Η Κυβέρνηση της Γροιλανδίας ανέβαλε την προγραμματισμένη ερευνητική γεώτρηση πετρελαίου στην ανατολική πλευρά του νησιού, κρίνοντας ότι δεν υπάρχει επαρκής χρόνος για την ολοκλήρωση των απαιτούμενων διοικητικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών αξιολογήσεων.
Η απόφαση αφορά το πετρελαϊκό έργο στη χερσαία λεκάνη του Jameson Land, στην περιοχή που στα γροιλανδικά ονομάζεται Νούναπ Κέκα. Η αμερικανική Greenland Energy και η βρετανική εταίρος της, 80 Mile, σχεδίαζαν να πραγματοποιήσουν την πρώτη ερευνητική γεώτρηση κατά τη χειμερινή περίοδο 2026–2027.
Οι Αρχές ξεκαθάρισαν, ωστόσο, ότι δεν μπορούν να εκδοθούν εγκαίρως οι απαραίτητες εγκρίσεις. Ως εκ τούτου, δεν επιτρέπεται να αρχίσουν ούτε οι προπαρασκευαστικές εργασίες στο πεδίο.
Η εξέλιξη μεταθέτει το εγχείρημα, στην καλύτερη περίπτωση, για τον χειμώνα του 2027, δηλαδή πρακτικά για τη χειμερινή περίοδο 2027–2028, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχουν προηγουμένως ολοκληρωθεί όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες. Η μετάθεση δεν ισοδυναμεί με τελική έγκριση της γεώτρησης.
Γιατί σταμάτησε η διαδικασία
Η Κυβέρνηση της Γροιλανδίας ανέφερε ότι το έργο είναι αρκετά σύνθετο και απαιτεί εκτενέστερη εξέταση από αυτήν που επέτρεπε το χρονοδιάγραμμα των εταιρειών.
Μεταξύ άλλων, πρέπει να υποβληθούν και να αξιολογηθούν περιβαλλοντικές και κοινωνικές μελέτες, να ολοκληρωθούν οι τεχνικοί έλεγχοι και να πραγματοποιηθεί η απαιτούμενη δημόσια διαβούλευση. Η απομακρυσμένη τοποθεσία, οι ακραίες αρκτικές συνθήκες και η περιβαλλοντική ευαισθησία της περιοχής αυξάνουν τη δυσκολία της αδειοδότησης.
Οι Αρχές κάλεσαν τις εμπλεκόμενες εταιρείες να αναθεωρήσουν τόσο τον σχεδιασμό όσο και το χρονοδιάγραμμα του έργου. Η 80 Mile, η οποία κατέχει τις σχετικές άδειες και ηγείται της διαδικασίας αδειοδότησης, ενημερώθηκε ότι απαιτείται πιο ολοκληρωμένη εξέταση πριν επιτραπεί οποιαδήποτε γεωτρητική δραστηριότητα.
Η Greenland Energy είναι επενδυτής και δυνητικός διαχειριστής του έργου, αλλά δεν διαθέτει αυτοτελές δικαίωμα να προχωρήσει χωρίς τις εγκρίσεις των τοπικών Αρχών.
Εξοπλισμός έφθασε πριν δοθούν οι άδειες
Η αντιπαράθεση εντάθηκε όταν εξοπλισμός που προοριζόταν για την προετοιμασία της γεώτρησης μεταφέρθηκε στο αεροδρόμιο Νερλερίτ Ινάατ, το οποίο εξυπηρετεί τον απομακρυσμένο οικισμό Ιτοκορτουρμίιτ.
Η μεταφορά πραγματοποιήθηκε χωρίς να έχουν εξασφαλιστεί όλες οι αναγκαίες άδειες για τις σχετικές εφοδιαστικές δραστηριότητες. Η Κυβέρνηση εξέδωσε αυστηρή προειδοποίηση, υπογραμμίζοντας ότι ακόμη και οι εργασίες μεταφοράς και προετοιμασίας πρέπει να εγκρίνονται προηγουμένως.
Οι τοπικές Αρχές αποφάσισαν ότι δεν θα ήταν αναλογικό να απαιτήσουν την απομάκρυνση του εξοπλισμού. Τα υλικά μπορούν να παραμείνουν αποθηκευμένα στο αεροδρόμιο, αλλά δεν επιτρέπεται να μεταφερθούν προς την περιοχή της γεώτρησης μέχρι να ληφθούν οι απαραίτητες εγκρίσεις.
Η εταιρεία αναγνώρισε το λάθος και ζήτησε συγγνώμη. Το περιστατικό, όμως, ενίσχυσε τις αντιδράσεις κατοίκων και πολιτικών παραγόντων, οι οποίοι θεωρούν ότι επιχειρήθηκε να δημιουργηθεί τετελεσμένο πριν από την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας.
Ένα έργο σε προστατευόμενη και ευαίσθητη περιοχή
Το Jameson Land αποτελεί μια ιδιαίτερα ευαίσθητη αρκτική περιοχή, με υγροτόπους, σπάνια πτηνά και πληθυσμούς μοσχοβοδιών. Τα ζώα αυτά έχουν οικονομική και πολιτιστική σημασία για τις τοπικές κοινότητες και τους κυνηγούς της ανατολικής Γροιλανδίας.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες πρέπει να εξετάσουν κατά πόσο η γεώτρηση, η μεταφορά βαρέος εξοπλισμού, οι εγκαταστάσεις υποστήριξης και η αυξημένη ανθρώπινη δραστηριότητα μπορούν να προκαλέσουν μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στο οικοσύστημα.
Το έργο εγείρει επιπλέον ερωτήματα επειδή μέρος της σχεδιαζόμενης δραστηριότητας συνδέεται με προστατευόμενο υγρότοπο διεθνούς σημασίας. Επομένως, η περιβαλλοντική αξιολόγηση δεν περιορίζεται στο ίδιο το σημείο της γεώτρησης, αλλά πρέπει να εξετάσει ολόκληρη την αλυσίδα μεταφορών και υποδομών.
Οι παλαιές άδειες και το πετρελαϊκό μορατόριουμ
Η Γροιλανδία αποφάσισε το 2021 να σταματήσει την έκδοση νέων αδειών έρευνας και εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου, επικαλούμενη περιβαλλοντικούς, κλιματικούς και οικονομικούς λόγους.
Οι τρεις άδειες της περιοχής Jameson Land, ωστόσο, είχαν εκδοθεί πριν από την αλλαγή πολιτικής, το 2015 και το 2019. Ως εκ τούτου, διατηρήθηκαν στο υφιστάμενο κανονιστικό πλαίσιο και δεν ακυρώθηκαν αυτομάτως από το μορατόριουμ.
Η ισχύς τους δεν σημαίνει ότι οι εταιρείες έχουν ανεπιφύλακτο δικαίωμα να πραγματοποιήσουν γεώτρηση. Κάθε επιμέρους δραστηριότητα εξακολουθεί να απαιτεί τεχνική, περιβαλλοντική και κοινωνική έγκριση.
Οι άδειες αναμένεται να εκπνεύσουν στα τέλη του 2028, γεγονός που αφήνει περιορισμένα περιθώρια για νέες αναβολές. Εάν η πρώτη γεώτρηση μεταφερθεί στη χειμερινή περίοδο 2027–2028, η κοινοπραξία θα έχει ελάχιστο χρόνο για να αξιολογήσει τα αποτελέσματα και να αποφασίσει τα επόμενα βήματα.
Μεγάλοι ισχυρισμοί, χωρίς επιβεβαιωμένα αποθέματα
Η αδειοδοτημένη έκταση καλύπτει περίπου 2 εκατ. στρέμματα αγγλοσαξονικής μέτρησης, ή περισσότερα από 8.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Εκπρόσωποι της Greenland Energy έχουν υποστηρίξει ότι η περιοχή θα μπορούσε να περιέχει πετρέλαιο εξαιρετικά μεγάλης αξίας.
Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί πρέπει, ωστόσο, να αντιμετωπίζονται με ιδιαίτερη επιφύλαξη. Η Greenland Energy βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της έρευνας, δεν διαθέτει αποδεδειγμένα αποθέματα και δεν έχει έσοδα από παραγωγή στη Γροιλανδία.
Η ύπαρξη ενός γεωλογικά υποσχόμενου πετρελαϊκού συστήματος δεν αποδεικνύει ότι υπάρχουν εμπορικά αξιοποιήσιμες ποσότητες. Ακόμη και αν εντοπιστούν υδρογονάνθρακες, η ανάπτυξή τους θα εξαρτηθεί από το κόστος, τις υποδομές, τις τιμές του πετρελαίου και τις περιβαλλοντικές εγκρίσεις.
Η γεωπολιτική διάσταση
Η υπόθεση αποκτά ευρύτερη πολιτική βαρύτητα λόγω των επανειλημμένων δηλώσεων του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, για την απόκτηση ελέγχου στη Γροιλανδία.
Η αμερικανική εταιρεία έχει συνδεθεί δημοσίως με πρόσωπα από τον πολιτικό και επιχειρηματικό κύκλο του Τραμπ. Αυτό έχει ενισχύσει την καχυποψία γύρω από το έργο, χωρίς όμως να αποτελεί από μόνο του απόδειξη ότι η γεώτρηση είναι τμήμα επίσημου σχεδίου της αμερικανικής Κυβέρνησης.
Για τη Γροιλανδία, το βασικό διακύβευμα είναι η δυνατότητα να αποφασίζει η ίδια για τους φυσικούς της πόρους. Η αυξανόμενη διεθνής ζήτηση για πετρέλαιο, κρίσιμα ορυκτά και στρατηγικές υποδομές μετατρέπει το νησί σε πεδίο ανταγωνισμού ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ευρώπη και άλλες μεγάλες δυνάμεις.
Η απάντηση της εταιρείας
Η Greenland Energy δήλωσε ότι παραμένει προσηλωμένη στην υπεύθυνη ανάπτυξη του προγράμματος και ότι θα συμμορφωθεί πλήρως με την κανονιστική διαδικασία της Γροιλανδίας.
Η εταιρεία ανέφερε ότι, μαζί με την 80 Mile, θα αξιοποιήσει την πρόσθετη περίοδο για να βελτιώσει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό, την εφοδιαστική αλυσίδα, τις υποδομές και τις σχέσεις με τις τοπικές κοινότητες.
Το νέο χρονοδιάγραμμα αποτελεί, πάντως, στόχο της κοινοπραξίας και όχι εγγυημένη ημερομηνία έναρξης. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις μελέτες και τις εγκρίσεις των γροιλανδικών Αρχών.
MoneyMatters Insight
Η αναβολή δείχνει ότι η γεωπολιτική αξία της Γροιλανδίας δεν καταργεί τους τοπικούς κανόνες ούτε μετατρέπει τις εκτιμήσεις για πιθανά κοιτάσματα σε αποδεδειγμένο επενδυτικό περιουσιακό στοιχείο. Το έργο διαθέτει παλαιές άδειες έρευνας, αλλά δεν έχει ακόμη λάβει άδεια γεώτρησης, δεν διαθέτει επιβεβαιωμένα αποθέματα και καλείται να λειτουργήσει σε ένα από τα ακριβότερα και περιβαλλοντικά πιο ευαίσθητα μέρη του πλανήτη. Για τους επενδυτές, η υπόθεση αποτελεί υπενθύμιση ότι στον αρκτικό ενεργειακό τομέα ο αδειοδοτικός, πολιτικός και τεχνικός κίνδυνος μπορεί να είναι εξίσου σημαντικός με τη γεωλογία.
The post Γροιλανδία: «Παγώνει» η αμφιλεγόμενη γεώτρηση – Στο μικροσκόπιο άδειες, περιβάλλον και γεωπολιτική appeared first on moneymatters.cy.
