν αυτό συνδυάζεται με τις γραφειοκρατικές αγκυλώσεις, μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά για μια διεθνή εταιρεία που εξετάζει την Κύπρο ως πιθανή βάση.
MONEYMATTERS
Μπορεί η Κύπρος να γίνει πραγματική γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή ή αυτό παραμένει περισσότερο σύνθημα παρά στρατηγική; Ποιες αγορές μπορεί να κερδίσει πρώτη;
Μπορεί να γίνει πραγματική στρατηγική, αλλά απαιτεί στοχευμένες κινήσεις. Η γεωγραφική μας θέση, στο σταυροδρόμι Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής, αποτελεί φυσικό πλεονέκτημα.
Η Κύπρος μπορεί να κερδίσει πρώτα στις διασυνοριακές πληρωμές, στο B2B merchant acquiring και στη διαχείριση εμβασμάτων μεταξύ της περιοχής MENA και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μπορεί να λειτουργήσει ως ένα ασφαλές και ρυθμιζόμενο ευρωπαϊκό ορμητήριο για εταιρείες της Μέσης Ανατολής.
MONEYMATTERS
Πού βρίσκεται σήμερα το μεγαλύτερο ανεκμετάλλευτο κενό στο fintech; Από πού μπορεί να προκύψει η επόμενη μεγάλη εταιρεία;
Το μεγαλύτερο κενό εντοπίζεται σήμερα στην ενσωματωμένη χρηματοοικονομική τεχνολογία, το Embedded Finance, και στις λύσεις RegTech, δηλαδή στην τεχνολογία κανονιστικής συμμόρφωσης και εποπτείας.
Η επόμενη μεγάλη εταιρεία θα προκύψει από τη σύγκλιση της τεχνητής νοημοσύνης με τις πληρωμές.
Εταιρείες που θα προσφέρουν αυτοματοποιημένη καταπολέμηση της απάτης σε πραγματικό χρόνο ή θα επιτρέπουν την πλήρη αυτοματοποίηση των B2B πληρωμών θα ηγηθούν της αγοράς.
«Η επόμενη μεγάλη εταιρεία θα προκύψει από τη σύγκλιση της τεχνητής νοημοσύνης με τις πληρωμές»
Ιωάννης Γεωργούλας
Η εποχή της σύγκρουσης έχει τελειώσει
MONEYMATTERS
Τελείωσε η εποχή του «fintech εναντίον τραπεζών»; Το μέλλον θα είναι συνεργασία, σύγκρουση ή ένα υβριδικό μοντέλο;
Η εποχή της σύγκρουσης έχει τελειώσει οριστικά. Το μέλλον είναι ένα υβριδικό μοντέλο στενής συνεργασίας.
Οι παραδοσιακές τράπεζες διαθέτουν την πελατειακή βάση, τα κεφάλαια και την τραπεζική άδεια. Οι fintech διαθέτουν την ταχύτητα, την ευελιξία και την ανώτερη εμπειρία χρήστη.
Οι τράπεζες εξελίσσονται σε παρόχους υποδομής, ενώ οι fintech ενσωματώνουν τις τραπεζικές υπηρεσίες στις καθημερινές εφαρμογές των καταναλωτών.
«Η εποχή της σύγκρουσης έχει τελειώσει οριστικά. Το μέλλον είναι ένα υβριδικό μοντέλο στενής συνεργασίας»
Ιωάννης Γεωργούλας
MONEYMATTERS
Όταν ακόμη και ψηφιακές τράπεζες δοκιμάζουν τη φυσική παρουσία, μήπως το μέλλον του banking δεν είναι τελικά αποκλειστικά ψηφιακό; Πότε εξακολουθεί ο πελάτης να χρειάζεται έναν άνθρωπο απέναντί του;
Το μέλλον του banking είναι ψηφιακό στην καθημερινότητα, αλλά ανθρώπινο στις στιγμές αξίας.
Ο πελάτης εξακολουθεί να χρειάζεται έναν άνθρωπο απέναντί του όταν πρόκειται για πολύπλοκα χρηματοοικονομικά προϊόντα, όπως τα στεγαστικά δάνεια και οι εξειδικευμένες επιχειρηματικές χρηματοδοτήσεις.
Χρειάζεται επίσης ανθρώπινη επαφή σε καταστάσεις διαχείρισης κρίσεων, όπως η υποψία απάτης ή η αμφισβήτηση μιας μεγάλης συναλλαγής, καθώς και στον χρηματοοικονομικό σχεδιασμό και τη διαχείριση πλούτου.
Η φυσική παρουσία ή η άμεση ανθρώπινη επαφή χτίζει εμπιστοσύνη. Και η εμπιστοσύνη παραμένει το θεμέλιο του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
«Το μέλλον του banking είναι ψηφιακό στην καθημερινότητα, αλλά ανθρώπινο στις στιγμές αξίας»
Ιωάννης Γεωργούλας
MONEYMATTERS
Θα χρησιμοποιούμε σύντομα stablecoins στις καθημερινές πληρωμές ή τα crypto θα παραμείνουν κυρίως επενδυτικά περιουσιακά στοιχεία; Τι πρέπει να αλλάξει για να περάσουν στην ευρεία χρήση;
Με την πλήρη εφαρμογή του ευρωπαϊκού πλαισίου MiCA, τα ρυθμιζόμενα stablecoins αποκτούν θεσμική σοβαρότητα.
Για να περάσουν, όμως, στην ευρεία χρήση, ο καταναλωτής δεν χρειάζεται να γνωρίζει τι είναι το blockchain. Η εμπειρία πρέπει να είναι ανέπαφη και στιγμιαία, όπως συμβαίνει με το NFC ή τα ψηφιακά πορτοφόλια.
Χρειάζεται επίσης σταθερότητα, ασφάλεια και μηδενικές ή ελάχιστες χρεώσεις, οι οποίες να είναι ανταγωνιστικές σε σχέση με τα υφιστάμενα δίκτυα καρτών.
Τα stablecoins θα επικρατήσουν πρώτα στις διασυνοριακές B2B πληρωμές και στη συνέχεια στις καθημερινές συναλλαγές.
MONEYMATTERS
Η άμεση πρόσβαση των μη τραπεζικών παρόχων στις ευρωπαϊκές υποδομές πληρωμών αλλάζει πραγματικά τους κανόνες του παιχνιδιού; Μπορούν πλέον οι fintech να μειώσουν την εξάρτησή τους από τις τράπεζες;
Ναι, τους αλλάζει ριζικά.
Η άμεση πρόσβαση των EMIs και PIs σε συστήματα όπως το SEPA και το TIPS της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας περιορίζει την ανάγκη για ενδιάμεσους.
Αυτό επιτρέπει στις fintech να μειώσουν δραστικά το λειτουργικό τους κόστος, να προσφέρουν πραγματικά στιγμιαίες πληρωμές σε 24ωρη βάση, επτά ημέρες την εβδομάδα, και να περιορίσουν την εξάρτησή τους από την ακριβή, πολλές φορές, τιμολόγηση ή τις καθυστερήσεις των ανταποκριτριών τραπεζών.
MONEYMATTERS
Η αυστηρότερη ρύθμιση προστατεύει τον καταναλωτή ή δημιουργεί ένα κόστος που τελικά μπορούν να αντέξουν μόνο οι μεγάλοι;
Η ρύθμιση είναι το θεμέλιο της εμπιστοσύνης. Υπάρχει, όμως, ο κίνδυνος το αυξανόμενο κόστος συμμόρφωσης να λειτουργήσει ως εμπόδιο εισόδου για τις νέες startups, ευνοώντας τελικά τους μεγάλους παίκτες.
Η λύση βρίσκεται στην αναλογικότητα της εποπτείας και στην υιοθέτηση τεχνολογιών RegTech.
Οι αρχές πρέπει να ρυθμίζουν με βάση το πραγματικό ρίσκο κάθε οργανισμού, επιτρέποντας στις ευέλικτες fintech να συμμορφώνονται μέσω της τεχνολογίας, χωρίς να στραγγαλίζεται η καινοτομία.
Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει και τις δύο πλευρές
MONEYMATTERS
Πού θα φέρει η τεχνητή νοημοσύνη τη μεγαλύτερη ανατροπή στα χρηματοοικονομικά και ποιον κίνδυνο υποτιμούμε σήμερα;
Η μεγαλύτερη ανατροπή θα έρθει στην υπερεξατομίκευση των υπηρεσιών, στην αυτόματη αξιολόγηση κινδύνων και στη διαχείριση των προσωπικών οικονομικών μέσω βοηθών που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη.
Ο κίνδυνος που υποτιμούμε είναι η συστημική μεροληψία των μοντέλων AI.
Αν ένας αλγόριθμος απορρίπτει αυτόματα μια αίτηση πίστωσης ή μια συναλλαγή χωρίς διαφανή αιτιολογία, δημιουργούνται σοβαρά κοινωνικά και νομικά ζητήματα.
MONEYMATTERS
Η AI γίνεται ταυτόχρονα ασπίδα και όπλο. Ποιος κερδίζει σήμερα την κούρσα, οι χρηματοοικονομικές εταιρείες ή οι απατεώνες;
Αυτή τη στιγμή διεξάγεται ένας τεχνολογικός «πόλεμος εξοπλισμών».
Οι απατεώνες χρησιμοποιούν deepfakes, μηνύματα phishing που παράγονται με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και αυτοματοποιημένα bots για να παρακάμψουν τους ελέγχους.
Ωστόσο, οι χρηματοοικονομικές εταιρείες διατηρούν το προβάδισμα, επειδή επενδύουν τεράστια κεφάλαια σε αλγορίθμους μηχανικής μάθησης που αναλύουν δισεκατομμύρια συναλλαγές σε πραγματικό χρόνο και εντοπίζουν ασυνήθιστες συμπεριφορές πριν ολοκληρωθεί η απάτη.
Η ασφάλεια και η πρόληψη αποτελούν την πρώτη προτεραιότητα του τομέα.
«Αυτή τη στιγμή διεξάγεται ένας τεχνολογικός “πόλεμος εξοπλισμών”. Ωστόσο, οι χρηματοοικονομικές εταιρείες διατηρούν το προβάδισμα»
Ιωάννης Γεωργούλας
MONEYMATTERS
Σε πέντε χρόνια θα εξακολουθούμε να ξεχωρίζουμε τράπεζες, neobanks, fintech και crypto ή όλα θα έχουν ενωθεί σε ένα οικοσύστημα; Και πού θα βρίσκεται τότε η Κύπρος;
Σε πέντε χρόνια, οι όροι «τράπεζα», «neobank», «fintech» και «crypto» θα έχουν αφομοιωθεί σε ένα ενοποιημένο ψηφιακό οικοσύστημα.
Ο καταναλωτής θα διατηρεί ένα έξυπνο ψηφιακό πορτοφόλι, το οποίο θα διαχειρίζεται συμβατικό χρήμα, ψηφιακά ευρώ, stablecoins και επενδύσεις με απρόσκοπτο τρόπο.
Όσον αφορά την Κύπρο, αν κινηθεί γρήγορα, μπορεί να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους ψηφιακούς χρηματοοικονομικούς κόμβους της Ευρώπης.
Αν, όμως, καθυστερήσει στις μεταρρυθμίσεις, κινδυνεύει να παραμείνει μια περιφερειακή αγορά, η οποία περιορίζεται στη διεκπεραίωση διαδικαστικών αδειοδοτήσεων.
Το λάθος που πρέπει να διορθώσει η Κύπρος
MONEYMATTERS
Έχοντας βρεθεί τόσο στην πλευρά της εποπτείας όσο και στην πλευρά των επιχειρήσεων, ποιο είναι το μεγαλύτερο λάθος που κάνει σήμερα η Κύπρος στο fintech και πρέπει επιτέλους να διορθώσει;
Το μεγαλύτερο λάθος είναι η έλλειψη συντονισμένης εθνικής στρατηγικής και η διατήρηση στεγανών μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων.
Η Κεντρική Τράπεζα και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχουν κάνει σημαντική εργασία. Υπάρχει, όμως, συχνά αναντιστοιχία ανάμεσα στην ταχύτητα με την οποία κινούνται οι εποπτικές αρχές, ο εμπορικός τραπεζικός τομέας και οι κρατικές γραφειοκρατικές διαδικασίες.
Απαιτείται η άμεση θεσμοθέτηση ενός Εθνικού Συμβουλίου Fintech και Ψηφιακής Καινοτομίας, το οποίο θα φέρει στο ίδιο τραπέζι τις ρυθμιστικές αρχές, τα αρμόδια υπουργεία, τις τράπεζες και τον Σύνδεσμο ACEMPI.
Χρειάζεται ένας ξεκάθαρος οδικός χάρτης με τρεις βασικές προτεραιότητες. Ταχύτερη αδειοδότηση, επίλυση του τραπεζικού de-risking και ουσιαστική προώθηση της Κύπρου στο εξωτερικό.
«Απαιτείται η άμεση θεσμοθέτηση ενός Εθνικού Συμβουλίου Fintech και Ψηφιακής Καινοτομίας»
Ιωάννης Γεωργούλας
The post Ιωάννης Γεωργούλας στο MoneyMatters: «Η εποχή του fintech εναντίον τραπεζών έχει τελειώσει» appeared first on moneymatters.cy.
