Η μετάβαση από την απλή θέαση ενός μνημείου σε μια ψηφιακά εμπλουτισμένη εμπειρία αποτελεί το επόμενο βήμα για το Κούριο. Η ΕΤΑΠ Λεμεσού σχεδιάζει τρισδιάστατες ανακατασκευές και σκηνές που θα παράγονται με τη συνδρομή της τεχνητής νοημοσύνης, επιχειρώντας να μετατρέψει την αρχαιολογική πληροφορία σε κατανοητή και ελκυστική αφήγηση.
Η πρωτοβουλία, η οποία υποστηρίζεται από το Υφυπουργείο Τουρισμού, έχει στρατηγική διάσταση που υπερβαίνει τη δημιουργία ενός ακόμη ψηφιακού προϊόντος. Συνδέει την πολιτιστική κληρονομιά, την τεχνολογική καινοτομία και το destination branding σε ένα ενιαίο μοντέλο προβολής.
- Η ΕΤΑΠ Λεμεσού προχωρά σε ψηφιακή ανάδειξη του Κουρίου με 3D ανακατασκευές και εφαρμογές AI.
- Η παρέμβαση στοχεύει στην ταυτόχρονη ενίσχυση της εμπειρίας του επισκέπτη και της διεθνούς προβολής του προορισμού.
- Στο αρχαίο στάδιο σχεδιάζονται ψηφιακές σκηνές αθλητικών αγώνων, ώστε η ιστορική λειτουργία του χώρου να γίνει πιο κατανοητή.
- Η αξιοπιστία θα εξαρτηθεί από την τεκμηρίωση, τη διαφάνεια των αναπαραστάσεων και την ευχρηστία.
- Δεν έχουν ανακοινωθεί ακόμη προϋπολογισμός, χρονοδιάγραμμα ή συγκεκριμένες πλατφόρμες.
Από το αξιοθέατο στο αφηγηματικό οικοσύστημα
Η παραδοσιακή ερμηνεία ενός αρχαιολογικού χώρου βασίζεται σε πινακίδες, ξεναγήσεις και έντυπο υλικό. Η ψηφιακή αναπαράσταση μπορεί να προσθέσει το στοιχείο του χρόνου: να δείξει πώς μεταβαλλόταν ένα μνημείο, πώς χρησιμοποιούνταν και πώς συνδεόταν με την καθημερινότητα των ανθρώπων.
Στο Κούριο, το σχέδιο προβλέπει τρισδιάστατη ανασύνθεση επιλεγμένων μνημείων και αναπαράσταση σκηνών από το παρελθόν. Η αναφορά της ΕΤΑΠ στο αρχαίο στάδιο είναι ενδεικτική της προσέγγισης. Αντί ο επισκέπτης να βλέπει μόνο τη σημερινή μορφή του χώρου, θα μπορεί να κατανοεί οπτικά τον ρόλο του μέσα από σκηνές αθλητικών αγώνων.
Γιατί ενδιαφέρει τη στρατηγική του προορισμού
Η ψηφιακή ανάδειξη μπορεί να υπηρετήσει τρεις στόχους ταυτόχρονα. Πρώτον, να αυξήσει την ποιότητα της εμπειρίας. Δεύτερον, να δημιουργήσει περιεχόμενο με δυνατότητα διεθνούς διάχυσης. Τρίτον, να κατανείμει καλύτερα την προσοχή του κοινού, προβάλλοντας και λιγότερο επισκέψιμα μνημεία του αρχαιολογικού χώρου.
Για τη Λεμεσό, η σύνδεση τεχνολογίας και πολιτισμού προσφέρει μια πιο σύνθετη ταυτότητα από εκείνη ενός παραθαλάσσιου προορισμού. Η περιοχή μπορεί να επικοινωνεί ταυτόχρονα ιστορικό βάθος, εμπειρία και καινοτομία. Αυτή η διαφοροποίηση έχει αξία σε μια αγορά όπου πολλοί προορισμοί ανταγωνίζονται με παρόμοιες εικόνες ήλιου και θάλασσας.
Το κρίσιμο ζήτημα της αξιοπιστίας
Η χρήση AI στην πολιτιστική κληρονομιά απαιτεί περισσότερη ακρίβεια, όχι λιγότερη. Κάθε ψηφιακή ανακατασκευή εμπεριέχει επιλογές και βαθμούς αβεβαιότητας. Για να διατηρηθεί η εμπιστοσύνη, χρειάζεται σαφής διάκριση ανάμεσα σε όσα τεκμηριώνονται αρχαιολογικά και σε όσα αποτελούν εύλογη ψηφιακή αναπαράσταση.
Εξίσου σημαντική είναι η λειτουργικότητα. Η τεχνολογία πρέπει να λειτουργεί συμπληρωματικά προς το πραγματικό μνημείο, χωρίς να μετατρέπει την επίσκεψη σε μια οθόνη αποκομμένη από τον χώρο. Η επιτυχία θα κριθεί από το πόσο φυσικά εντάσσεται η πληροφορία στη διαδρομή του επισκέπτη και από το αν είναι προσβάσιμη σε διαφορετικές ηλικίες και γλώσσες.
Τα επόμενα δεδομένα που αναμένονται
Η ανακοίνωση της ΕΤΑΠ περιγράφει το όραμα, αλλά δεν προσδιορίζει ακόμη τον προϋπολογισμό, το χρονοδιάγραμμα, τον ανάδοχο, τις γλώσσες, τις πλατφόρμες ή την ημερομηνία διάθεσης. Αυτές οι πληροφορίες θα επιτρέψουν την αξιολόγηση της κλίμακας και της πρακτικής εφαρμογής του έργου.
Το στοίχημα για το Κούριο δεν είναι να χρησιμοποιήσει την AI επειδή αποτελεί τάση. Είναι να αξιοποιήσει την τεχνολογία για να κάνει ένα σύνθετο ιστορικό περιβάλλον πιο κατανοητό, χωρίς να θυσιάσει την επιστημονική του ακεραιότητα. Αν αυτό επιτευχθεί, η πρωτοβουλία μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο πρότυπο για την ψηφιακή πολιτιστική πολιτική της Κύπρου.