Η AI μπορεί να μεγαλώσει το χάσμα στην οικονομία

Η τεχνητή νοημοσύνη υπόσχεται μεγαλύτερη παραγωγικότητα, χαμηλότερο λειτουργικό κόστος και ταχύτερη ανάπτυξη. Όμως, πίσω από αυτή την αισιόδοξη εικόνα, αρχίζει να διαμορφώνεται ένας διαφορετικός κίνδυνος: όσοι έχουν ήδη κεφάλαια, υποδομές και ανθρώπινο δυναμικό μπορεί να προχωρήσουν πολύ πιο γρήγορα από όλους τους υπόλοιπους.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης προειδοποίησαν ότι η AI μπορεί να διευρύνει τις οικονομικές ανισότητες ανάμεσα σε χώρες, επιχειρήσεις και εργαζόμενους, αν η πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια, ψηφιακές υποδομές και δεξιότητες δεν γίνει πιο ισότιμη.

Το ερώτημα επομένως δεν είναι πλέον μόνο ποιος θα χρησιμοποιήσει την AI.

Είναι ποιος μπορεί πραγματικά να την αξιοποιήσει σε κλίμακα.

Η μεγάλη υπόσχεση της παραγωγικότητας

Οι αριθμοί εξηγούν γιατί η AI έχει γίνει κεντρικό οικονομικό ζήτημα.

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι η αποτελεσματική υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσε να προσθέσει έως και 0,5 ποσοστιαία μονάδα στην ετήσια παγκόσμια ανάπτυξη μεσοπρόθεσμα.

Ο ΟΟΣΑ εκτιμά ακόμη μεγαλύτερη επίδραση σε επίπεδο παραγωγικότητας, υπολογίζοντας ότι η AI θα μπορούσε να προσθέσει από 0,4 έως 1,2 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως στην αύξηση της παραγωγικότητας στις χώρες-μέλη του.

Αν αυτά τα σενάρια επαληθευτούν, η AI θα μπορούσε να γίνει μία από τις σημαντικότερες τεχνολογίες ενίσχυσης της παραγωγικότητας των τελευταίων δεκαετιών.

Όμως υπάρχει ένα σημαντικό «αλλά».

Η πραγματική χρήση της μέσα στις επιχειρήσεις παραμένει πολύ πιο περιορισμένη από όσο δείχνει η καθημερινή χρήση εργαλείων AI από καταναλωτές.

Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει ότι υπάρχει μεγάλη απόσταση ανάμεσα στην έκθεση στην τεχνολογία και στην πραγματική της ενσωμάτωση στις βασικές λειτουργίες μιας επιχείρησης.

Μεγάλες εταιρείες μπροστά, μικρές επιχειρήσεις πίσω

Εδώ αρχίζει να δημιουργείται το πρώτο μεγάλο οικονομικό χάσμα.

Οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν περισσότερα κεφάλαια για να αγοράσουν υπολογιστική ισχύ, να προσλάβουν εξειδικευμένο προσωπικό, να ενσωματώσουν εργαλεία AI στα συστήματά τους και να πειραματιστούν χωρίς να διακινδυνεύουν την καθημερινή τους λειτουργία.

Οι μικρές επιχειρήσεις συχνά δεν έχουν αυτή την πολυτέλεια.

Στοιχεία που παρουσίασε ο ΟΟΣΑ δείχνουν ότι η χρήση AI στις μικρές επιχειρήσεις αυξήθηκε από 7% το 2023 σε 17% το 2024. Στις μεγάλες επιχειρήσεις, όμως, η χρήση είχε ήδη φθάσει στο 52%.

Αυτό σημαίνει ότι, παρότι η υιοθέτηση αυξάνεται παντού, η απόσταση μπορεί να μεγαλώνει αντί να μικραίνει.

Και αν η AI αρχίσει να δίνει πραγματική ώθηση στην παραγωγικότητα, τότε η διαφορά αυτή μπορεί να μεταφραστεί σε ακόμα μεγαλύτερη απόσταση σε κέρδη, ταχύτητα ανάπτυξης και ανταγωνιστικότητα.

Δεν αρκεί ένα chatbot

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη στη δημόσια συζήτηση είναι ότι η χρήση AI ταυτίζεται με τη χρήση ενός chatbot.

Για μια επιχείρηση όμως, η πραγματική αξία αρχίζει όταν η AI ενσωματώνεται σε διαδικασίες όπως οι πωλήσεις, η εξυπηρέτηση πελατών, τα οικονομικά, η παραγωγή, τα logistics και η ανάλυση δεδομένων.

Αυτό απαιτεί πολύ περισσότερα από μία συνδρομή σε ένα εργαλείο.

Χρειάζονται σωστά δεδομένα, ψηφιακές υποδομές, κυβερνοασφάλεια, εκπαιδευμένο προσωπικό και σαφείς διαδικασίες.

Γι’ αυτό και η διαφορά ανάμεσα σε μια μικρή εταιρεία και έναν διεθνή όμιλο μπορεί να γίνει ακόμη μεγαλύτερη.

Η AI μπορεί να χωρίσει και τις χώρες

Το δεύτερο μεγάλο χάσμα αφορά τις ίδιες τις οικονομίες.

Οι χώρες που διαθέτουν φθηνή και επαρκή ενέργεια, ισχυρά δίκτυα, data centers, γρήγορες τηλεπικοινωνίες και εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό έχουν πολύ μεγαλύτερη πιθανότητα να αξιοποιήσουν την AI παραγωγικά.

Αντίθετα, χώρες με αδύναμες ψηφιακές υποδομές ή ακριβή ενέργεια κινδυνεύουν να μείνουν πίσω.

Το ΔΝΤ επισημαίνει ότι για πολλές αναπτυσσόμενες οικονομίες το κρίσιμο ερώτημα είναι αν θα μπορέσουν πραγματικά να υιοθετήσουν και να διαδώσουν την τεχνολογία.

Η AI, επομένως, μπορεί να γίνει κάτι περισσότερο από τεχνολογικό πλεονέκτημα.

Μπορεί να μετατραπεί σε νέο παράγοντα οικονομικής ισχύος.

Και οι εργαζόμενοι δεν επηρεάζονται το ίδιο

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι περίπου 40% των θέσεων εργασίας παγκοσμίως μπορεί να επηρεαστούν από την τεχνητή νοημοσύνη.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το 40% των θέσεων θα χαθεί.

Σημαίνει ότι μεγάλο μέρος της εργασίας μπορεί να αλλάξει, είτε μέσω αυτοματοποίησης είτε μέσω ενίσχυσης της παραγωγικότητας.

Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά τους νέους και τους εργαζόμενους που βρίσκονται στην αρχή της καριέρας τους.

Πολλές entry-level θέσεις βασίζονται σε εργασίες όπως η έρευνα, η σύνταξη βασικών αναφορών, η ανάλυση δεδομένων ή η διοικητική υποστήριξη. Αυτές είναι ακριβώς οι εργασίες που μπορούν να αυτοματοποιηθούν πιο εύκολα.

Το ΔΝΤ προειδοποιεί ότι οι νέοι εργαζόμενοι μπορεί να χάσουν ένα σημαντικό στάδιο εκπαίδευσης στην πράξη, αν η AI αναλάβει τις εργασίες μέσω των οποίων αποκτούσαν εμπειρία.

Από τις υποσχέσεις στις απολύσεις

Η μετάβαση έχει ήδη αρχίσει να φαίνεται σε μεγάλους ομίλους.

Η Barclays ανακοίνωσε περικοπές περίπου 5.000 θέσεων εργασίας, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων τεχνολογία και AI για να μειώσει το κόστος και να αυξήσει τις αποδόσεις. Παράλληλα, eBay και Qualcomm έχουν επίσης συνδεθεί με σημαντικές μειώσεις προσωπικού.

Οι κινήσεις αυτές δείχνουν ότι η AI δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως εργαλείο ανάπτυξης.

Για πολλές εταιρείες είναι και εργαλείο μείωσης κόστους.

Αυτό αλλάζει ριζικά τη συζήτηση.

Τι σημαίνει για μια μικρή οικονομία όπως η Κύπρος

Για την Κύπρο, το ζήτημα έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Η οικονομία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις υπηρεσίες, στον χρηματοοικονομικό τομέα, στις επαγγελματικές υπηρεσίες, στον τουρισμό και στην τεχνολογία — δηλαδή σε κλάδους όπου η AI μπορεί να εφαρμοστεί σχετικά γρήγορα.

Αυτό δημιουργεί σημαντική ευκαιρία για αύξηση της παραγωγικότητας.

Ταυτόχρονα όμως δημιουργεί και κίνδυνο.

Αν οι μεγάλες εταιρείες υιοθετήσουν AI πολύ ταχύτερα από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η απόσταση ανάμεσά τους μπορεί να αυξηθεί.

Το ίδιο ισχύει και για τους εργαζόμενους.

Όσοι γνωρίζουν πώς να χρησιμοποιούν εργαλεία AI παραγωγικά μπορεί να γίνουν πιο πολύτιμοι στην αγορά εργασίας. Όσοι δεν αποκτήσουν αυτές τις δεξιότητες κινδυνεύουν να βρεθούν σε μειονεκτική θέση.

Το πραγματικό στοίχημα

Η μεγάλη οικονομική συζήτηση γύρω από την AI ίσως τελικά δεν αφορά το αν η τεχνολογία θα αυξήσει την παραγωγικότητα.

Οι ενδείξεις δείχνουν ότι μπορεί.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιος θα καρπωθεί αυτή την παραγωγικότητα.

Αν οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις, οι πιο ανεπτυγμένες χώρες και οι πιο εξειδικευμένοι εργαζόμενοι απορροφήσουν το μεγαλύτερο μέρος των κερδών, τότε η AI μπορεί ταυτόχρονα να αυξήσει τον συνολικό πλούτο και να μεγαλώσει τις ανισότητες.

MoneyMatters Insight

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να γίνει ένας από τους μεγαλύτερους μοχλούς παραγωγικότητας της επόμενης δεκαετίας.

Όμως η τεχνολογία από μόνη της δεν δημιουργεί ισότιμη ανάπτυξη.

Η πρόσβαση σε υποδομές, κεφάλαια, ενέργεια και δεξιότητες θα καθορίσει ποιοι θα προχωρήσουν γρηγορότερα και ποιοι θα μείνουν πίσω.

Για τις μικρές επιχειρήσεις, το μήνυμα είναι ιδιαίτερα σημαντικό: το μεγαλύτερο ρίσκο ίσως δεν είναι να επενδύσουν στην AI πολύ νωρίς.

Μπορεί να είναι να την υιοθετήσουν πολύ αργά.

The post Η AI μπορεί να μεγαλώσει το χάσμα στην οικονομία appeared first on moneymatters.cy.

Διαβάστε Περισσότερα...