Σοβαρές διεργασίες βρίσκονται σε εξέλιξη στο εσωτερικό του NATO σχετικά με πιθανή εμπλοκή της συμμαχίας στα Στενά του Ορμούζ, σε περίπτωση που ο αποκλεισμός της κρίσιμης θαλάσσιας οδού συνεχιστεί και μετά τις αρχές Ιουλίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, το NATO εξετάζει σενάρια που θα μπορούσαν να διευκολύνουν τη διέλευση εμπορικών πλοίων από την περιοχή, η οποία παραμένει αποκλεισμένη μετά την κλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν.
Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει έντονα τη σύνοδο των ηγετών της συμμαχίας στην Άγκυρα στις 7 και 8 Ιουλίου, με αρκετά κράτη μέλη να θεωρούν ότι η παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας απειλεί πλέον όχι μόνο την περιφερειακή ασφάλεια αλλά και τη σταθερότητα της παγκόσμιας οικονομίας.
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη, καθώς μέσω αυτών διακινείται περίπου το 20% των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και LNG. Η παρατεταμένη αναστολή της κυκλοφορίας έχει ήδη οδηγήσει σε νέα άνοδο των τιμών ενέργειας και σε αναθεωρήσεις προς τα κάτω των προβλέψεων ανάπτυξης σε Ευρώπη και Ασία.
Ωστόσο, το NATO παραμένει βαθιά διχασμένο ως προς το ενδεχόμενο άμεσης εμπλοκής. Για να ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση απαιτείται ομοφωνία και μέχρι στιγμής αυτή δεν φαίνεται να υπάρχει.
Χώρες όπως η Ισπανία έχουν εκφράσει ξεκάθαρα τη διαφωνία τους με τον πόλεμο κατά του Ιράν, με τη Μαδρίτη να έχει ήδη αρνηθεί τη χρήση βάσεων και εναέριου χώρου για επιχειρήσεις των ΗΠΑ. Άλλες ευρωπαϊκές χώρες εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές, φοβούμενες ότι μια αποστολή του NATO στην περιοχή θα μπορούσε να μετατρέψει μια περιφερειακή κρίση σε ευρύτερη στρατιωτική αντιπαράθεση.
Παρά τις δημόσιες επιφυλάξεις, αρκετά κράτη μέλη φέρονται να έχουν ήδη προσφέρει διακριτική υλικοτεχνική υποστήριξη προς τις αμερικανικές επιχειρήσεις στην περιοχή, ενώ παράλληλα Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο επεξεργάζονται ξεχωριστό σχέδιο ασφαλείας για την προστασία της ναυσιπλοΐας μετά από πιθανή αποκλιμάκωση.
Το παρασκήνιο αποτυπώνει και τις αυξανόμενες εντάσεις ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και ορισμένους Ευρωπαίους συμμάχους. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump έχει επανειλημμένα επικρίνει ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επειδή δεν ανταποκρίθηκαν στις πιέσεις για ενεργότερη συμμετοχή στην κρίση, ενώ η ανακοίνωση για αποχώρηση 5.000 Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία ερμηνεύτηκε από αρκετούς αναλυτές ως σαφές πολιτικό μήνυμα προς το Βερολίνο.
Μέχρι στιγμής, πάντως, σύμφωνα με το Bloomberg, οι ΗΠΑ δεν έχουν καταθέσει επίσημο αίτημα για ενεργοποίηση του NATO στα Στενά του Ορμούζ. Παρ’ όλα αυτά, διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι όσο παρατείνεται ο αποκλεισμός και αυξάνεται το οικονομικό κόστος, τόσο ενισχύονται οι φωνές εντός της συμμαχίας που θεωρούν αναπόφευκτη κάποια μορφή παρέμβασης.
Strategist Insight
Η συζήτηση για πιθανή παρουσία του NATO στα Στενά του Ορμούζ δείχνει ότι η κρίση έχει ήδη ξεπεράσει τα στενά όρια μιας περιφερειακής σύγκρουσης. Το πραγματικό διακύβευμα δεν είναι μόνο στρατιωτικό αλλά κυρίως γεωοικονομικό. Αν ο αποκλεισμός συνεχιστεί, η πίεση στις αγορές ενέργειας, στις μεταφορές και στον πληθωρισμό ενδέχεται να οδηγήσει τη Δύση σε αποφάσεις που μέχρι πριν από λίγους μήνες θεωρούνταν πολιτικά αδιανόητες.