Η πολιτική ισορροπία στην Τεχεράνη δείχνει να δοκιμάζεται, με εσωτερικές εντάσεις που αγγίζουν τον πυρήνα της εξωτερικής πολιτικής του Ιράν και ενδέχεται να επηρεάσουν άμεσα τις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα.
Ρήγμα στην κορυφή της εξουσίας
Ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν και ο πρόεδρος της Βουλής Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ φέρονται να εξετάζουν την αποπομπή του υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, κατηγορώντας τον για αυτόνομη πολιτική γραμμή στις πυρηνικές συνομιλίες.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Αραγτσί εμφανίζεται να λειτουργεί εκτός του πλαισίου της προεδρίας, ακολουθώντας κατευθύνσεις που αποδίδονται στους Φρουρούς της Επανάστασης και ειδικότερα στον διοικητή Αχμάντ Βαχιντί.
Παράλληλα κέντρα εξουσίας
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει ένα διαχρονικό χαρακτηριστικό του ιρανικού συστήματος: την ύπαρξη πολλαπλών κέντρων εξουσίας που δεν κινούνται πάντα σε πλήρη συντονισμό.
Το προεδρικό επιτελείο φαίνεται να αντιδρά έντονα στο ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων που δεν ελέγχονται πολιτικά, ενώ η επιρροή των Φρουρών της Επανάστασης παραμένει καθοριστική σε ζητήματα ασφάλειας και στρατηγικής.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι τις τελευταίες εβδομάδες ο υπουργός Εξωτερικών δεν ενημερώνει συστηματικά την προεδρία, γεγονός που έχει εντείνει τη δυσαρέσκεια του Πεζεσκιάν και έχει οδηγήσει σε σκέψεις για άμεση απομάκρυνσή του.
Επιπτώσεις στις διαπραγματεύσεις
Η εσωτερική αυτή ένταση έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία. Οι ΗΠΑ, υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, έχουν ήδη αφήσει να εννοηθεί ότι υπάρχουν βαθιές διαιρέσεις στην ιρανική ηγεσία, επεκτείνοντας την εκεχειρία και επιχειρώντας να εκμεταλλευτούν το πολιτικό ρήγμα.
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη απορρίπτει κατηγορηματικά τις εκτιμήσεις αυτές, δηλώνοντας ότι παραμένει ενιαία και έτοιμη να επιστρέψει στο τραπέζι των συνομιλιών, θέτοντας όμως σαφή προϋπόθεση την άρση του ναυτικού αποκλεισμού από την Ουάσιγκτον.
Σενάρια και επόμενα βήματα
Το ενδεχόμενο αποπομπής του Αραγτσί, εάν επιβεβαιωθεί, θα αποτελέσει ισχυρό μήνυμα αναδιάταξης ισχύος στο εσωτερικό του ιρανικού καθεστώτος. Παράλληλα, θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τον ρυθμό και την κατεύθυνση των διαπραγματεύσεων με τη Δύση.
Σε κάθε περίπτωση, η κατάσταση αποτυπώνει ένα ευρύτερο γεωπολιτικό μοτίβο: όσο η εξωτερική πίεση αυξάνεται, τόσο εντείνονται οι εσωτερικές αντιπαραθέσεις για τον έλεγχο της στρατηγικής πορείας της χώρας.
