Η τουρκική κατοχή και η διαίρεση της Κύπρου δεν μπορούν να διαιωνίζονται, είπε ο Υπουργός Άμυνας, Βασίλης Πάλμας, στο ετήσιο μνημόσυνο της Ευφροσύνης Προεστού, στον ιερό ναό Παναγίας Φανερωμένης, στη Λευκωσία, την Κυριακή. Ο Υπουργός σημείωσε την ανάγκη εντατικοποίησης των προσπαθειών για επανεκκίνηση των συνομιλιών, εν μέσω ραγδαίως μεταβαλλόμενων γεωπολιτικών συνθηκών και ισορροπιών.
Ο Υπουργός είπε ότι διάγουμε μια δύσκολη και κρίσιμη περίοδο έχοντας να αντιμετωπίσουμε κρίσιμα γεγονότα και εμπόλεμες συγκρούσεις που διασαλεύουν την παγκόσμια και περιφερειακή ασφάλεια και καθιστούν επιτακτική την ανάγκη να επαγρυπνούμε, αλλά και να θωρακίσουμε την πατρίδα μας.
“Εργαζόμαστε ακούραστα με σκοπό την επίλυση του εθνικού μας προβλήματος, αναγνωρίζοντας ότι τουρκική κατοχή και η διαίρεση της Κύπρου δεν μπορούν να διαιωνίζονται”, επισήμανε, προσθέτοντας ότι η στασιμότητα και οι ραγδαίως μεταβαλλόμενες γεωπολιτικές συνθήκες και ισορροπίες, “μας υποχρεώνουν να εντατικοποιήσουμε τις προσπάθειες μας για επανεκκίνηση των συνομιλιών που θα οδηγήσουν στην επίτευξη μια ειρηνικής λύσης που θα διασφαλίζει πρωτίστως τα ανθρώπινα δικαιώματα και θα παρέχει συνθήκες ασφάλειας, σταθερότητας και προόδου στον λαό μας”.
Αναφερθείς σε μια εμβληματική μορφή της Κύπρου, την Ευφροσύνη Προεστού, την “κυρά της Κύπρου”, είπε ότι αυτή έχει ταυτιστεί με τη γενναιότητα, την αυταπάρνηση και το μεγαλείο της Ελληνίδας αγωνίστριας. Ο Υπουργός αναφέρθηκε στον ηρωισμό που επέδειξε και την αυτοθυσία της, στη διάρκεια των τραγικών γεγονότων της εισβολής του 1974 και συγκεκριμένα, κατά τη διάρκεια των ημερών μετά τις 6 Αυγούστου, κατά τις οποίες οι κωμοπόλεις της Λαπήθου και του Καραβά καταλήφθηκαν από τους Τούρκους εισβολείς και οι εγκλωβισμένοι κάτοικοι έζησαν τη φρίκη και την ωμή βία.
Όπως σημείωσε, μαζί με τους κατοίκους εγκλωβίστηκαν και δεκάδες εθνοφρουροί που συμμετείχαν στον αγώνα υπεράσπισής των δύο κωμοπόλεων και δεν κατάφεραν να απαγκιστρωθούν μαζί με τους υπόλοιπους συμπολεμιστές τους. Εννέα στρατιώτες του 286 Μηχανοκίνητου Τάγματος Πεζικού και τρεις του 256 Τάγματος Πεζικού αναζήτησαν βοήθεια από τους εναπομείναντες κατοίκους και συνάντησαν την Ευφροσύνη Προεστού.
“Της ζήτησαν να τους προσφέρει προστασία, υποδεικνύοντάς τους ένα ασφαλές καταφύγιο για να αποφύγουν τη σύλληψη. Η κυρά Ευφροσύνη χωρίς δεύτερη σκέψη, τους υπέδειξε ασφαλή χώρο προστασίας και ως άλλη μάνα φρόντισε να τους παρέχει τα απαραίτητα για τη διαβίωση, για ένα μήνα περίπου”, είπε, παρέχοντας τους καθημερινά τροφή.
Όταν στις 4 Σεπτεμβρίου, μεγάλος αριθμός Τούρκων εμφανίστηκε στο χωριό και εντατικοποιήθηκαν οι έρευνες, η κυρά Ευφροσύνη έσπευσε να προειδοποιήσει τους στρατιώτες να απομακρυνθούν το συντομότερο δυνατό. “Τα δώδεκα παλικάρια, επιχειρώντας να εξέλθουν από το λαγούμι διαπίστωσαν ότι η περιοχή ήταν αποκλεισμένη και έτσι επιχείρησαν να μετακινηθούν με προσοχή σε παρακείμενο σπίτι που ανήκε στον Κώστα Καπλάνη.
Ωστόσο, έγιναν αντιληπτοί από τους Τούρκους, οι οποίοι τους επιτέθηκαν πυροβολώντας εναντίον τους”, είπε ο Υπουργός, σημειώνοντας ότι οι Τούρκοι τελικά συνέλαβαν τους εννέα, ενώ οι τρεις κατάφεραν να διαφύγουν.
Η κυρά Ευφροσύνη συνελήφθηκε και οδηγήθηκε στον αστυνομικό σταθμό του Αγίου Λουκά, όπου υποβλήθηκε σε φρικτά βασανιστήρια, για να ομολογήσει τις συνθήκες προστασίας που παρείχε στους στρατιώτες που κρύβονταν και εάν υπήρχαν και άλλοι που κρύβονταν σε άλλο σημείο, ανέφερε ο Υπουργός. “Όμως, η εβδομηντάχρονη ηρωίδα δε λύγισε και δεν τους έδωσε την παραμικρή πληροφορία”, είπε.
“Με την ίδια δύναμη της ψυχής και την ίδια αποφασιστικότητα, οφείλουμε κι εμείς να σταθούμε απέναντι στις εθνικές προκλήσεις και τους κινδύνους που αντιμετωπίζουμε”, κατέληξε ο Υπουργός.
