Strategist Ai · AI Takeaways
- Περισσότεροι από 300 εκατ. online καταναλωτές θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν συστηματικά AI agents για αγορές και πληρωμές έως το 2030, σύμφωνα με πρόβλεψη futurists σε έκθεση της Mastercard.
- Η έρευνα σε 26.000 γονείς και εφήβους δείχνει ότι το 27% των εφήβων είναι θετικό σε έναν πλήρως αυτόνομο βοηθό αγορών, έναντι 16% των γονέων.
- Οι επιχειρήσεις θα χρειαστούν μηχαναγνώσιμες πληροφορίες προϊόντων, επαληθεύσιμες πιστοποιήσεις και νέα μοντέλα ταυτοποίησης, συγκατάθεσης και ευθύνης.
- Το 1 στους 10 αποτελεί πρόβλεψη για το 2030 και όχι σημερινό ποσοστό χρήσης, ενώ η έρευνα δεν περιλάμβανε την Κύπρο.
Το επόμενο κύμα του ηλεκτρονικού εμπορίου δεν θα αλλάξει μόνο τον τρόπο με τον οποίο αγοράζουν οι άνθρωποι, αλλά και το ποιος πραγματοποιεί την αγορά. Νέα έκθεση της Mastercard προβλέπει ότι έως το 2030 περισσότεροι από 300 εκατ. online καταναλωτές παγκοσμίως θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν συστηματικά AI agents για να ψωνίζουν και να πληρώνουν εκ μέρους τους.
Η εκτίμηση, που αντιστοιχεί σε περισσότερους από 1 στους 10 online αγοραστές, περιλαμβάνεται στην έκθεση A Short History of the Future of Shopping and Payments. Πρόκειται για πρόβλεψη τεσσάρων futurists και όχι για σημερινό μετρημένο ποσοστό χρήσης.
Οι Magnus Lindkvist, Patrick Dixon, Katja Forbes και Theodora Lau εξετάζουν πώς τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να περάσουν από την αναζήτηση και τη σύσταση προϊόντων στην αυτόνομη εκτέλεση αγορών, μέσα σε όρια που θα έχει θέσει ο καταναλωτής.
Ο νέος πελάτης των επιχειρήσεων μπορεί να είναι λογισμικό
Για το λιανεμπόριο, η μετάβαση στο agentic commerce δημιουργεί έναν νέο τύπο πελάτη: ένα λογισμικό που μπορεί σε δευτερόλεπτα να συγκρίνει τιμές, να αναλύσει κριτικές, να ελέγξει ισχυρισμούς και να επιλέξει προϊόν. Αυτό σημαίνει ότι η ανταγωνιστικότητα δεν θα εξαρτάται μόνο από το πόσο ελκυστική είναι μια ιστοσελίδα για τον άνθρωπο, αλλά και από το κατά πόσο οι πληροφορίες της μπορούν να διαβαστούν και να επαληθευτούν από μηχανές.
Περιγραφές προϊόντων, όροι επιστροφής, διαθεσιμότητα, στοιχεία προέλευσης και πιστοποιήσεις βιωσιμότητας θα πρέπει να είναι δομημένα και μηχαναγνώσιμα. Ένας γενικός ισχυρισμός δεν θα αρκεί, εάν ο agent δεν μπορεί να εντοπίσει το έγγραφο ή το δεδομένο που τον τεκμηριώνει.
Αλλάζει και η λογική των προγραμμάτων επιβράβευσης. Αν η επιλογή προμηθευτή γίνεται από έναν agent βάσει τιμής, αξιοπιστίας και κανόνων που έθεσε ο χρήστης, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να εξηγήσουν την πραγματική αξία των πόντων και των προνομίων με τρόπο που μπορεί να αξιολογηθεί αυτόματα.
Οι νεότεροι καταναλωτές δοκιμάζουν ήδη το μοντέλο
Οι προβλέψεις συνοδεύονται από έρευνα της Mastercard και της Opinium σε 26.000 γονείς και εφήβους ηλικίας 13–18 ετών σε 13 αγορές. Το 27% των εφήβων δηλώνει ότι είναι πιθανό να χρησιμοποιήσει έναν πλήρως AI-controlled βοηθό που προτείνει, επιλέγει και ολοκληρώνει αγορές βάσει προκαθορισμένων κανόνων. Το αντίστοιχο ποσοστό στους γονείς είναι 16%.
Οι έφηβοι χρησιμοποιούν AI εβδομαδιαία για να βρουν την καλύτερη τιμή ή έκπτωση σε ποσοστό 18%, έναντι 10% των γονέων. Παράλληλα, 31% δηλώνει ότι θα εμπιστευόταν περισσότερο μια πρόταση προϊόντος από AI παρά από φίλο και 23% περισσότερο από τη συμβουλή των γονέων του.
Η Κύπρος δεν περιλαμβανόταν στις 13 αγορές του δείγματος. Συνεπώς, τα ευρήματα αποτυπώνουν διεθνείς τάσεις και δεν αποτελούν μέτρηση της στάσης των Κυπρίων καταναλωτών.
Ταυτότητα, συγκατάθεση και ευθύνη
Το τεχνολογικό ερώτημα είναι αν ένας agent μπορεί να ολοκληρώσει μια συναλλαγή. Το επιχειρηματικό και ρυθμιστικό ερώτημα είναι ποιος τον εξουσιοδότησε, με ποιους περιορισμούς και ποιος ευθύνεται όταν κάτι πάει λάθος.
Η έκθεση θεωρεί καθοριστικά τα πλαίσια για ταυτοποίηση, συγκατάθεση, εξουσιοδότηση και κατανομή ευθύνης. Η Theodora Lau εκτιμά ότι έως το 2030 τουλάχιστον τρεις ρυθμιστικές αρχές χωρών της G20 θα έχουν εκδώσει επίσημη καθοδήγηση για την καταχώριση και την εποπτεία AI agents.
Η «πρόθεση πληρωμής» αποκτά έτσι ιδιαίτερη αξία. Το σύστημα θα πρέπει να μπορεί να αποδείξει ότι ο χρήστης επέτρεψε σε έναν agent να αγοράσει συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντος, μέχρι συγκεκριμένο ποσό και υπό συγκεκριμένες συνθήκες.
Οι πρώτες συναλλαγές και το κυπριακό αποτύπωμα
Η Mastercard αναφέρει ότι το agentic commerce έχει ήδη περάσει από τη θεωρία στην πράξη. Νωρίτερα το 2026 ανακοίνωσε την ολοκλήρωση της πρώτης ζωντανής end-to-end agentic συναλλαγής στην Ευρώπη με συνεργάτες της.
Στην Κύπρο, η εταιρεία είχε παρουσιάσει, σε συνεργασία με την Alpha Bank Κύπρου, τη Eurobank Limited και την Τράπεζα Κύπρου, τις πρώτες agentic συναλλαγές σε ρυθμισμένο περιβάλλον μέσω του Mastercard Agent Pay. Σύμφωνα με τη Mastercard, η διαδικασία βασίστηκε σε ρητή συγκατάθεση και σε μηχανισμούς ταυτοποίησης, επαλήθευσης και προστασίας δεδομένων.
Για τράπεζες, fintechs και εμπόρους, το στρατηγικό διακύβευμα δεν είναι απλώς να προσθέσουν ένα νέο κανάλι πληρωμής. Είναι να οικοδομήσουν υποδομές στις οποίες ο καταναλωτής θα εμπιστεύεται ότι ένα λογισμικό ενεργεί μόνο μέσα στα όρια που ο ίδιος έχει εγκρίνει.
Σχετικά άρθρα
- Mastercard: Οι πρώτες agentic συναλλαγές στην Κύπρο μέσω Agent Pay
- Mastercard Athens Innovation Forum: Το μέλλον του οικοσυστήματος πληρωμών
- AI agents και επιχειρησιακός μετασχηματισμός: Η προσέγγιση της Kyndryl
