- Η NAVTEX για την επανέναρξη των βυθομετρήσεων του GSI αναμένεται εντός των επόμενων εβδομάδων, με τις εργασίες να αναλαμβάνονται από γαλλικό πλοίο.
- Η είσοδος της Meridiam ενισχύει την κεφαλαιακή, τεχνική και διπλωματική διάσταση του έργου, χωρίς να εξαφανίζει τους κινδύνους.
- Παραμένουν ανοικτά η επικαιροποιημένη αξιολόγηση της ΕΤΕπ, το τελικό κόστος και η εξασφάλιση πρόσθετης χρηματοδότησης εάν αυξηθεί ο προϋπολογισμός.
Σε επιχειρησιακή επανεκκίνηση οδηγείται η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, με γαλλικό ερευνητικό πλοίο να αναλαμβάνει τις νέες βυθομετρήσεις και τη σχετική NAVTEX να αναμένεται εντός των επόμενων εβδομάδων. Η εξέλιξη αποτελεί το πρώτο κρίσιμο τεστ μετά την είσοδο της γαλλικής Meridiam στον Great Sea Interconnector.
Ο υπουργός Ενέργειας της Κύπρου Μιχάλης Δαμιανός, μιλώντας στο ΡΙΚ, ανέφερε ότι οι εργασίες θα ξεκινήσουν μόλις το σκάφος είναι έτοιμο. Η επιλογή γαλλικού πλοίου δεν είναι απλώς τεχνική λεπτομέρεια. Προσθέτει μια σαφή γεωπολιτική διάσταση σε ένα έργο που είχε βρεθεί αντιμέτωπο με τουρκικές αντιδράσεις κατά την προηγούμενη προσπάθεια θαλάσσιων ερευνών.
Τι προβλέπεται να γίνει τώρα
| Επόμενο βήμα | Τι σημαίνει |
|---|---|
| Έκδοση NAVTEX | Δέσμευση της θαλάσσιας περιοχής για την ασφαλή διεξαγωγή ερευνών. |
| Κινητοποίηση γαλλικού πλοίου | Επανέναρξη των βυθομετρικών και γεωφυσικών ερευνών στη διαδρομή του καλωδίου. |
| Ολοκλήρωση δεδομένων βυθού | Ακριβέστερη χάραξη, τεχνικός σχεδιασμός και εκτίμηση κινδύνων εγκατάστασης. |
| Επικαιροποίηση χρηματοδότησης | Νέα αποτίμηση κόστους και έλεγχος της τραπεζικής βιωσιμότητας του έργου. |
Οι θαλάσσιες έρευνες καταγράφουν το ανάγλυφο, τη σύσταση και τα πιθανά εμπόδια του βυθού. Τα δεδομένα είναι απαραίτητα για την τελική χάραξη του υποθαλάσσιου καλωδίου, τον προσδιορισμό του βάθους ταφής και την αποφυγή γεωλογικών ή ανθρωπογενών κινδύνων.
Γιατί η γαλλική παρουσία αλλάζει την εξίσωση
Η είσοδος της Meridiam ως στρατηγικού επενδυτή έχει ενισχύσει το έργο σε τρία επίπεδα. Πρώτον, προσθέτει έναν διεθνή όμιλο υποδομών με μακροχρόνιο επενδυτικό ορίζοντα. Δεύτερον, ενδυναμώνει την προσπάθεια άντλησης κεφαλαίων. Τρίτον, συνδέει πιο άμεσα την υλοποίηση με τη Γαλλία, χώρα που διαθέτει πολιτικό και στρατηγικό βάρος στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο Μιχάλης Δαμιανός συνέδεσε τη νέα κινητικότητα με την παρουσία της Meridiam και τις απευθείας επικοινωνίες του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.
Η γαλλική εμπλοκή αυξάνει το διπλωματικό κόστος μιας νέας παρεμπόδισης, δεν εγγυάται όμως από μόνη της ότι δεν θα υπάρξει ένταση. Αθήνα και Λευκωσία δηλώνουν ότι θα δώσουν χώρο στη διπλωματία, διατηρώντας ταυτόχρονα τη θέση ότι οι νόμιμες έρευνες και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να τεθούν υπό αίρεση.
Το προηγούμενο που βαραίνει
Η προηγούμενη φάση ερευνών είχε διακοπεί όταν ιταλικό ερευνητικό πλοίο αντιμετώπισε τουρκική παρεμπόδιση. Το περιστατικό έδειξε ότι το τεχνικό σκέλος του GSI είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη διπλωματία και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
Αυτό σημαίνει ότι η νέα NAVTEX θα αποτελέσει κάτι περισσότερο από ναυτική οδηγία. Θα είναι δοκιμή του συντονισμού Ελλάδας, Κύπρου και Γαλλίας, αλλά και της δυνατότητας του έργου να προχωρήσει χωρίς νέα μακρά αναστολή.
Οι οικονομικές εκκρεμότητες δεν έχουν κλείσει
Η επανέναρξη των ερευνών δεν ισοδυναμεί με πλήρη επίλυση των οικονομικών ζητημάτων. Η αγορά αναμένει την επικαιροποιημένη αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, η οποία θα επηρεάσει τη χρηματοδοτική δομή και το κόστος κεφαλαίου.
Παράλληλα, τυχόν αύξηση του συνολικού προϋπολογισμού θα απαιτήσει νέα κεφάλαια. Οι καθυστερήσεις, οι αλλαγές στον σχεδιασμό, το υψηλότερο κόστος χρηματοδότησης και οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι μπορούν να αυξήσουν το τελικό τίμημα. Το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιο μέρος θα καλυφθεί από επενδυτές, ποιο από ευρωπαϊκά εργαλεία και ποιο ενδέχεται να ανακτηθεί μέσω ρυθμιζόμενων χρεώσεων.
Τι διακυβεύεται για την Κύπρο
Η Κύπρος παραμένει το τελευταίο πλήρως απομονωμένο ηλεκτρικό σύστημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η διασύνδεση μπορεί να δημιουργήσει δυνατότητα εισαγωγών σε περιόδους ανεπάρκειας, να διευκολύνει μεγαλύτερη διείσδυση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και να περιορίσει τις περικοπές φωτοβολταϊκής παραγωγής.
Τα οφέλη, όμως, εξαρτώνται από το κόστος και τη χρήση της υποδομής. Ένα καλώδιο μεγάλης χωρητικότητας δεν είναι αυτόματα οικονομικά αποδοτικό. Χρειάζεται ανταγωνιστική τιμολόγηση ηλεκτρικής ενέργειας, επαρκής αξιοποίηση και σαφής κατανομή κινδύνων ώστε οι καταναλωτές να μην επωμιστούν δυσανάλογο βάρος.
MoneyMatters View: Η θάλασσα είναι το πρώτο πραγματικό τεστ
Η επιστροφή ερευνητικού πλοίου στη θάλασσα θα είναι η πρώτη απτή ένδειξη ότι ο GSI πέρασε από τις συμφωνίες στην εκτέλεση. Η είσοδος της Meridiam και η γαλλική παρουσία βελτιώνουν την αξιοπιστία του έργου, αλλά η επενδυτική απόφαση θα κριθεί από τρία πράγματα: την απρόσκοπτη ολοκλήρωση των ερευνών, τη χρηματοδοτική βιωσιμότητα και τον σαφή επιμερισμό του κόστους.
Η Κύπρος χρειάζεται ενεργειακή ασφάλεια και άρση της απομόνωσης. Χρειάζεται όμως εξίσου διαφάνεια για το τελικό κόστος, τα αναμενόμενα οφέλη και τους κινδύνους. Το γαλλικό πλοίο μπορεί να ξεκλειδώσει την επόμενη φάση. Δεν αρκεί από μόνο του για να κλείσει τον οικονομικό λογαριασμό.
The post GSI: Με γαλλικό πλοίο ξαναρχίζουν οι έρευνες για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου appeared first on moneymatters.cy.
