Σε νέα και σαφώς πιο επικίνδυνη φάση εισέρχεται η σύγκρουση Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, καθώς η ιρανική αεράμυνα ενεργοποιήθηκε στην περιοχή της Τεχεράνης κατά τη διάρκεια της 11ης συνεχόμενης νύχτας αμερικανικών πληγμάτων. Την ίδια ώρα, ο λογαριασμός για την Ουάσιγκτον αυξάνεται με ταχύτητα: ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ υπολόγισε το μέχρι στιγμής κόστος του πολέμου στα 37,5 δισ. δολάρια.
Η νέα επιχείρηση πραγματοποιήθηκε τα ξημερώματα της Τετάρτης, 22 Ιουλίου 2026. Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση ανέφερε ότι έπληξε ιρανικά κέντρα στρατιωτικών επιχειρήσεων, ναυτικές δυνατότητες, υπόστεγα αεροσκαφών, εγκαταστάσεις αποθήκευσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών και στρατιωτικές υποδομές εφοδιασμού. Επισήμως, η CENTCOM δεν προσδιόρισε ότι οι συγκεκριμένοι στόχοι βρίσκονταν μέσα στην ιρανική πρωτεύουσα.
Η ενεργοποίηση της αεράμυνας γύρω από την Τεχεράνη αποτελεί, ωστόσο, σημαντική γεωγραφική διεύρυνση της τελευταίας φάσης των επιχειρήσεων. Διεθνείς αναφορές καταγράφουν εκρήξεις και σε Μπουσέρ, Ανατολικό Αζερμπαϊτζάν, Χαμαντάν, Χορμοζγκάν, Χουζεστάν και Σιστάν-Μπαλουχιστάν, δείχνοντας ότι το αμερικανικό επιχειρησιακό αποτύπωμα εκτείνεται πλέον από τις νότιες ακτές έως το εσωτερικό της χώρας.
Στα 37,5 δισ. δολάρια ο αμερικανικός λογαριασμός
Η στρατιωτική κλιμάκωση συμπίπτει με την πρώτη αναλυτική αποτίμηση του κόστους από την ηγεσία του Πενταγώνου. Καταθέτοντας ενώπιον της Επιτροπής Πιστώσεων της Γερουσίας, ο Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι ο πόλεμος έχει κοστίσει μέχρι σήμερα περίπου 37,5 δισ. δολάρια. Η εκτίμηση είναι αυξημένη σε σχέση με προηγούμενους υπολογισμούς και δεν αποτυπώνει κατ’ ανάγκην όλες τις μακροπρόθεσμες δαπάνες αποκατάστασης βάσεων, αναπλήρωσης πυρομαχικών και συντήρησης της διευρυμένης αμερικανικής παρουσίας.
Οι Ρεπουμπλικανοί προωθούν πακέτο περίπου 95 δισ. δολαρίων, στο οποίο περιλαμβάνονται στρατιωτικές και άλλες κυβερνητικές προτεραιότητες. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει παράλληλα προτείνει αμυντικό προϋπολογισμό 1,5 τρισ. δολαρίων. Ο Χέγκσεθ χαρακτήρισε την πρόσθετη χρηματοδότηση επείγουσα, υποστηρίζοντας ότι χωρίς αυτήν δημιουργούνται κρίσιμα κενά σε αποθέματα και επιχειρησιακές δυνατότητες.
Το ανθρώπινο κόστος αυξάνεται επίσης. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο Κογκρέσο, οι νεκροί Αμερικανοί στρατιωτικοί έχουν φτάσει τους 17. Το Associated Press μετέδωσε, επικαλούμενο Αμερικανό αξιωματούχο, ότι οι τραυματίες ξεπερνούν τους 500, αριθμός υψηλότερος από τις 482 περιπτώσεις που είχαν καταγραφεί στο επίσημο σύστημα του Πενταγώνου λόγω καθυστέρησης στην ενημέρωσή του.
Το μέτωπο των Στενών του Ορμούζ
Η Ουάσιγκτον παρουσιάζει τα πλήγματα ως προσπάθεια περιορισμού της ικανότητας της Τεχεράνης να απειλεί την εμπορική ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ. Παρά τις διαδοχικές επιδρομές, όμως, το Ιράν δεν έχει χάσει τον έλεγχο που ασκεί στη θαλάσσια δίοδο από την οποία, πριν από τον πόλεμο, περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Το Ιράν ανέλαβε την ευθύνη για νέα επίθεση σε δεξαμενόπλοιο, η οποία ανάγκασε το πλήρωμα να εγκαταλείψει το σκάφος. Η CENTCOM ανακοίνωσε ότι, στο πλαίσιο εφαρμογής του αμερικανικού αποκλεισμού, είχε ανακατευθύνει έως την Τρίτη 8 εμπορικά πλοία και είχε ακινητοποιήσει άλλο 1. Η αντιπαράθεση έχει μετατραπεί σε αγώνα φθοράς: οι ΗΠΑ μπορούν να συνεχίσουν τα αεροπορικά πλήγματα, ενώ το Ιράν διατηρεί αρκετές δυνατότητες για να κρατά τη ναυσιπλοΐα υπό πίεση.
Η αβεβαιότητα πέρασε άμεσα στις αγορές. Το Brent κινήθηκε πάνω από τα 92 δολάρια το βαρέλι, ενώ η μέση τιμή της απλής βενζίνης στις ΗΠΑ ανήλθε περίπου στα 4 δολάρια το γαλόνι. Η σύγκρουση δεν περιορίζεται πλέον στο στρατιωτικό πεδίο: μεταφέρει το κόστος της στην ενέργεια, στις μεταφορές, στην ασφάλιση πλοίων και τελικά στον πληθωρισμό.
Η απειλή για νέους στόχους και το διπλωματικό αδιέξοδο
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν ενδιαφέρονται για συνομιλίες μέχρι η Τεχεράνη να προσέλθει σε διαπραγμάτευση «με ουσιαστικό τρόπο». Παράλληλα, προανήγγειλε ότι η επόμενη φάση μπορεί να αγγίξει την περιοχή κοντά στο αποκαλούμενο Pickaxe Mountain, οχυρωμένη υπόγεια τοποθεσία δίπλα σε μία από τις βασικές εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν.
Η ιρανική στρατιωτική ηγεσία προειδοποίησε ότι οποιοδήποτε πλήγμα σε πυρηνικές ή άλλες ευαίσθητες εγκαταστάσεις θα θεωρηθεί μείζων κλιμάκωση. Στο διπλωματικό πεδίο, το Πακιστάν επιχειρεί να αναβιώσει τη μεσολάβηση, χωρίς μέχρι στιγμής ορατή συμφωνία. Η κατάρρευση της προσωρινής εκεχειρίας και η επανάληψη των καθημερινών επιθέσεων έχουν περιορίσει δραστικά τον χώρο για συμβιβασμό.
Η στρατηγική παγίδα της αεροπορικής κλιμάκωσης
Το βασικό στρατηγικό ερώτημα είναι εάν περισσότερα αεροπορικά πλήγματα μπορούν να εξαναγκάσουν το Ιράν σε υποχώρηση. Στις πρώτες 6 εβδομάδες του πολέμου, οι ΗΠΑ είχαν πλήξει περίπου 13.000 στόχους, χωρίς να επιτύχουν την παράδοση της Τεχεράνης ή το πλήρες άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Πολλά σταθερά και εύκολα εντοπίσιμα σημεία έχουν ήδη καταστραφεί, ενώ κινητοί πύραυλοι, drones και μικρές ναυτικές μονάδες μπορούν να διασκορπιστούν και να αποκρυφθούν.
Η ενεργοποίηση της αεράμυνας στην Τεχεράνη αυξάνει το πολιτικό και στρατιωτικό διακύβευμα χωρίς να λύνει το πρόβλημα που βρίσκεται στον πυρήνα της σύγκρουσης. Όσο το Ιράν μπορεί να διαταράσσει τη ναυσιπλοΐα και οι ΗΠΑ συνεχίζουν να απαντούν με καθημερινές επιδρομές, ο πόλεμος κινδυνεύει να εξελιχθεί σε παρατεταμένη αναμέτρηση με ολοένα υψηλότερο οικονομικό, ανθρώπινο και γεωπολιτικό κόστος.
Το άρθρο βασίζεται σε επίσημη ενημέρωση της CENTCOM, στην κατάθεση του Πιτ Χέγκσεθ στη Γερουσία και σε διεθνή ρεπορτάζ του Associated Press.
