Η Κύπρος μπαίνει σε νέο κύκλο ενεργειακής ακρίβειας με τον εναρμονισμένο πληθωρισμό να εκτινάσσεται στο 5,2% τον Αύγουστο, ενώ νοικοκυριά και επιχειρήσεις καλούνται να προετοιμαστούν και για το πρόσθετο κόστος της πράσινης μετάβασης στις μεταφορές και τα κτίρια.
- Η Eurostat εκτιμά τον πληθωρισμό της Κύπρου στο 5,2% τον Αύγουστο, από 4,4% τον Ιούλιο.
- Η μηνιαία αύξηση των τιμών στην Κύπρο υπολογίζεται στο 1,5%.
- Η ενέργεια στην Ευρωζώνη αυξήθηκε κατά 14,3% σε ετήσια βάση, ενισχύοντας το κόστος καυσίμων και μεταφορών.
- Η Κύπρος σχεδιάζει μέτρα έως €174 εκατ. για ευάλωτα νοικοκυριά, κτίρια και μεταφορές.
- Οι νέες επιβαρύνσεις του ETS2 αναμένονται αργότερα και δεν πρέπει να συγχέονται με τις σημερινές αυξήσεις στην αντλία.
Τα στοιχεία της Eurostat δείχνουν μια από τις εντονότερες ανατιμήσεις στην Ευρωζώνη. Ο εναρμονισμένος δείκτης τιμών καταναλωτή της Κύπρου ανέβηκε από 4,4% τον Ιούλιο σε 5,2% τον Αύγουστο, ενώ ο μέσος όρος της Ευρωζώνης διαμορφώθηκε στο 3,3%.
Η διαφορά δεν είναι αμελητέα. Σε ένα νοικοκυριό που δαπανά €2.000 τον μήνα, ένας γενικός ρυθμός ανατίμησης 5,2% αντιστοιχεί θεωρητικά σε επιπλέον κόστος περίπου €104 τον μήνα αν το προσωπικό καλάθι κινείται όπως ο δείκτης. Η πραγματική επιβάρυνση διαφέρει ανάλογα με το βάρος που έχουν καύσιμα, ηλεκτρισμός, τρόφιμα και στέγαση στον προϋπολογισμό κάθε οικογένειας.
Γιατί τα καύσιμα επηρεάζουν πολύ περισσότερα από την αντλία
Η ενέργεια κατέγραψε τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση μεταξύ των βασικών συνιστωσών της Ευρωζώνης, στο 14,3%. Στην Κύπρο, όπου η ηλεκτροπαραγωγή και οι οδικές μετακινήσεις εξαρτώνται έντονα από πετρελαϊκά προϊόντα, η διεθνής άνοδος περνά γρηγορότερα στην καθημερινότητα.
Η επιβάρυνση δεν σταματά στο ρεζερβουάρ. Μεταφέρεται στις μεταφορές εμπορευμάτων, στη διανομή τροφίμων, στις μικρές επιχειρήσεις με οχήματα και τελικά στις τιμές λιανικής. Γι’ αυτό η προσωρινή μείωση φόρων στα καύσιμα μπορεί να συγκρατήσει άμεσα την τιμή, αλλά δεν εξαλείφει τον εξωτερικό ενεργειακό κίνδυνο.
Τι είναι η «ασπίδα» των €174 εκατ.
Παράλληλα με το σημερινό κύμα, η κυβέρνηση σχεδιάζει παρεμβάσεις έως €174 εκατ. στο πλαίσιο του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα. Τα σχέδια αναμένεται να αρχίσουν από το 2027 και να στηρίξουν ευάλωτα νοικοκυριά, πολύ μικρές επιχειρήσεις και χρήστες μεταφορών πριν από τη νέα τιμολόγηση άνθρακα σε καύσιμα κτιρίων και οδικών μεταφορών.
Στις πιθανές δράσεις περιλαμβάνονται ενεργειακές αναβαθμίσεις κατοικιών, καθαρότερη θέρμανση και ψύξη, πρόσβαση σε δημόσιες μεταφορές και βοήθεια για μετάβαση σε οχήματα χαμηλότερων εκπομπών. Η ακριβής κατανομή, τα εισοδηματικά κριτήρια και τα ανώτατα ποσά θα οριστικοποιηθούν στους οδηγούς των επιμέρους σχεδίων.
Το ETS2 δεν είναι η σημερινή αύξηση
Η νέα ευρωπαϊκή αγορά δικαιωμάτων εκπομπών για κτίρια και οδικές μεταφορές, γνωστή ως ETS2, αναμένεται να εφαρμοστεί σε μεταγενέστερο στάδιο. Εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν στη Βουλή μιλούν για πρόσθετη επιβάρυνση σε καύσιμα, όμως το τελικό ποσό θα εξαρτηθεί από την τιμή του άνθρακα και από τον χρόνο εφαρμογής.
Επομένως, οι σημερινές ανατιμήσεις οφείλονται κυρίως στη διεθνή αγορά ενέργειας, στις γεωπολιτικές εξελίξεις και στις υφιστάμενες φορολογικές ρυθμίσεις. Το ETS2 αποτελεί ξεχωριστό, μελλοντικό κόστος, για το οποίο δημιουργείται ο μηχανισμός κοινωνικής αντιστάθμισης.
Ποιο είναι το πραγματικό τεστ για τα μέτρα
Το συνολικό ποσό των €174 εκατ. ακούγεται μεγάλο, αλλά θα μοιραστεί σε πολλά έτη, διαφορετικές δράσεις και χιλιάδες δικαιούχους. Η αποτελεσματικότητά του θα εξαρτηθεί από τρία στοιχεία: αν θα στοχεύσει όσους έχουν τη μεγαλύτερη ενεργειακή επιβάρυνση, αν οι αιτήσεις θα είναι απλές και αν οι επενδύσεις θα μειώνουν μόνιμα την κατανάλωση.
Η Κύπρος χρειάζεται δύο ταχύτητες πολιτικής: προσωρινή προστασία απέναντι στο τρέχον σοκ και μόνιμες επενδύσεις που μειώνουν την εξάρτηση από καύσιμα. Χωρίς τη δεύτερη, κάθε νέα διεθνής κρίση θα επιστρέφει στον ίδιο λογαριασμό του καταναλωτή.
The post Καύσιμα και πληθωρισμός στην Κύπρο: Το 5,2%, οι νέες αυξήσεις και η «ασπίδα» των €174 εκατ. appeared first on moneymatters.cy.
