Συνταξιοδοτικό: Η σιωπηλή αντίδραση της πλειοψηφίας

ΠΑΡΑΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ

Του Κροίσου

Αδικείται (ξανά) η μεσαία τάξη

Δεν είναι εύκολο να ενδιατρίψει κάποιος στις τεχνικές λεπτομέρειες του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Πίσω όμως από τους συντελεστές, τις ασφαλιστικές μονάδες και τις αναλογιστικές μελέτες κρύβεται μια μεγάλη πολιτική επιλογή: ποιοι θα ωφεληθούν περισσότερο από τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση.

Η κυβέρνηση έχει ξεκαθαρίσει ότι βασικός στόχος είναι η ουσιαστική ενίσχυση κυρίως των χαμηλών συντάξεων. Πρόσωπα, ωστόσο, που γνωρίζουν το θέμα και επικοινώνησαν με τη στήλη, επισημαίνουν μια λιγότερο συζητημένη πλευρά: τη μεταχείριση των μεσαίων συντάξεων και όσων κατέβαλαν επί δεκαετίες σημαντικά περισσότερες εισφορές.

Η ανησυχία τους είναι πως πολίτες που εργάστηκαν και εισέφεραν για πολύ περισσότερα χρόνια θα λάβουν αναλογικά μικρότερες αυξήσεις από άλλους με σαφώς χαμηλότερες εισφορές. Με απλά λόγια, οι μεγαλύτερες αυξήσεις θα κατευθυνθούν σε όσους εισέφεραν λιγότερα, ενώ οι μικρότερες σε εκείνους που ήδη θα έπρεπε να λαμβάνουν υψηλότερη σύνταξη.

Βεβαίως, το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων δεν λειτουργεί ως ένας απλός αποταμιευτικός λογαριασμός. Διαθέτει έντονο αναδιανεμητικό χαρακτήρα και αυτό είναι θεμιτό. Μια κοινωνία οφείλει να διασφαλίζει αξιοπρεπές εισόδημα για όσους δεν κατάφεραν να συγκεντρώσουν επαρκείς ασφαλιστικές μονάδες.

Η κοινωνική αλληλεγγύη, όμως, δεν πρέπει να καταλήγει σε μόνιμη τιμωρία των συνεπών ασφαλισμένων.

Το ερώτημα δεν είναι εάν πρέπει να στηριχθούν οι χαμηλοσυνταξιούχοι. Πρέπει και μάλιστα ουσιαστικά. Το ερώτημα είναι εάν η νέα οικονομική δυνατότητα του Ταμείου θα κατανεμηθεί δίκαια και σε όσους βρίσκονται στη μεγάλη ενδιάμεση κατηγορία. Πηγές της στήλης θεωρούν ότι ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στις συντάξεις μεταξύ €850 και €1.600, που δεν μπορούν να χαρακτηριστούν υψηλές, ιδιαίτερα με το σημερινό κόστος ζωής.

Οι ίδιοι συνταξιούχοι συνήθως δεν δικαιούνται το επίδομα χαμηλοσυνταξιούχου, τη λεγόμενη «μικρή επιταγή». Η στήριξη αυτή λειτουργεί με εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, προσφέροντας πρόσθετο εισόδημα σε όσους βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα.

Το επιχείρημα που καταθέτουν οι επικριτές είναι σαφές: εάν το κράτος επιθυμεί μεγαλύτερη ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων, μπορεί να διευρύνει τη μικρή επιταγή χρησιμοποιώντας έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού. Δεν χρειάζεται κάθε νέα αναδιανομή να χρηματοδοτείται από τις εισφορές των υπολοίπων ασφαλισμένων.

Οι αριθμοί εξηγούν και την πολιτική διάσταση. Σε πρόσφατο κυβερνητικό απολογισμό καταγράφονταν περίπου 22.400 νοικοκυριά στο σχετικό σχέδιο, ενώ οι δικαιούχοι συντάξεων του Ταμείου υπολογίζονται συνολικά γύρω στις 160.000. Τα δύο μεγέθη δεν είναι απολύτως συγκρίσιμα, αφού το πρώτο αφορά νοικοκυριά και το δεύτερο πρόσωπα, αλλά αποτυπώνουν το εύρος της μεγάλης κατηγορίας που βρίσκεται εκτός του επιδόματος.

Και ποιος εκπροσωπεί αυτή την κατηγορία στον κοινωνικό διάλογο;

Οι συντεχνίες ΣΕΚ και ΠΕΟ επικεντρώνονται κυρίως στην ενίσχυση των χαμηλών συντάξεων. Οι εργοδοτικές οργανώσεις ΟΕΒ και ΚΕΒΕ ενδιαφέρονται πρωτίστως να μη δημιουργηθεί νέα επιβάρυνση μέσω αύξησης των εισφορών. Η δίκαιη μεταχείριση της μεσαίας κατηγορίας των ασφαλισμένων φαίνεται να μένει χωρίς ισχυρό συνήγορο.

Η κυβέρνηση επιμένει ότι η μεταρρύθμιση θα ενισχύσει τόσο τις χαμηλές όσο και τις μεσαίες συντάξεις. Μέχρι όμως να παρουσιαστούν οι τελικοί πίνακες, τα ποσοστά και τα πραγματικά ποσά, η συζήτηση παραμένει θολή.

Η μεσαία τάξη μπορεί σήμερα να αντιδρά σιωπηλά. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αντιλαμβάνεται την αδικία. Και αν δεν την αντιλαμβάνεται ακόμη μέσα στις τεχνικές λεπτομέρειες, θα την καταλάβει όταν δει την πρώτη νέα σύνταξη.

Γιατί τότε η μεταρρύθμιση θα πάψει να είναι εξαγγελία και θα μετατραπεί σε αριθμητική. Και οι αριθμοί δεν σιωπούν.

Κροίσος

The post Συνταξιοδοτικό: Η σιωπηλή αντίδραση της πλειοψηφίας appeared first on moneymatters.cy.

Διαβάστε Περισσότερα...