- Το μητρώο καταγράφει 712 οικοδομές σε 72 διοικητικές περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας.
- Οι 657, ποσοστό 92,3%, χαρακτηρίζονται επικίνδυνες, ενώ άλλες 55 χρήζουν επισκευής.
- Οι πολίτες έχουν πλέον πρόσβαση σε αναζήτηση και διαδραστικό χάρτη με ακριβείς τοποθεσίες και αναλυτικά στοιχεία.
Για πρώτη φορά, οι επικίνδυνες οικοδομές της επαρχίας Λευκωσίας αποτυπώνονται σε ένα ανοικτό, αναζητήσιμο και διαρκώς ενημερωμένο ψηφιακό μητρώο. Η νέα υπηρεσία του Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης Λευκωσίας καταγράφει 712 οικοδομές σε 72 διοικητικές περιοχές, προσφέροντας στους πολίτες πρόσβαση σε διαδραστικό χάρτη και αναλυτικά στοιχεία ανά περιοχή.
Την υπηρεσία παρουσίασε ο πρόεδρος του ΕΟΑ Λευκωσίας Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, επισημαίνοντας ότι ο στόχος είναι η πλήρης διαφάνεια και η άμεση ενημέρωση για τις οικοδομές που έχουν κηρυχθεί επικίνδυνες ή χρήζουν επισκευής.
Οι αριθμοί του μητρώου
Από τις 712 καταγραφές, οι 657 αφορούν επικίνδυνες οικοδομές, δηλαδή το 92,3% του συνόλου. Άλλες 55 οικοδομές, ποσοστό 7,7%, κατατάσσονται στην κατηγορία εκείνων που χρήζουν επισκευής.
Οι αστικές περιοχές συγκεντρώνουν 310 οικοδομές, ενώ οι κοινότητες της υπαίθρου 402. Η κατανομή δείχνει ότι το πρόβλημα δεν είναι αποκλειστικά αστικό. Στις κοινότητες καταγράφονται μάλιστα 388 επικίνδυνες οικοδομές, ποσοστό 96,5% των εγγραφών της συγκεκριμένης ζώνης.
Στον πυρήνα της πόλης και των αστικών δήμων, η περιοχή Λευκωσίας εμφανίζει 199 καταγραφές, ο Στρόβολος 52, τα Λατσιά 13 και η Λακατάμεια 12. Στην ύπαιθρο, υψηλές συγκεντρώσεις εμφανίζουν το Παλαιχώρι Μόρφου με 30, η Κάτω Μονή με 29 και η Κακοπετριά και τα Σπήλια με 23 η καθεμία.
Από κλειστό αρχείο σε ανοικτή δημόσια πληροφορία
Η ουσιαστική αλλαγή δεν βρίσκεται μόνο στην ψηφιοποίηση των καταλόγων. Ο πολίτης μπορεί να αναζητήσει οικοδομή ανά περιοχή, ενορία, διεύθυνση, αριθμό φακέλου ή τεμάχιο και να δει την ακριβή θέση της στον χάρτη. Το μητρώο ομαδοποιεί τις εγγραφές σε αστικές περιοχές και κοινότητες και προσφέρει φίλτρα ανά κατηγορία.
Πρόκειται για κρίσιμο βήμα διαφάνειας, επειδή η πληροφορία γύρω από τις επικίνδυνες οικοδομές ήταν μέχρι σήμερα κατακερματισμένη ανάμεσα σε πρώην αρμόδιες αρχές, δήμους και την Επαρχιακή Διοίκηση.
Ο ΕΟΑ αναφέρει ότι ο αρμόδιος τομέας πραγματοποιεί επιτόπιους ελέγχους και αξιολογεί τόσο τις υποθέσεις που παραδόθηκαν στον Οργανισμό στις 30 Απριλίου 2025 όσο και κάθε νέα περίπτωση. Το μητρώο χαρακτηρίζεται «ζωντανό» και ενημερώνεται αυτόματα όταν προκύπτουν νέα στοιχεία.
Η διαφάνεια αυξάνει και την ευθύνη
Η δημόσια χαρτογράφηση δημιουργεί ένα νέο επίπεδο λογοδοσίας. Οι ιδιοκτήτες γνωρίζουν ότι ο χαρακτηρισμός είναι ορατός, οι περίοικοι μπορούν να ενημερωθούν για τον κίνδυνο και οι αρχές αποκτούν ενιαία εικόνα για τον σχεδιασμό προτεραιοτήτων.
Παράλληλα, η δημοσιοποίηση δεν λύνει από μόνη της το πρόβλημα. Η ασφάλιση μιας οικοδομής, η επιβολή μέτρων, η επισκευή ή η κατεδάφιση απαιτούν διοικητικές διαδικασίες, τεχνικές εκθέσεις, συνεργασία με ιδιοκτήτες και συχνά σημαντικούς οικονομικούς πόρους.
Υπάρχει επίσης ανάγκη για προσεκτική διαχείριση των δεδομένων, ώστε η ακρίβεια των εγγραφών να συμβαδίζει με την ταχύτητα ενημέρωσης. Ένα δημόσιο μητρώο αποκτά αξία μόνο όταν οι αλλαγές στην πραγματική κατάσταση μιας οικοδομής περνούν έγκαιρα και στο ψηφιακό σύστημα.
Strategist View
Το νέο εργαλείο είναι παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η ψηφιακή διακυβέρνηση μπορεί να μετατρέψει ένα αόρατο διοικητικό πρόβλημα σε μετρήσιμη δημόσια πολιτική. Οι 712 καταγραφές δεν είναι απλώς ένας κατάλογος. Είναι χάρτης κινδύνου, βάση για κατανομή πόρων και μηχανισμός πίεσης για ταχύτερη δράση.
Η πραγματική δοκιμασία αρχίζει τώρα: πόσες από τις επικίνδυνες οικοδομές θα ασφαλιστούν, θα επισκευαστούν ή θα πάψουν να αποτελούν απειλή. Η διαφάνεια δεν αντικαθιστά την εφαρμογή, αλλά κάνει πλέον την αδράνεια πολύ πιο δύσκολο να κρυφτεί.
Το Ενεργό Μητρώο Επικίνδυνων Οικοδομών του ΕΟΑ Λευκωσίας είναι διαθέσιμο δημόσια και περιλαμβάνει αναζήτηση, αναλυτικούς πίνακες και διαδραστικό χάρτη.