- Το Hellas-Space 2.0 διαθέτει προϋπολογισμό €350 εκατ. και περίοδο υλοποίησης από το 2026 έως το 2031.
- Οι νέες δυνατότητες θα υπηρετούν πολιτική προστασία, επιτήρηση, ναυτιλία και ασφαλείς επικοινωνίες.
- Το κρίσιμο στοίχημα είναι η ελληνική προστιθέμενη αξία, ώστε η επένδυση να δημιουργήσει μόνιμη τεχνογνωσία και παραγωγική βάση.
Η Ελλάδα βάζει σε τροχιά μια επένδυση €350 εκατ. με στόχο να αποκτήσει δικές της κρίσιμες διαστημικές δυνατότητες και ισχυρότερη θέση στη νέα ευρωπαϊκή οικονομία του Διαστήματος. Το Hellas-Space 2.0 δεν περιορίζεται στην αγορά δορυφόρων. Συνδέει την πολιτική προστασία, την επιτήρηση συνόρων, τη ναυτιλία, τις ασφαλείς επικοινωνίες και την εγχώρια βιομηχανία σε ένα ενιαίο στρατηγικό πρόγραμμα.
Το έργο εντάχθηκε στο Ταμείο Ανάκαμψης με συνολικό προϋπολογισμό €350 εκατ. και προβλέπεται να αναπτυχθεί την περίοδο 2026-2031. Αποτελεί τη δεύτερη φάση του ελληνικού προγράμματος μικροδορυφόρων και φιλοδοξεί να διασφαλίσει τη συνέχεια των υποδομών που ήδη δημιουργούνται.
Επτά άξονες για ένα εθνικό σύστημα σε τροχιά
Ο σχεδιασμός καλύπτει τουλάχιστον επτά βασικές ενότητες, από οπτικούς και θερμικούς δορυφόρους μέχρι ασφαλείς επικοινωνίες και υποδομές αξιοποίησης δεδομένων. Μεταξύ των προβλεπόμενων επενδύσεων περιλαμβάνονται:
- €60-70 εκατ. για οπτικούς δορυφόρους πολύ υψηλής ανάλυσης.
- €60-70 εκατ. για θερμική παρατήρηση, με ιδιαίτερη αξία στον έγκαιρο εντοπισμό πυρκαγιών.
- €45-50 εκατ. για παρακολούθηση ραδιοσυχνοτήτων και εντοπισμό παράνομων εκπομπών.
- €35-45 εκατ. για μικροδορυφόρους επιθεώρησης και εξυπηρέτησης αντικειμένων σε τροχιά.
- €17-23 εκατ. για ασφαλείς δορυφορικές επικοινωνίες και πλοήγηση.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη δοκιμές ελληνικών τεχνολογιών στο Διάστημα και υποδομές για τη διαχείριση και εμπορική αξιοποίηση δορυφορικών δεδομένων.
Γιατί το Διάστημα είναι πλέον υποδομή εθνικής ασφάλειας
Οι δορυφορικές υπηρεσίες δεν αποτελούν πια ένα εξειδικευμένο τεχνολογικό πεδίο. Επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία του κράτους, την έγκαιρη προειδοποίηση για φυσικές καταστροφές, την παρακολούθηση της ναυσιπλοΐας, τον εντοπισμό παράνομων δραστηριοτήτων και τη διατήρηση ασφαλών επικοινωνιών σε περιόδους κρίσης.
Για μια χώρα με εκτεταμένη ακτογραμμή, χιλιάδες νησιά και στρατηγική θέση στην Ανατολική Μεσόγειο, η πρόσβαση σε δεδομένα υψηλής ακρίβειας έχει άμεση γεωπολιτική αξία. Όποιος ελέγχει τον χρόνο συλλογής, την ποιότητα και τη διαθεσιμότητα των δεδομένων μειώνει την εξάρτησή του από τρίτους.
Η θερμική παρατήρηση μπορεί να ενισχύσει αποφασιστικά τον εντοπισμό πυρκαγιών, ακόμη και τη νύχτα. Η παρακολούθηση ραδιοσυχνοτήτων μπορεί να υποστηρίξει την αναγνώριση παράνομων εκπομπών. Οι ασφαλείς δορυφορικές συνδέσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως εφεδρικό δίκτυο όταν οι επίγειες υποδομές βρίσκονται υπό πίεση.
Το βιομηχανικό στοίχημα πίσω από τους δορυφόρους
Ο πιο κρίσιμος όρος του προγράμματος είναι η απαίτηση σημαντικό μέρος του έργου να υλοποιείται στην Ελλάδα. Ο σχεδιασμός προβλέπει τουλάχιστον 50% ελληνικό αντικείμενο σε κάθε έργο, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες η εγχώρια συμμετοχή αναμένεται να ξεπεράσει το 60%.
Εάν ο όρος εφαρμοστεί ουσιαστικά, ελληνικές επιχειρήσεις και ερευνητικά κέντρα θα αποκτήσουν εμπειρία σε εξαρτήματα, υποσυστήματα, συναρμολόγηση, ολοκλήρωση, δοκιμές και λειτουργία αποστολών. Αυτό μπορεί να δημιουργήσει προϊόντα και πνευματική ιδιοκτησία με εξαγωγική προοπτική.
Η Ελλάδα διαθέτει ήδη περισσότερες από 60 επιχειρήσεις στο διαστημικό οικοσύστημα, με έσοδα που εκτιμώνται σε περίπου €500 εκατ. το 2024. Το Hellas-Space 2.0 μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για τη μετάβαση από αποσπασματικά έργα σε μια σταθερή βιομηχανική αλυσίδα.
Strategist View
Η επιτυχία του προγράμματος δεν θα κριθεί από τον αριθμό των δορυφόρων που θα εκτοξευθούν, αλλά από το πόση πραγματική κυριαρχία θα αποκτήσει η Ελλάδα πάνω στα δεδομένα, στην τεχνολογία και στη λειτουργία τους. Αν το κράτος αγοράσει απλώς έτοιμες λύσεις, η επένδυση θα έχει περιορισμένο στρατηγικό βάθος. Αν δημιουργήσει εγχώριες ικανότητες και διαρκή εμπορική αξιοποίηση, μπορεί να αλλάξει τη θέση της χώρας στον ευρωπαϊκό καταμερισμό τεχνολογικής ισχύος.
Το Διάστημα γίνεται ήδη κρίσιμη υποδομή, όπως η ενέργεια, τα δίκτυα και η κυβερνοασφάλεια. Με το Hellas-Space 2.0, η Ελλάδα επιχειρεί να περάσει από τον ρόλο του χρήστη στον ρόλο του παραγωγού και διαχειριστή στρατηγικών δυνατοτήτων.
Τα βασικά στοιχεία του έργου και ο προϋπολογισμός των €350 εκατ. περιλαμβάνονται στην επίσημη σελίδα του Ελλάδα 2.0.