Η Ευρώπη αλλάζει πορεία στη νομισματική πολιτική
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ετοιμάζεται να γίνει η πρώτη μεγάλη κεντρική τράπεζα των ανεπτυγμένων οικονομιών που θα επιστρέψει σε αυξήσεις επιτοκίων, σηματοδοτώντας μια νέα φάση στη μάχη κατά του πληθωρισμού.
Σε αντίθεση με την περίοδο 2022-2023, όταν η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ πρωτοστατούσε στη νομισματική σύσφιγξη, αυτή τη φορά η Φρανκφούρτη αναλαμβάνει πρώτη δράση, με τις αγορές να θεωρούν σχεδόν βέβαιη μια αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης στη συνεδρίαση της Πέμπτης.
Παρότι οι περισσότεροι διεθνείς επενδυτικοί οίκοι συγκλίνουν στην εκτίμηση ότι η ΕΚΤ θα προχωρήσει σε αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων στο 2,25%, εκτιμούν επίσης ότι ο νέος ανοδικός κύκλος θα είναι περιορισμένης διάρκειας.
Ο πληθωρισμός επιστρέφει στο προσκήνιο
Η αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων συνδέεται κυρίως με την ενεργειακή κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η συνεχιζόμενη αναταραχή στα Στενά του Ορμούζ.
Οι αυξημένες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου μεταφέρονται σταδιακά στο κόστος παραγωγής και κατανάλωσης, δημιουργώντας νέους κινδύνους για την πορεία του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη.
Για την ΕΚΤ, η εξέλιξη αυτή δημιουργεί την ανάγκη επαναφοράς μιας πιο αυστηρής νομισματικής πολιτικής, προκειμένου να διατηρηθούν οι πληθωριστικές προσδοκίες υπό έλεγχο.
Τι προβλέπει η Bank of America
Η Bank of America συγκαταλέγεται μεταξύ των επενδυτικών οίκων που αναμένουν αύξηση επιτοκίων κατά 0,25% στη συνεδρίαση της Πέμπτης.
Οι αναλυτές της εκτιμούν ότι η άνοδος του ενεργειακού κόστους και οι επίμονες πληθωριστικές πιέσεις εξακολουθούν να προκαλούν ανησυχία στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι το ενδιαφέρον των αγορών δεν θα επικεντρωθεί μόνο στην απόφαση για τα επιτόκια, αλλά κυρίως στις νέες μακροοικονομικές προβλέψεις που θα παρουσιάσει η ΕΚΤ για την ανάπτυξη, τον πληθωρισμό και την πορεία της οικονομίας της Ευρωζώνης.
Σύντομος αλλά σημαντικός κύκλος
Παρά τη σχεδόν καθολική πεποίθηση για άμεση αύξηση επιτοκίων, οι περισσότεροι διεθνείς αναλυτές δεν αναμένουν επανάληψη του επιθετικού κύκλου σύσφιγξης που καταγράφηκε την περίοδο 2022-2023.
Οι εκτιμήσεις συγκλίνουν στο ότι η ΕΚΤ θα κινηθεί προσεκτικά, με στόχο να περιορίσει τον πληθωρισμό χωρίς να επιβαρύνει υπερβολικά την οικονομική δραστηριότητα και την πιστωτική επέκταση.
Ωστόσο, η διάρκεια του νέου κύκλου θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την εξέλιξη των τιμών ενέργειας και την πορεία της γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Επιπτώσεις σε τράπεζες και δανειολήπτες
Η αύξηση των επιτοκίων αναμένεται να ενισχύσει τα καθαρά έσοδα από τόκους των ευρωπαϊκών τραπεζών, προσφέροντας πρόσθετη στήριξη στην κερδοφορία τους.
Από την άλλη πλευρά, οι δανειολήπτες με κυμαινόμενο επιτόκιο ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με υψηλότερες δόσεις, ενώ το κόστος νέου δανεισμού για νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναμένεται να αυξηθεί.
Οι αγορές θα αναζητήσουν στις δηλώσεις της προέδρου της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, ενδείξεις για το εάν θα ακολουθήσουν και νέες αυξήσεις μέσα στο δεύτερο εξάμηνο του έτους.
Η επικείμενη αύξηση επιτοκίων της ΕΚΤ αποτελεί ίσως τη σημαντικότερη μεταβολή στη νομισματική πολιτική της Ευρωζώνης μετά τον κύκλο μειώσεων του 2024-2025. Αν και οι αγορές θεωρούν ότι ο νέος κύκλος θα είναι σύντομος, η κίνηση επιβεβαιώνει ότι ο πληθωρισμός παραμένει η κυρίαρχη ανησυχία των κεντρικών τραπεζών. Για τις ευρωπαϊκές τράπεζες πρόκειται για θετική εξέλιξη, ενώ για επιχειρήσεις και νοικοκυριά σηματοδοτεί την επιστροφή σε ένα περιβάλλον ακριβότερου χρήματος και αυξημένου κόστους χρηματοδότησης.